Volledig scherm
© Collectie Ton Blom

Amersfoorts klooster blijkt pedopensionaat

Het Amersfoortse jongensinternaat Saint Louis was in de jaren '50 en '60 jarenlang decor van seksueel misbruik van tientallen jongens. Een van die misbruikte jongens van toen, Pieter C. (60) uit Antwerpen, is onlangs ontmaskerd als een van de kopstukken van een internationaal kinderpornonetwerk.

Quote

Hij zei: Denk maar aan Jezus aan het kruis, die had het veel zwaarder dan jij, die is voor jou gestorven

Slachtoffer

Ook zou Pieter C. uit een weeshuis in Cambodja kinderen hebben geadopteerd die hij later misbruikte. Hij staat hiervoor donderdag terecht. Er hangt hem een straf boven het hoofd van 16 jaar. De man heeft verklaard dat zijn 'seksuele afwijking' komt doordat hij op 12-jarige leeftijd door een broeder seksueel werd misbruikt.

In het jongenspensionaat, gerund door de Broeders van Maastricht F.I.C., was het goed mis. Over veertien broeders zijn meldingen gedaan van seksueel misbruik. Het meldpunt Seksueel Misbruik RKK, dat zijn zaak onderzocht en bevestigde, verklaart dat er dertien meldingen en 22 klachten van seksueel misbruik in het internaat zijn binnengekomen. De 22 bewezen slachtoffers kregen samen 707.000 euro compensatiebetaling van de Broeders van Maastricht.

Op internet delen slachtoffers van de Amersfoortse broeders verhalen met elkaar. ,,Ik heb hier nog nooit over gesproken. Ik ben in 1965 twee jaar lang door broeder Felicius misbruikt. Hij was de zaalbroeder. Ik dacht dat ik een vies jongetje was en dat ik straf had verdiend. Ook was ik bang dat ik niet in de hemel kwam en dat gaf mij nog meer angst."

Extra aandacht
In een van de vele verslagen van de compensatiecommissie wordt anoniem gesproken over een broeder van Saint Louis en een 13-jarig slachtoffer. ,,Na het eerste jaar in de instelling overleed de vader van de jongen. Hij kreeg bij terugkomst in de slaapzaal een chambrette (een met gordijnen afgeschermde slaapplek) naast de broeder toegewezen. Vanwege het overlijden van zijn vader kreeg hij extra aandacht van de broeder. Hij werd uiteindelijk 2 jaar lang circa drie keer per week seksueel misbruikt."

Broeder Simplicius zou jongens in de jaren '60 behandelen vanwege schraalheid en eczeem en hen tijdens die behandelingen aanranden. Broeder Gratianus, ook bekend als broeder 'portier', vergreep zich 2 jaar lang aan dezelfde jongen. Een andere broeder zou de jongens strelen als ze in bed lagen. Hij liet de honderden jongens op de slaapzaal in het pensionaat ook zonder pyjama en onderbroek slapen, vanwege 'de hygiëne'.

Naakt
De broeder die verpleger in het internaat was, Arvatius, beval de jongens, ook bij keelklachten, altijd naakt voor hem te gaan staan. Als de jongens hun geslachtsdelen wilden verbergen, moesten ze voor straf een hele tijd met gespreide armen naakt in zijn kamer staan. ,,Denk maar aan Jezus aan het kruis, die had het veel zwaarder dan jij, die is voor jou gestorven,'' zou de broeder hebben gezegd.  Het ene heftige verhaal na het andere wordt na jaren stilzwijgen door de slachtoffers verteld. ,,Ik kan me zelfs nog herinneren dat twee broeders een jongetje hadden gedrogeerd en misbruikt," schrijft een van de slachtoffers. 

De Amersfoortse letselschade advocaat Martin de Witte van SAP Advocaten heeft meerdere slachtoffers van seksueel misbruik door een geestelijke bijgestaan tijdens hun zaak tegen de kerk. ,,Het moeilijke aan deze zaken is dat ze verjaard zijn en het moeilijk is bewijs te verzamelen. Degenen die geen bewijs hebben, krijgen slechts een klein vergoedinkje. Maar als er wel bewijs is, een verklaring van een getuige of documenten, dan kan de vergoeding oplopen tot een ton. Maar de weestand van de kerk om de daden van hun broeders te erkennen, is nog steeds groot.'' 

38 broeders
Het pensionaat Saint Louis sloot in 1975. De school telde in 1952 376 leerlingen en 38 broeders. In het rapport van de commissie-Deetman is een compleet hoofdstuk gewijd aan de daden van de Broeders van Maastricht, ook in het Amersfoortse kinderhuis. 

Daarin wordt specifiek geschreven over broeder Simplicius, die meerdere keren betrapt zou zijn op het betasten van een jongen. In het rapport is de reactie van de overste van het instituut geplaatst: ,,Spoedig ingrijpen gewenst. De betrokken jongen komt uit een keurig gezin en zwijgt hierover zeker niet bij zijn ouders. Ik zou het heel erg vinden als pensionaat Saint Louis weer eens in opspraak kwam. De zwakheid van deze broeder is ­ a ­priori te vergeven, maar in deze positie is hij te labiel. Het feit was bij zeven jongens bekend. Bij alle zeven heeft hij meerdere malen per nacht hetzelfde gedaan. Goddank hebben ze niets doorverteld.''

De congregatie van de Broeders van Maastricht was niet beschikbaar voor commentaar.