Met een enkele prik kankervrij

UTRECHT - Van cavia en hond tot tijger. Hoogleraar en chirurg Jolle Kirpensteijn krijgt de meest uiteenlopende kankerpatiënten op zijn snijtafel. Bij moeilijke gevallen past hij sinds kort een revolutionaire methode toe, die wellicht op afzienbare termijn ook bij mensen toepasbaar is.

Bij de methode worden minuscule radioactieve balletjes via een injectienaald rechtstreeks in een tumor gespoten, zegt de kersverse hoogleraar diergeneeskunde van de Universiteit Utrecht.

Het inspuiten van de balletjes werkt als bestraling, maar dan van binnenuit. ,,Het werkt veel sterker dan externe bestraling. Bovendien werken de balletjes alleen in op de tumor en laten ze het weefsel er omheen met rust. Daardoor is de methode niet alleen effectiever dan gewone bestraling, maar ook veel minder schadelijk. Ook is één keer één prik genoeg.''

De zogeheten holmiumtherapie wordt sinds dit jaar toegepast in het dierenziekenhuis van de faculteit diergeneeskunde van de Universiteit Utrecht.

,,De methode is ontwikkeld door de afdeling Radiologie en Nucleaire Geneeskunde van het Universitair Medisch Centrum Utrecht (UMCU),'' stelt Kirpensteijn. ,,Hij is eerst uitgeprobeerd op proefdieren, waarbij tumoren werden opgewekt. Nu gebruiken we hem voor dieren met diverse kankersoorten waarbij geen enkele andere behandelingsmethode werkt.''

De eerste patiënten zijn genezen verklaard. Eén daarvan is een kat met 'plaveiselcelcarcinoom', een tumor die een enorm gat in zijn tong veroorzaakte. Normaal is dat onbehandelbaar en ook kan een kat beslist niet zonder tong. ,,Dit werkte wel en na vijf maanden is hij nog steeds kankervrij,'' vertelt de chirurg.

Kirpensteijn, zijn collega's en de onderzoekers van het UMCU zijn erg verrast over de goede resultaten van de nieuwe behandeling. Ze verwachten dat de methode ook bij mensen goed zal helpen.
,,Of het nu een hernia of kanker is is: veel ziekten komen zowel bij mensen als dieren voor en kunnen op dezelfde manier worden behandeld.''

Hij vervolgt dat mensen, honden en katten ongeveer even vaak kanker krijgen. ,,Veertig procent van de honden en katten krijgt het en een kwart overlijdt er aan. Verder komt het ook bij hen steeds vaker voor, omdat ze ouder worden.''

Verder leiden mens en dier volgens Kirpensteijn vergelijkbare levens. ,,Dieren leven ook veel binnenshuis, eten nogal eens met de pot mee, hebben last van dezelfde stressfactoren en roken volop mee met hun baas. Ze krijgen dezelfde tumoren en die ontwikkelen zich vaak weer op dezelfde manier als bij mensen.''

De hoogleraar vindt daarom dat veel vaker moet worden gewerkt volgens het 'one-health-principe'. Dat gaat er vanuit dat geneeskundige beroepsgroepen, gericht op mens en dier, nauw moeten samenwerken bij het voorkomen, behandelen en onderzoeken van ziekten.

,,Diergeneeskunde werd altijd gezien als de blinde darm van de geneeskunde. Normaal worden behandelmethodes eerst bij proefdieren, dan bij dieren en daarna bij mensen toegepast.'' (SUZANNE DOCTER)