‘Armstrong is het oude wielrennen’

ANTWERPEN - De televisiecommentatoren Maarten Ducrot en Michel Wuyts kijken terug op weer een roerig wielerseizoen en blikken ook alvast vooruit. Een gesprek over het ‘nieuwe’ wielrennen én Lance Armstrong.

Maarten Ducrot belt vanuit de auto. Hij is te laat voor de afspraak met zijn vakgenoot in een Antwerps restaurant. ,,Ik heb nog snel even geschaatst op de ijsbaan in Breda. Zeg ‘de koning’ maar dat ik er aankom.’’

‘De koning’ glimlacht om de typering. Michel Wuyts (Leuven, 1956) is gewend lof te ontvangen. De televisiecommentator van de Vlaamse VRT, die vroeger leraar en directeur van een school was, geldt als het geweten van een volk dat de wielersport heilig heeft verklaard.

Maarten Ducrot (Vlissingen, 1958) is minder onomstreden. De oud-prof, psycholoog van opleiding, werd na zijn wielercarrière organisatieadviseur én co-commentator bij de NOS. Daar staat hij bekend als een flapuit, maar wel een met verrassende inzichten.

Maarten, Michel noemt jou ‘de filosoof’.
Ducrot: ,,‘Het skelet’ noemt hij mij, haha.’’

Voelen jullie je concurrenten van elkaar?
Wuyts: ,,Nee. Als ik hem zie, denk ik: dit wordt weer een prettige babbel, dit levert weer een invalshoek op die ik niet heb. Wat gaat er in een brein om dat maakt dat hij verliest of wint? Waarom faalt een mens?’’

Ducrot: ,,Ik keek vroeger vaak naar de Belg, ik zat lang niet altijd naar de Nederlanders te luisteren. Michel kan als geen ander een renner typeren. Hij plaatst hem in een perspectief, met mooi, zorgvuldig taalgebruik.’’

Wuyts: ,,Maarten is directer in zijn oordeel. Hij zegt dingen, en dat is heel moedig, die het milieu nauwelijks aanvaardt. Hij durft te stellen dat iets toneel is.’’

Maarten, over het ‘nieuwe’ wielrennen...
Ducrot: ,,Ik mag die term niet meer gebruiken van mijn bazen. Ik word er veel op aangevallen. Renners waren heel erg zakken met spieren aan het worden, met hun oortjes. Maar wat gebeurt er nu: jonge gasten bepalen de finale. Hun ploegleiders roepen niet steeds meer in de oortjes dat ze moeten terugzakken.

,,Helaas zie je nog steeds dat oude krachten de nieuwe onder proberen te dompelen. Dat krachtenspel is zich nu aan het ontwikkelen. Daarom ben ik begonnen over het ‘nieuwe’ en het ‘oude’ wielrennen.’’

Wuyts: ,,Het ‘nieuwe’ wielrennen, met die term is niks mis. Het wordt tijd dat er, na een periode van tachtig jaar gefundeerd dopinggebruik en het regeren van argwaan, een ommekeer komt. Dat kan alleen maar door de introductie van jongeren die karakter hebben. Als ik jullie Lars Boom zie afrekenen met de ploegopdrachten in het Nederlands kampioenschap, dan denk ik: volhouden man.

,,Het ‘nieuwe’ wielrennen is een herverdeling van de krachten. Het wordt steeds meer een sport van specialiseren, zoals de atletiek. Men heeft begrepen dat een lijf na een piekperiode fundamenteel behoefte heeft aan rust. Die rustperiodes werden vroeger, vermoed ik, opgevuld met doping, zodanig dat je na je carrière een wandelend lijk was. Daar moeten we vanaf. Dat is het ‘nieuwe’ wielrennen voor mij.’’

Ducrot: ,,Een wezenlijke bedreiging is dat degenen die de leiding hebben, dolende verwonderaars lijken te zijn in plaats van sturende leidinggevenden. Ze voelen zich slachtoffers.

