'Ze blijven de buurt vol buitenlanders pompen'

Van onze verslaggever

Frank Poorthuis

DEN BOSCH

Hij is een van de bewoners van de Hugo Verriesthof in Den Bosch die een pamflet ondertekenden tegen de komst van een Somalisch gezin. Meulensteen 'schrok zich rot' van de landelijke commotie, wilde zijn handtekening intrekken, maar toen kwam dat telefoontje en nou wil hij eigenlijk vooral gewoon van het hele gedonder af zijn. 'Ik ben 68, ik wil nog een paar jaar rust.'

- Waarom hebt u om te beginnen getekend?

'Moet u luisteren, als ik niet teken, dan kan ik het hier in de buurt ook wel vergeten. Begrijpt u?'

- Dus u bent niet tegen buitenlanders?'

'Nou, ik heb er geen last van.'

- U had er dus ook niets tegen dat die Somalische familie hier kwam wonen?

'Nou ja, nee. Jawel. Want ze blijven ze hier maar de buurt in pompen, die buitenlanders. Er zijn er nu vier hier in onze straat. Vier op 26 woningen, dat is genoeg. Vijf is te veel.'

- Maar u hebt er toch geen last van?

'Nee, maar laat ze ze ook in andere wijken stoppen. We wonen hier toch in Nederland?'

Je moet bij de aanstichter van de actie, buurtbewoner R. Mentgens, ook niet aankomen met de beschuldiging van racisme. 'Onzin. Ik heb al wel honderd keer uitgelegd dat dit niks met racisme te maken heeft. Ik stem geeneens. Dat interesseert me niet.'

- U zou anders wel als ondertekenaar staan op een kandidatenlijst voor iemand van het Nederlands Blok.

'Daar geef ik geen commentaar op.'

In Den Bosch is het uit de hand gelopen. Alle woningbouwverenigingen in Nederland maken de laatste jaren wel eens mee dat 'buurten' zich keren tegen een 'teveel aan buitenlanders'. Meestal helen 'een goed gesprek' en een afkoelingsperiode de wond. Maar in Den Bosch zitten de woningbouwvereniging en de gemeente met de handen in het haar. Het Somalische gezin trok zich terug toen het tot tweemaal toe bedreigd werd door buurtbewoners. Een andere 'buitenlandse familie' durft de woning ook niet meer in. Woningstichting Hertoghuizen wil het huis nu niet toewijzen aan een Nederlands gezin, omdat ze dan zwicht voor de buurt.

Dus blijft nummer 16 vooralsnog leeg. Het Somalische gezin krijgt een andere woning en ondertussen onderzoekt de stichting met de gemeente of ze juridische actie kan ondernemen tegen de buurtbewoners, met als uiterste middel huisuitzetting. Gemeente en woningbouwvereniging lasten gisteren een 'radiostilte' in, tot ze duidelijkheid over die kwestie hebben.

Enkele van de vier buitenlandse families in de Verriesthof hebben de verhuurder inmiddels laten weten dat ze zich daar niet echt meer op hun gemak voelen. Hertoghuizen gaat met ze praten. Inzet is de families gerust te stellen en ze te bezweren dat de stichting dit niet over haar kant laat gaan.

Voor zover andere buurtbewoners zich daarover gisteren uitlieten, valt het in de rest van de buurt mee. De dertienjarige Tebbaai, van Marokkaanse origine: 'Het is belachelijk natuurlijk. Maar het is tegen de Somaliërs, hoorde ik. Niet tegen ons.' Ook mevrouw L. Abdalloui moet ontkennen. 'Ik heb nergens last van.' En een Surinaamse man uit een flat aan de Frederik van Eedenstraat zegt dat hij 'met iedereen hier goed overweg kan'.

Had Den Bosch de problemen kunnen zien aankomen? De Bossche oud-wethouder P. Kagie heeft een hartgrondig 'ja' klaar. Kagie is de man die als PvdA-wethouder furore maakte door in oude wijken waar bij de gemeenteraadsverkiezingen van 1992 veel CD werd gestemd, 'stemmen terug te halen'.

Hij zegt: 'In wijken waar kansarmen wonen en waar het minder goed toeven is - en dat is hier het geval - moet je de boel opknappen. En zulk beleid moet je ziel geven. Je moet aanwezig zijn in die buurt.' Kagie was dat, maar na zijn gedwongen vertrek (vorig jaar) is zijns inziens 'het wijkenbeleid in elkaar gedonderd'. Er wordt minder geld in gepompt. De nieuwe wethouder (die wegens de radiostilte niet wil reageren) staat volgens Kagie bovendien te ver van de buurt af, net als de burgemeester. 'De burgemeester heeft de buurt eerst in de pers verketterd vóór hij met de mensen ging praten. Ze hadden direct de fiets moeten pakken. De mensen in de ogen kijken en zeggen: dit pikken we niet. Dan zien ze dat je lef hebt.'

Er is nog een vraag, die eigenlijk niemand openlijk stelt. Kunnen er te veel buitenlanders in de Gestelse buurt wonen? Hertoghuizen en de gemeente willen daarvan inderdaad niet weten. In de 26 eengezinswoningen van de Verriesthof zelf wonen vier buitenlandse gezinnen. In de goedkopere flats aan de rand van de wijk liggen de percentages echter veel hoger. En daarnaar verwijzen de protesterende buurtbewoners bij voortduring. Hertoghuizen zegt dat in de hele buurt van rond vijfhonderd woningen 20 procent door 'buitenlanders' wordt bewoond. Dat percentage komt overeen met de verhoudingen in het bestand van de woningstichting (zevenduizend woningen), en daar zal niets aan veranderen. De woningmarkt is 'vrij', een spreidingsbeleid is in Den Bosch zoals bijna overal elders in het land door de politiek verboden.

Toch doet de Stichting Wonen 's Hertogenbosch (zevenduizend woningen) daar stiekem wel aan, geeft hoofd bewonerszaken B. Schellekens toe. SWH heeft een even groot percentage buitenlanders als de andere verenigingen in haar bestand, benadrukt hij, en SWH wijst ook evenredig veel woningen toe. Maar bij woningtoewijzing wordt ook gekeken naar 'stabiliteit in een wijk'. Schellekens durft te stellen dat daardoor bij SWH problemen als in de Verriesthof niet voorkomen.