Alles voor de ultieme spot

ROTTERDAM - In metrotunnels en op grote hoogten: graffitispuiters doen alles om hun naam achter te laten op de 'ultieme' plek. De 17-jarige Floyd uit Capelle aan den IJssel moest zijn geldingsdrang met de dood bekopen. Hij werd zondagochtend aangereden door een metro. 'Je moet altijd scherp zijn.'

,,Metrotunnels: normaal gesproken komt er geen mens. Dat geeft het iets mysterieus. En metroreizigers en andere graffitispuiters zien je naam. Het is een ultieme spot, net als rooftops. Hoe hoger hoe beter, bovenop huizen of flats. Hoe onmogelijker de plek, hoe meer aanzien je krijgt. Midden jaren negentig hebben Chip en Dizl een piece gezet op het gebouw van Nationale Nederlanden, dat nog in aanbouw was.
 
Via de steigers klommen ze omhoog. De toenmalig burgemeester Bram Peper was woest,'' vertelt Jaïr (30). Hij kent zijn spuitbus-pappenheimers. De Rotterdammer zat een paar jaar geleden een maand in de cel en betaalde duizenden euro's aan boetes vanwege het onderkalken van muren, metro's en treinen.

Het nieuws over het graffitidrama van zondagochtend, waarbij de 17-jarige Floyd het leven liet en zijn 18-jarige neef Joey zwaargewond raakte, hoorde hij via-via. ,,Binnen een week weet iedereen het. De hele scene, tot in Amsterdam.'' Dodelijke slachtoffers bij graffiti zijn bij zijn weten in Nederland niet eerder voorgekomen. ,,Vroeger lagen bij de metro's in New York de hoogspanningskabels open en bloot. Toen zijn er wel mensen omgekomen.''

Zelf bleef Jaïr gevrijwaard van ongelukken, maar veel scheelde het niet. Vluchtend voor RET-personeel sprong hij jaren geleden van een metrobaan naar beneden. Het moet een val van ongeveer tien meter geweest zijn. ,,Mensen verklaarde me voor gek.'' In België lag hij verscholen onder een trein, nadat een machinist was gestopt toen hij Jaïr en consorten met spuitbussen in de weer zag. Hij rolde juist onder de trein vandaan, toen de machinist het gevaarte weer in beweging trok . ,,Bijna lag ik daar in stukken.''

Het risico dat het fout gaat is niet uit te bannen, zegt Jaïr. ,,Ook bij een uitgekookte professional kan het mis gaan, maar een goede voorbereiding is het halve werk. Bivakmutsen om onherkenbaar te zijn en handschoenen tegen de verf. Vooraf je vingerafdrukken van de spuitbussen afhalen. Je moet weten waar de camera's hangen en ze ontwijken. En zorg dat je een vluchtroute weet voor als de politie komt. Het is een missie om niet gepakt te worden. Het is bijna een terroristische actie. En wat ga je doen als de metro eraan komt, waar kun je schuilen. Je moet het tot in de puntjes voorbereid hebben. Je moet altijd scherp zijn.''

Volgens Jaïr is het geen uitgemaakte zaak dat de zwaargewonde neef van Floyd zijn spuitbussen aan de wilgen hangt. ,,Misschien ziet hij het wel als missie om met de spuitbus zijn overleden vriend te eren. Graffiti is een ziekte. Net zo erg als een heroïneverslaving. Als je de smaak eenmaal te pakken hebt, kom je er niet meer vanaf.''
De naam van Jaïr is vanwege privacyredenen gefingeerd. (DAAN HAKKENBERG)