Nog één sigaretje en dan écht stoppen

DORDRECHT - Stugge rokers kunnen na 1 juli buiten ’In de Klandermuelen’ hun sigaretje opsteken onder een parasol met eventueel een kacheltje en een grote asbak. ,,Dat creëert een prettige sfeer,’’ denkt werknemer Jeroen van Steendijk van het eetcafé aan het Statenplein.

,,Mensen raken er spontaan in gesprek met andere mensen. Het rookverbod hoeft niet per se negatief te zijn. We gaan kijken of het werkt.’’

Wie het rookverbod in de horeca op 1 juli aangrijpt om meteen maar te stoppen met roken, kan voor steun en coaching terecht in de Rook-stop-poli van het Albert Schweitzer Ziekenhuis.

Veertig procent van de ’deelnemers’ lukt het dank zij begeleiding in die poli om het sigaretje langer dan een jaar te doven. De kans dat de verslaving daarna voorgoed onder bedwang is, is na dat jaar groot.

De Dordtse niet-rokenpoli scoort daarmee een van de hoogste slagingspercentages van Nederland, blijkt uit landelijk onderzoek.

Directeur L. van Gennip van de stichting Stivoro in Den Haag noemt het resultaat van het Albert Schweitzer ,,sterk.’’

Mensen die simpelweg thuis op eigen kracht proberen te stoppen, komen volgens haar meestal van een koude kermis thuis. ,,Ongeveer vijf procent houdt het vol,’’ zegt Van Gennip. ,,Als je ’echt de coldturkey-methode toepast, is het slagingspercentage laag, omdat het een lastige verslaving is.’’

Het geheim van het Albert Schweitzer Ziekenhuis? ,,Praten en góed luisteren ,’’ zegt verpleegkundige Marijke Schooleman - de steun en toeverlaat in de afkickpoli.

Marijke sleept veel deelnemers door het kritieke eerste jaar heen in vijf tot twintig sessies. Ze biedt een luisterend oor, houdt een oppeppend praatje en geeft goede tips. Stoppen kan volgens haar via de coldturkey-methode (gewoon je laatste sigaret opsteken en hopen dat je het volhoudt). Maar het kan ook met een kuur medicijnen die negen tot twaalf weken de verslavingsdrang blokkeert in de hersenen.

Verder zijn er natuurlijk de nicotinepleisters, nicotinekauwgom, het hulpboek van Allen Carr ’Stoppen met roken’ en acupunctuur. ,,Het maakt mij niet uit hoe je stopt,’’ zegt Marijke. ,,Als je maar stopt.’’

,,Het is puur verslavingszorg wat we hier doen,’’ zegt de Dordtse verpleegkundige. ,,Sommige mensen draaien de knop om. Maar veel mensen hebben het moeilijker: Roken is een verslaving, van hetzelfde kaliber als alcohol, drugs en gokken.’’

Het spreekuur begint vandaag om acht uur ’s ochtends. Ineke de Bruin (58) heeft haar intakegesprek en wordt driekwartier gehoord over haar rookgedrag, haar gezondheid en over haar motivatie om te stoppen. Ze was een jaar of achttien toen ze begon (,,de tijd van meedoen, dat was stoer.’’). Inmiddels rookt ze al veertig jaar, vijftien sigaretten per dag en ook nog wat ’pijpjes’. ,,Die houden de nicotine tegen, zegt ze. Die pijpjes koop ik op de markt.’’ Thuis rookt niemand, vertelt ze. En daarom trekt ze zich op het toilet terug om elk uur een sigaretje op te steken.

,,En als het mooi weer is rook ik buiten.’’ Ineke somt de momenten op: bij het opstaan, bij de koffie, bij de thee en na het avondeten. Roken is ook zo lekker in de file, bij de televisie en voor het naar bed gaan en soms ook ’s nachts.

Dat laatste doen meer mensen, weet de verpleegkundige.

,,Ja, dat weet ik ook,’ zegt Ineke. ,,Ik heb een vriendin en die legt er ’s avonds twee op het bedkastje en die rookt ze ’s nachts.’’

Het zijn ’gewoontes’, zegt Marijke. ,,Zo zit uw rokend leven in elkaar en daar voelt u zich wel bij.’’

Ineke wil graag van haar verslaving af ,maar is bang voor de bijeffecten. Bij een eerdere stoppoging kwam ze veertig kilo aan. ,,Eén keer is het me gelukt twee sigaretten op één dag te nemen, maar mijn humeur was onder nul.’’

Zoveel aankomen hoeft niet, zegt de verpleegkundige. ,,Twee of drie kilo aankomen is normaal, maar de mensen die tien tot vijftien kilo zwaarder worden, zetten hun rookgedrag om in eetgedrag. Ze nemen geen sigaretten, maar pakken gevulde koeken en zakken chips.’’ Ineke is vast van plan om het dit keer vol te houden. ,,Voor mezelf.’’

Intensieve begeleiding kan heel veel helpen bij het doorzetten , weet Van Gennip van Stivoro. ,,Zodat mensen kunnen praten over hun moeilijke momenten. Hoe ga je dat oplossen? Haal je alle asbakken en sigaretten weg uit huis? Hoe ga je om met een partner die nog wel rookt? Wat zijn je zwakke momenten?’’

Stivoro heeft dit voorjaar berekend dat 340.000 mensen vanwege het rookverbod in de horeca serieus overwegen om te stoppen.

,,Er zijn veel goede voornemens. Het ’31 december-gevoel’ wordt herhaald.’’