Nabestaanden vangen bot

De ‘Moeders van Srebrenica’ hebben de Nederlandse Staat aangeklaagd omdat Nederlandse militairen verantwoordelijk waren voor de veiligheid in de Bosnische moslimenclave toen Servische troepen er in juli 1995 rond de 8000 mensen om het leven brachten. Voor de rechtbank in Den Haag zagen de nabestaanden de pleidooien in de zaak gisteren uitmonden in stevig geruzie.

De partijen zijn het er niet over eens of de zaak door een Nederlandse rechtbank mag worden behandeld. Advocaat Bert-Jan Houtzagers, die namens de Nederlandse Staat optreedt, stelt van niet omdat het Nederlandse Dutchbat zijn missie in Srebrenica uitvoerde onder verantwoordelijkheid van de Verenigde Naties. Het Openbaar Ministerie, dat de rechtbank adviseert, is dat met Houtzagers eens.

Onder toeziend oog van de Dutchbatters scheidden Servische militairen duizenden moslimmannen en -jongens van hun familie. De Serviërs voerden hen weg, waarna ze werden geliquideerd. Het was de grootste massamoord in Europa sinds de Tweede Wereldoorlog.

De VN zouden volgens het eigen Handvest immuun zijn voor vervolging in nationale rechtbanken. Maar volgens Marco Gerritsen, advocaat van de nabestaanden, zijn er wel degelijk grenzen aan die onschendbaarheid. ,,De VN hebben als taak genocide te voorkomen, niet om genocide toe te staan.’’

Op 10 juli laat de rechtbank weten of zij zichzelf bevoegd acht de zaak te behandelen. Mocht dat niet het geval zijn, dan zijn de ongeveer zesduizend nabestaanden van de massamoord hun juridische strohalm kwijt. De VN kennen volgens Gerritsen geen eigen rechtsgang, hoewel die er al lang had kunnen zijn.

,,Het zal toch niet gebeuren dat we nergens terecht kunnen?’’ verzuchtte Munira Subasic, een van de Moeders van Srebrenica, na afloop van de rechtszitting. ,,Ik wil genoegdoening. De Serviërs hebben 22 leden van mijn familie vermoord. Hun resten zijn nog altijd niet gevonden.’’