Geen aanleiding voor nationaal complex

JOHANNESBURG - Kennelijk is het Nederlands voetbalelftal niet in de wieg gelegd voor het spelen van de finale van het WK. Voor de derde keer ging er zondag met de nederlaag tegen Spanje (1-0) in Soccer City één verloren. Nooit werd gewonnen. Bij de echte liefhebber haalde het de pijn van 1974 én 1978 weer naar boven.

Toch lag het toen allemaal net iets anders. In 1974 speelde Oranje het onvergetelijke totaalvoetbal en groeide het aan de hand van Johan Cruijff uit tot het beste elftal van het toernooi. Uitgerekend Duitsland stopte in de eindstrijd in München de reeks. Een hardere klap was ondenkbaar.

In 1978 kwam Nederland met veel meer moeite in de finale. Opnieuw was het gastland, nu Argentinië, de tegenstander. In de slotminuten - bij gelijke stand - schoot Rob Rensenbrink op de paal. Slechts centimeters was Oranje verwijderd van een historisch resultaat. Ook dat deed pijn. De Argentijnen wonnen vervolgens in extra tijd.

Nu zette Oranje een indrukwekkende reeks neer. Niet één keer puntverlies in de kwalificatie, zes zeges op rij in Zuid-Afrika. Desondanks speelde Nederland niet het voetbal van het toernooi. Dat deed eerder Spanje. Of, bij vlagen, Brazilië. Ook de fans in Soccer City én in Nederland voor de buis zagen dat de Europese kampioenen uit Zuid-Europa op het beslissende moment vaak sterker waren. Meer kansen kregen.

Het elftal van bondscoach Bert van Marwijk knokte zich tegen Spanje na een moeizaam begin terug. ,,We hebben er wel een wedstrijd van gemaakt'', zei Van Marwijk, die geen moeite had toe te geven dat ,,de beste'' had gewonnen. Arjen Robben verscheen twee keer alleen voor de Spaanse doelman. Het had gekund. Had.

De woede van de spelers richtte zich naderhand op de arbitrage. Die was inderdaad niet in het voordeel van Oranje. Aan de andere kant maakten toch vooral ook de Nederlandse spelers overtredingen die niet door de beugel konden. Daar werd internationaal meteen schande van gesproken. Het deed denken aan het afscheid van het WK van 2006 in Duitsland, dat ook bepaald niet voor de schoonheidsprijs in aanmerking kwam.

Het harde spel is echter niet typerend voor Oranje, zo stelde Van Marwijk naderhand. Hij sprak van een fantastisch toernooi. ,,Wie had vooraf gedacht dat wij in de finale zouden komen.'' De missie is niet helemaal geslaagd, maar Oranje was er dichtbij. Het mag zondermeer een prestatie van formaat worden genoemd. (ANP/DHE)