Janoekovitsj: pro-Russische reus

KIEV - Oppositieleider Viktor Janoekovitsj lijkt een opvallende comeback te maken in Oekraïne. Zijn politieke carrière leek leek voorbij toen in 2004 de Oranje Revolutie de prowesterse Viktor Joesjtsjenko en Joelia Timosjenko aan de macht bracht.

Zondag won hij volgens exitpolls de presidentsverkiezingen van Timosjenko. Joesjtsjenko was al in de eerste ronde uitgeschakeld.
 
De twee meter lange reus Janoekovitsj werd in 1950 geboren in het stadje Jenakijeve in het oosten van Oekraïne, waar Russisch wordt gesproken. Janoekovitsj moest voor roof en geweldpleging enige tijd in de gevangenis doorbrengen, maar de Oekraïense justitie heeft zijn strafblad later keurig weggewerkt. In de periode tussen 1973 en 1980 werkte hij als administrateur en manager in de Oost-Oekraïense transport- en mijnindustrie. Daarna volgde een bliksemcarrière in de politiek.
 
Een jaar na zijn overstap naar de politiek in 1996 werd hij gouverneur van de regio Donetsk, waarin zijn geboortestad ligt. Als gouverneur bewees Janoekovitsj verscheidene malen zijn trouw aan de toenmalige president van Oekraïne, Leonid Koetsjma. In 2002 werd Janoekovitsj door Koetsjma naar Kiev gehaald en benoemd tot premier.
 
Bij de presidentsverkiezingen in 2004 kreeg Janoekovitsj de openlijke steun van Rusland en won hij nipt van zijn rivaal Joesjtsjenko. Daarop volgden echter beschuldigingen van verkiezingsfraude en massale demonstraties van de bevolking. Het Oekraïense hooggerechtshof verklaarde na deze Oranje Revolutie de uitslag ongeldig. Bij de hernieuwde tweede ronde won Joesjtsjenko alsnog het presidentschap. Janoekovitsj moest genoegen nemen met een rol als premier van 2006 tot 2007.
 
Janoekovitsj is de Oekraïense taal nog altijd niet goed meester en kan zich het best uitdrukken in het Russisch. Dat was altijd koren op de molen van critici die hem voor zetbaas van Moskou uitmaken.
 
Janoekovitsj wil als president de banden met Rusland aanhalen, die onder zijn voorganger bekoeld raakten. Ook wil hij, tot genoegen van Moskou, Oekraïne uit de NAVO houden. In recente interviews heeft Janoekovitsj echter beloofd dat hij ook wil blijven samenwerken met de Europese Unie. (ANP)