DEN HAAG - "De geschiedenis lijkt zich te gaan herhalen." Dat stelt VVD-prominent Hans Wiegel in een interview met het AD nu zijn partij met het CDA onderhandelt over een minderheidskabinet met gedoogsteun van de PVV.
De voormalig VVD-leider ging in 1977 een kabinet aan met CDA. "Ook in mijn tijd was een groot deel van het CDA tegen deelname aan een rechts kabinet,'' aldus Wiegel.
Momenteel woedt in het CDA een stevige discussie over de vraag of er wel met de PVV moet worden onderhandeld. Tegenstanders van gesprekken met de partij van Geert Wilders vrezen voor aantasting van grondrechten als vrijheid van godsdienst en van onderwijs. Veel CDA'ers hebben moeite met de manier waarop Wilders zich uitlaat over de islam en moslims.
Als er straks een of meerdere dissidenten in de Tweede Kamerfractie van het CDA zouden blijken te zijn, kan dat voor VVD, CDA en PVV problemen opleveren bij de vorming van hun kabinet. Zij hebben een nipte meerderheid van 76 van de 150 zetels in de Kamer.
Wiegel wijst erop dat eind jaren '70 van de vorige eeuw door dissidenten in de CDA-fractie - de Loyalisten geheten - het rechtse kabinet onder leiding van de christendemocraat Dries van Agt eigenlijk ook niet een echte meerderheid had. Maar volgens de VVD'er hoeft dat geen probleem te zijn. "Dat kabinet Van Agt/Wiegel kwam er wel én zat de rit uit.''
Oud-premier Van Agt heeft zelf onlangs in een opiniestuk in de Volkskrant nog duidelijk gemaakt dat hij niets ziet in een kabinet van VVD en CDA met gedoogsteun van de PVV. Hij heeft bezwaar tegen tal van programmapunten van de PVV, zoals een immigratiestop van mensen uit islamitische landen. En hij vraagt zich af: "Willen we voor ons voortleven gekoppeld worden en blijven aan beademingsapparatuur waarvan Wilders de knop bedient?'' Wiegel ziet verder nog overeenkomsten op gebied van economisch vlak.
"Ons kabinet moest net als nu fors snijden in de overheidsuitgaven,'' stelt hij. Daarbij waren de CDA-dissidenten wel lastig volgens hem. "Bij belangrijke onderwerpen was het heel spannend of onze plannen wel een meerderheid zouden halen in de Kamer. Door de opstelling van die groep CDA'ers die alles steeds een beetje anders of minder wilde, konden we niet de broodnodige bezuinigingen doorvoeren.''