,,Erik Breukink zei dat hij de whereabouts van Rasmussen toch niet kon controleren. Je hoeft zijn hand niet vast te houden, maar het is jouw verantwoordelijkheid, je moet weten wat er gebeurt. Minister Donner heeft niet zelf de Schipholbrand aangestoken, maar hij is wel verantwoordelijk en moet dus aftreden. Als je stuurt, moet je ook je nek uitsteken. Het is nu nog steeds heel erg: mijn naam is haas.’’

Wuyts: ,,Wie stippelt het beleid uit en wie controleert dat beleid? Allemaal mensen die uit het milieu komen. Het is haast onmogelijk om te renderen als je niet uit het wereldje komt, je wordt weggelachen in de volgauto. En toch moeten we er naartoe dat het kan.

,, Het kan ook best zijn dat de mensen van de vorige generatie niet de kans hebben gekregen het op een propere manier te doen, dat ze mee moesten draaien. Nu merk je dat ook zij zeggen: We moeten er vanaf, want we hebben een rotimago en we trekken geen geld meer aan.’’

Ducrot: ,,Dat alle oude wielrenners zichzelf vrijpleiten, zorgt voor een afbreuk van de geloofwaardigheid. Daarmee ontstaat het beeld dat iedereen maar ongebreideld gebruikte. Ik heb in die wereld gezeten, het was een keuze, omfloerst weliswaar, en het was lang niet zo erg als iedereen denkt. Het is een strakke rechtsorde, een gereguleerd systeem, met omerta omgeven. Dat is niet misdadig, dat is hoe het spel werkt. Het zijn gewoon mensen, die lang niet allemaal onsportief zijn.’’

Wuyts: ,,Het zou absurd zijn om mensen uit het ‘oude’ wielrennen aan het kruis te nagelen en daar te laten hangen. Het zijn kinderen van hun tijd. We moeten niet meer afrekenen, we moeten vooruitkijken.’’

Ducrot: ,,Ik krijg vooral veel kritiek van oude wielrenners. Het wielrennen is een sport van knallen krijgen en incasseren, het wielrennen lijdt. Je doorstaat het als renner. Die oude wielrenners proberen mij het moeras in te trekken door mij te verwijten dat ik onzin uitkraam over het ‘oude’ wielrennen, want daar zet ik hun mee op de foto. Dat heb ik wel door.

,,Maar mijn baas zegt ook: Je bent aan het oefenen op je toehoorders, dat pik ik niet. Je moet of beter nadenken of de term voorlopig niet gebruiken. Dus heb ik het vanaf nu over ‘terug naar de basis’, haha. Wat er in feite ook aan de hand is. Ik zie weer koers, ze vliegen er weer in.’’

Wie was de verrassendste verliezer van dit seizoen?
Wuyts: ,,Aan het begin van de Tour dacht ik toch dat Cadel Evans ‘m ging winnen. Maar gaandeweg zag ik hem steeds meer benarde dingen doen, zoals een kopstoot geven aan een cameraman. Toen dacht ik: jij kunt helemaal niet winnen.’’

Ducrot veert op en wrijft zich in de handen: ,,Dat heb ik vanaf dag één gezegd!’’

Wuyts: ,,Men wilde te graag Armstrong imiteren binnen zijn ploeg. Dat kon hij niet aan. Ik heb een heel nare ervaring met hem gehad. Op de tweede rustdag was ik met mijn co-commentator José de Cauwer op bezoek bij de Silence-Lotto-ploeg. Evans zat aan tafel te eten, gaf José een hand en nam weer een hap. Ik stond daar nog met mijn hand, dat bleef maar duren. ‘Om hygiënische redenen geef ik jou geen hand,’ zei hij uiteindelijk. Toen dacht ik: je kunt ook te ver gaan. Want hij had wel José de Cauwer een hand gegeven, en die kwam net van het toilet!’’

