'Rood staan is te makkelijk'

ROTTERDAM - De banken moeten stoppen met het automatisch verstrekken van kredietlimieten op betaalrekeningen.

Volgens Paul Rispens, directeur van de Stichting Nooit Meer Rood, is dat een van de weinige mogelijkheden om consumenten bewust te maken van hun ’dure’ leengedrag.


Rispens, ooit oprichter van de Vrekkenkrant, verwijt de banken dat ze het hun klanten wel erg gemakkelijk maken geld te lenen via hun bankrekening. ,,Wanneer je een betaalrekening opent, krijg je er automatisch, zonder dat je erom vraagt, een kredietlimiet bij. Volgens mij zou de rekeninghouder zelf moeten bepalen of en hoeveel hij rood mag staan.’’


Aanleiding voor de oproep van Rispens is de groeiende schuld op bankrekeningen. Vorige week bleek uit CBS-onderzoek dat Nederlanders in september van dit jaar voor in totaal 7,3 miljard euro rood stonden op hun betaalrekening. In dezelfde maand van vorig jaar was dat nog 6,8 miljard. Dat betekent een stijging van 500 miljoen euro binnen één jaar.

Voor veel consumenten is de betaalrekening de laatste vluchtheuvel, aldus Rispens. ,,Het zijn de laatste kans-kredietjes. Als je nergens anders meer kunt lenen, bijvoorbeeld omdat je als wanbetaler geregistreerd staat bij het Bureau Kredietregistratie (BKR), kun je nog altijd rood gaan staan op je betaalrekening. Of op de pof kopen bij postorderbedrijven. Wie rood staat, heeft echter vaak niet in de gaten dat hij een erg hoog rentetarief betaalt: 10 tot 18 procent.

In het verleden konden rekeninghouders slechts één maandsalaris debet staan, maar nu worden veel klanten benaderd om de kredietlimiet verder op te trekken. Rispens: ,,Voor de banken is het makkelijk verdiend geld. Ze krijgen een hoge rentevergoeding en gebruiken het goedkope geld dat ze toch al in kas hebben ter financiering van het tekort op deze rekeningen.’’

Gabriella Bettonville, woordvoerster van het Nibud, is zeer te spreken over het idee van Rispens. ,,Het maakt de consument veel bewuster over de leenvorm die hij kiest,’’ aldus Bettonville.

,,Een paar jaar geleden dachten de Nederlanders nog niet zo gemakkelijk over rood staan bij de bank: het was iets wat je zoveel mogelijk moest voorkomen. Nu ervaren mensen het niet meer als een groot probleem.’’

Lenen via een normale lening is veel goedkoper dan rood staan op de bank. Als u 2000 euro leent via een doorlopend krediet, betaalt u daar gemiddeld 8 procent rente per jaar over. Lost u het hele jaar niets af, kost u dat 160 euro rente aan het eind van het jaar. Staat u daarentegen een jaar lang gemiddeld 2000 euro rood op uw betaalrekening dan rekent de bank zo’n 1,5 procent rente per maand. Dat betekent een kostenpost van 360 euro per jaar. Dat scheelt 200 euro per jaar, oftewel eentiende van het geleende bedrag.

• In 2004 hebben de Nederlanders in totaal 10,4 miljard euro geleend voor de aanschaf van bijvoorbeeld auto’s, computers en bankstellen. In datzelfde jaar stonden diezelfde gezinnen zo’n 6,9 miljard euro in het rood op hun betaalrekening.

• Het gemiddelde negatieve saldo op betaalrekeningen is in het afgelopen jaar gegroeid van 6,8 naar 7,3 miljard. Een totale stijging van bijna 7 procent.