Digitaal eerbetoon aan vader

DORDRECHT

Zelf is ze van ver na de oorlog, maar de zaak van de Merwedegijzelaars blijft Anja van der Starre uit Dordrecht bezighouden.

,,Het is een heel bepalende gebeurtenis in het leven van mijn vader geweest. Ik zie het als een eerbetoon aan mijn vader en aan al die andere jonge mannen die deze verschrikkelijke ervaring hebben ondergaan.’’

Haar vader Bas van der Starre is nooit teruggegaan naar Walbeck in Oost-Duitsland, waar hij bijna een jaar lang diep onder de grond in een oude zoutmijn heeft gewerkt aan de bouw van oorlosvliegtuigen. Anja van der Starre ging er in 2005 heen. ,,Ik vond dat toch wel een indrukwekkende ervaring. Vervolgens hoorde ik van het initiatief van een man in Beverwijk voor een ’digitaal monument’ voor de gijzelaars. Ik besloot hetzelfde te doen voor de Merwedegijzelaars.’’

Het digitaal monument is een website met daarop behalve het verhaal van de razzia een lijst van de mannen die op 16 mei 1944 zijn opgepakt, waar mogelijk aangevuld met hun levensverhaal. ,,Veel van deze mannen zijn inmiddels overleden, net zoals mijn vader. Maar er komen heel veel reacties binnen. Dat zijn soms emotionele verhalen. Mensen die er lang niet over hebben gesproken, en het nu heel bijzonder vinden dat er alsnog zo veel aandacht voor hun ervaringen is. Veel mensen komen weer met de gegevens van anderen, en zo breidt de website zich nog elke week uit.’’

Inmiddels heeft ze al 220 namen achterhaald, maar er moeten er nog honderden bij komen.

,,Burgemeester Boevée van Sliedrecht heeft de medewerking van de gemeente toegezegd. Tot nu toe is er geen complete lijst in de gemeente gevonden.’’

Het uiteindelijke doel is alle namen en bijbehorende persoonlijke gegevens compleet te krijgen. De Dordtse realiseert zich dat dat nog jaren kan duren. ,,Ik vind het juist zo belangrijk omdat deze mensen na de oorlog hun verhaal vaak niet kwijt konden. Ook in Sliedrecht: aan de ene kant voelden de mannen zich bij terugkeer behandeld als derderangs burgers, aan de andere kant is ook de aanleiding voor de razzia nooit meer echt openlijk besproken. Achteraf kun je je wel afvragen wat de rol van het verzet is geweest. Hadden de mensen zich niet zelf aan moeten geven? Dan waren de gevolgen voor hen ongetwijfeld verschikkelijk, maar nu heeft er een veel grotere groep onder moeten lijden.’’

Anja van der Starre heeft als kind het nodige meegekregen van de ervaringen van haar vader. ,,Eten weggooien was onbespreekbaar. En mijn moeder hoefde nooit kool te koken, dat wilde hij na een jaar waterige koolsoep niet meer zien. En toen Van Agt begon over de vrijlating van de Drie van Breda, onder wie Kotälla, de commandant van kamp Amersfoort, heeft hij aan de keukentafel zitten huilen.’’