Roelof Thijs in actie tijdens het WK IJsspeedway in 1984. © ANP
Roelof Thijs in actie tijdens het WK IJsspeedway in 1984. © ANP
Andere Tijden Sport gaat zondagavond niet over schaatsen, maar over motoren met spikes die met 100 km/u over het ijs knallen: ijsspeedway. In de jaren zeventig en tachtig kwamen er tienduizenden op af en haalden de races regelmatig Studio Sport. De populariteit was in Nederland te danken aan Roelof Thijs uit motorstad Assen. Speciaal voor Andere Tijden stapt de 65-jarige Thijs nog eenmaal op de motorfiets op het ijs.
Presentator Tom Egbers interviewt voormalig ijsbaanracer Roelof Thijs tijdens de Andere Tijden Sport-bijeenkomst in het Olympisch Stadion in Amsterdam. © ANP
NOS/VPRO: Andere Tijden Sport met De Koude Oorlog van Roelof Thijs Zondag 15 januari 22.14-22.45 uur Nederland 1
De kwartfinale van het WK IJsspeedway in 1984. De Rus Jiri Ivanov (rechts) in duel met Roelof Thijs. © ANP
Roelof Thijs.© ANP
De ontlading is groot bij Roelof Thijs als hij in Zweden van de motor stapt. Vrouw Henny kijkt geëmotioneerd toe. Ze is opgelucht, maar ook trots op haar man die nu, op 65-jarige leeftijd, eindelijk zijn loopbaan op een 'normale' wijze kan afsluiten.
Op 14 mei 1984 slaat het noodlot toe voor de ijsspeedwayer. Bij een motorritje op de openbare weg met zijn dochter achterop, wordt Thijs aangereden door een dronken automobilist. Ze overleven beide, maar Roelof wordt afgekeurd en kan niet meer aan wedstrijden deelnemen.
De klap is enorm. Thijs had nog een keer wereldkampioen willen worden. Generatiegenoot Posa Serenius uit Zweden (63 jaar) rijdt nu nog steeds en werd twee keer op hoge leeftijd wereldkampioen. Thijs heeft jaren een motorzaak in Assen, maar zit zelf nooit meer op de motor. Hij vindt het op de openbare weg veel te gevaarlijk. ,,Op de baan rijden ze in elk geval allemaal dezelfde kant op."
Als ijsspeedway in 1972 voor het eerst naar Nederland komt, is motorliefhebber Thijs toeschouwer. ,,Toen ik die motorcoureurs zag met één been plat op het ijs, wist ik: dit wil ik ook." Hij koopt een motor en doet al snel mee. Als grasbaancoureur heeft hij al wat race-ervaring en op het ijs blijkt hij een groot talent, dat de strijd met de oppermachtige Russen goed aankan. Vaak is hij 'best of the rest', terwijl hij amper kan trainen. Vanwege zijn motorzaak, maar ook doordat ijsbanen in Nederland die motoren met spikes niet zien zitten.
IJsspeedway wordt dankzij Thijs erg populair en ondanks de beperkte trainingsmogelijkheden is Thijs een paar keer dicht bij de wereldtitel. Zo wordt hij in 1984 in het bomvolle Lenin stadion in Moskou vijfde. Een toernooi, waarbij de Rus Gladitsjev dodelijk verongelukt. Een coureur rijdt met de spikes over hem heen. Het ijs kleurt rood, maar de wedstrijd gaat gewoon door.
Het was niet makkelijk om Roelof weer op het ijs te krijgen. Henny was als de dood dat haar man eenmaal op de motor weer de Roelof zou worden van vroeger. Vol lef en zonder angst. Maar die angst bij Henny kwam ook door een noodlottig ongeval van hun schoonzoon, de Russische ijsspeedwayer Nicolai Nischenko op een ijsgala in 1993 in Heerenveen.
De liefde voor de motor bleef niettemin knagen. En dus besluit Roelof met Henny af te reizen naar het bevroren meer in Zweden waar hij begin jaren zeventig al trainde.
Het wordt een emotionele reis. Hij zal op de geleende motor van zijn oude makker Serenius na al die jaren weer scheuren op een groot bevroren meer in Ljusnedal. In zijn oude witte motorpak vol scheuren en Henny nerveus aan de kant.
Thijs voelt nog één keer hoe het is om plat in de bocht te liggen op een motorfiets zonder remmen, met spikes van vierenhalve centimeter. Na afloop is hij dolgelukkig, maar ook verdrietig. Hij realiseert zich hoezeer hij deze sport heeft gemist.
NOS/VPRO: Andere Tijden Sport met De Koude Oorlog van Roelof Thijs, zondag 15 januari 22.14-22.45 uur Nederland 1.
