'Verdachten Kuiprellen waanden zich anoniem'

Door: redactie
27-11-11 - 11:09

Belust op sensatie en het vermogen het geweten uit te schakelen. Die eigenschappen stellen daders van voetbalgeweld in staat om zich voor de buitenwereld vaak op onbegrijpelijke manier over te geven aan excessief geweld.

Maar lang niet alle 'hooligans' zijn ervaren geweldplegers, zoals men vaak wel verwacht. De Kuiprellen van afgelopen september zijn daar een voorbeeld van, zegt criminoloog en onderzoeker aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam Tom de Leeuw.

Tijdens de eerste rechtszaken afgelopen week tegen verdachten van de rellen op 17 september voorafgaand aan een wedstrijd tussen Feyenoord en De Graafschap, waren de spijt en de schaamte achteraf opvallend. De verdachten hadden hun vaste baan, opleiding of zelfs een gezin op het spel gezet door zich zo te misdragen. Hoe het zo ver had kunnen komen snapten ze zelf ook niet.

Een van hen sloeg die avond met een grote metalen staaf de glazen pui van het Maasgebouw bij de Kuip aan diggelen. Een ander smeet met een prullenbak en vernielde auto's. 'Deze mensen verkeren op zo'n moment in een roes en verliezen volledig de controle over zichzelf. Ze laten zich gaan omdat ze als deelnemer van de groep het gevoel hebben anoniem te zijn', zegt De Leeuw.

Dat deze mensen juist worden opgepakt is volgens De Leeuw te wijten aan hun onervarenheid. 'Een ervaren hooligan die overgaat tot geweld weet vaak prima in te schatten tot waar hij kan gaan.' Volgens De Leeuw spelen echte hooligans een spel met de politie en weten zij wat ze wat ze moeten doen om niet gepakt te worden. 'Ze hebben het vermogen om op ieder moment controle te kunnen nemen over de situatie. Dat is een typisch kenmerk van de harde kern', zegt de criminoloog.

De controle was op 17 september ver te zoeken. Justitie sprak van een dolgedraaide menigte die zich die avond tegen de politie keerde. Agenten stonden doodsangsten uit en verdedigden zich met getrokken pistolen. De politie pakte 32 verdachten op met behulp van beelden die tijdens het incident waren gemaakt.

Je uitleven op het Maasgebouw waar op dat moment het reguliere voetbalpubliek rondloopt en waar overal camera's hangen, daar blijkt een grote onervarenheid uit, zegt De Leeuw. 'De relschoppers die zijn herkend en opgepakt zou je eerder buitenstaanders kunnen noemen die geen gevoel hebben voor het spel dat hardekernsupporters spelen', aldus de criminoloog.

De rechter rekende deze buitenstaanders hun daden zwaar aan. De opgelegde straffen varieerden van werkstraf tot een celstraf van negen maanden. De komende tijd volgen de rechtszaken van de overige verdachten.