Thomas Dekker en Cadel Evans, wordt dat een goede combinatie in de Tour?
Wuyts: ,,Ik hoop dat men bij Silence-Lotto dan zo ver is dat men de rollen omdraait. Ik zou het risico niet nog eens nemen om Evans als kopman uit te spelen. Niet dat ik ervan uitga dat Thomas Dekker deze Tour kan winnen. Maar hij kan wel een mooie ereplaats behalen.’’

Ducrot: ,,Hij heeft een grote bakkes, maar een klein hartje. En van een deuk op je harses word je beter, hoor. Die heeft Evans ook gekregen in de Tour. Dus het zou nog wel eens een explosieve mix kunnen worden.’’

Eén naam is nauwelijks gevallen: Lance Armstrong.
Wuyts, zonder aarzeling: ,,Van mij hoeft het niet. Ik zat hier niet op te wachten. Uit respect voor de nieuwe generatie, voor het ‘nieuwe’ wielrennen.’’

Ducrot: ,,Armstrong is er drie jaar uit geweest, het wielrennen is genivelleerd, meer renners zijn aan elkaar gewaagd. De ploegcontrole is moeilijker geworden. Armstrong won vaak omdat hij Hincapie tot één kilometer voor de top van de Galibier op kop kon laten rijden. Dat kan niet meer. Maar daar heeft die duivelse Johan Bruyneel dus weer iets op gevonden, door zijn grootste concurrenten in één ploeg te verzamelen. Die aap komt nu uit de mouw.’’

Wuyts: ,,Hoe zielig is het als je een persconferentie organiseert op Tenerife en na anderhalf uur is Armstrong klaar, maar Contador blijft zitten, en toch loopt driekwart van de zaal leeg! Wat gaat er dan in het brein van dat jongetje om?

,,Je kunt Armstrong niet beletten weer aan topsport te gaan doen. Van mij mag hij ook weer een plaats in het peloton innemen. Maar voor de geloofwaardigheid van de sport zou het goed zijn, als het een plaats was die voor iedereen aanvaardbaar is. Als hij iedereen weer aan flarden gaat rijden, dan zitten we met een probleem.’’

Ducrot: ,,Ja. Dan wint het ‘oude’ wielrennen. Dan gaat iedereen zich weer in dienst van Armstrong stellen. Ik ben bang dat hij iedereen weer gaat overvleugelen. Dat is nu al begonnen, met zo’n persconferentie.’’

Wuyts: ,,Ze zouden aparte wedstrijden moeten organiseren voor hem. Dan kan de rest vrijpostig koersen, zonder juk.’’

Wordt de Giro volgend seizoen de grote koers?

Wuyts: ,,In elk geval een wedstrijd die veel duidelijk zal maken. Kan hij het nog?’’

Gaat de NOS de Giro uitzenden?
Ducrot: ,,Wat ik heb begrepen, is dat de Giro heel veel geld vraagt voor de uitzendrechten. Bij jullie is dat geen punt, Michel. Wat het ook kost, jullie zenden alles uit.’’

Wuyts: ,,Maar wij doen geen schaatsen.’’

Ducrot: ,,Ik vind dat zo saai, dat schaatsen. Elke keer tegen diezelfde dikke konten aankijken. Je hebt twintig man op de wereld die het doen en die zie ik dan ook steeds.’’

Doe allebei eens een gewaagde voorspelling voor volgend jaar.
Wuyts: ,,Greg van Avermaet wint de Ronde van Vlaanderen.’’

Ducrot: ,,Aha. Ik voorspel dat geen van de Astana-renners de Tour gaat winnen.’’

Wuyts: ,,Maar wie dan wel?’’

Ducrot: ,,Thomas Dekker!’’

Wuyts: ,,Ik had het eerder over specialisaties. Jullie Nederlanders hebben op alle terreinen een kanjer. Boom gaat ver komen, hoor. En ook renners als Gesink en Mollema worden maar eens in de twintig jaar geboren. Die hebben wij op dit moment niet.’’