In een geregisseerde gezamenlijke actie zetten de Britse premier Blair en zijn minister van Financiën Brown maandag de lijnen uit voor het traject dat moet leiden tot het Britse lidmaatschap van de Economische en Monetaire Unie....
Van onze correspondent
Bert Wagendorp
LONDEN
Nog niet eerder lieten de twee leidende Britse politici zich zo positief en ondubbelzinnig uit over de toekomst van Groot-Brittannië binnen de EMU. Twee weken geleden verklaarde Brown dat zijn land van plan is na de eerstvolgende verkiezingen, vermoedelijk in 2002, toe te treden, maar hij deed dat wel met de nodige mitsen en maren.
Ditmaal ging de minister, in een toespraak tot het jaarcongres van de Confederatie van de Britse Industriën (CBI), gedetailleerd in op de plannen die toetreding mogelijk moeten maken. Brown ziet dezelfde route voor zich die in 1971 voerde naar de invoering van het decimale monetaire stelsel in Groot-Brittannië. Een over een breed front gevoerd informatie-offensief moet de Britse burger en het Britse bedrijfsleven op de overgang voorbereiden.
Brown kondigde de vorming aan van een speciale commissie, met daarin vertegenwoordigers van het bedrijfsleven, de vakbonden, de kamers van koophandel en de regering, die de voorbereiding op toetreding moet gaan coördineren. Woensdag al komt die voor het eerst bijeen. Daarnaast zal Groot-Brittannië vanaf 1 januari een informatiecampagne starten voor publiek en bedrijfsleven. Dat gebeurt met geld uit Brussel.
Hoewel Groot-Brittannië een eerste golf van landen voor zal laten gaan, zal het land vanaf 1 januari 1999, als de EMU van start gaat, de euro al geleidelijk in de economie integreren. Brown kondigde een wijziging van de Companies Act aan, die het mogelijk zal maken dat bedrijven nieuwe aandelen uitgeven in euro's of bestaande aandelen omzetten in euro's. Verder wil Brown dat banken het mogelijk maken dat bedrijven zonder extra kosten rekeningen openen in euro's.
Brown zei ervan overtuigd te zijn dat zowel het Britse volk als het Britse zakenleven overtuigd kan worden van de noodzaak van toetreding. Uit onderzoek van onder meer de CBI blijkt dat dat laatste niet zo'n probleem is. Het overgrote deel van het Britse bedrijfsleven is voor zo spoedig mogelijke aansluiting bij de EMU.
Overtuiging van het Britse volk zal wat meer moeite kosten. Dat is nog in meerderheid tegen afschaffing van het pond sterling. En het is uiteindelijk de burger die over toetreding beslist; als de regering definitief besluit tot toetreding, heeft het volk daarover in een referendum het laatste woord.
Brown gaf de Conservatieven de schuld voor de vertraging in de toetreding. 'Terwijl andere regeringen zich sinds 1992 hebben voorbereid, weigerde onze regering dat vijf jaar lang te doen. Maar ik geloof dat het in het nationale economische belang is verschillen van mening over Europa terzijde te schuiven. Die hebben een lange periode van besluiteloosheid, instabiliteit en verlies van invloed in het buitenland tot gevolg gehad. Van nu af aan is onze boodschap: laten we ons serieus gaan voorbereiden.'
Blair sloot zich maandagavond, in een toespraak in de Londense City, in iets algemenere termen bij Brown aan. 'Wij willen dat de euro een succes wordt', zei Blair. 'Als de economische omstandigheden dat toestaan, willen we dat Groot-Brittannië deel uitmaakt van dat succes en we vragen daarom het zakenleven en de City om actief met de voorbereiding op toetreding te beginnen.'
Blair noemde 'de noodzaak om sterk te staan in Europa' als een van de prioriteiten van het buitenlands beleid van zijn regering. 'Niet vanwege het defaitistische argument dat we geen keus hebben, maar omdat we een grote en positieve rol hebben te spelen. Geschreeuw vanaf de zijlijn, zoals in het verleden, heeft ons niets opgeleverd. De anderen gaan gewoon door met de wedstrijd, maar zonder ons. Splendid isolation is geen politiek voor de 21ste eeuw.'