Exclusief

Het beste van het AD

In AD+ vind je een selectie van onze beste verhalen. Elke dag alles van het AD lezen? Neem dan een abonnement.

Volledig scherm
© Eric Mochèl

Hoe God in Amersfoort verscheen

columnBen Groenendijk, columnist van deze krant, kijkt terug op 2016 in Amersfoort. Cartoonist Eric Mochèl deed hetzelfde, maar dan in beeld.

Volledig scherm
Ben Groenendijk. © Saskia Berdenis van Berlekom

En het geschiedde in die dagen dat het gerucht ging dat André Hazes terug was op aarde.

Maar de mensen hadden het mis. Ze zien helaas wat ze graag willen zien. Het was Hazes niet, het was een vreemdeling. Sterker nog: het waren dertien vreemdelingen.

In het water langs de Langegracht, pal tegenover de in oude glorie herstelde Elleboogkerk, dobberde de boot met Jezus en zijn twaalf apostelen. Verderop waren werklieden bezig de Koppelpoort van nieuwe avondkleding te voorzien: goddelijk, duurzaam licht. De verlichte poort zou het decor worden van een groots spektakel, met Jezus in de hoofdrol. Het aardse element in het decor zou worden belichaamd door passerende treinen. Slechts enkelen wisten dat hier ook verboden lpg-transporten tussen zaten. Ze hielden hun adem in. Wat zou er eerder zijn: de kruisiging of de explosie?

Kort hiervoor legde een flinke vuurzee een oud schoolgebouw aan de Keerkring in de as. In wezen een gevalletje geluk bij een ongeluk. Maar de deuren en ramen moesten die avond dicht. Asbest-alarm! De volgende ochtend was er ineens niks meer aan de hand. En twee daklozen herrezen uit de as, na een nacht slapen in het uitgebrande gebouw.

Dakloze zwerver
Was God toen al in Amersfoort verschenen? Er gebeurden namelijk meer wonderen. Dat een museum kon afbranden, wisten we in Amersfoort al. Armando trok niet voor niks met zijn werk als een dakloze zwerver door het land. Maar een museum dat er nog niet is, kan dat ook al afbranden? Het Knopjesmuseum is het gelukt.

Lassen is lastig. Maar ook hier een wederopstanding van Bijbelse proportie. Het volk verzamelde 24000 zilverlingen, waarmee de knopjes weer konden worden opgepoetst.

De dorpsvereniging Hoogland maakte zich intussen zorgen. Hadden zij niet al vroeg in het jaar gefulmineerd tegen de komst van vreemdelingen? En met stelligheid beweerd dat er op de hoek van de Rondweg Noord/Laan van Duurzaamheid geen plaats was voor asielzoekers? Viel dat nog wel te verdedigen, nu Amersfoort massaal uitliep voor die dertien vreemdelingen in een bootje? En was Simone Kennedy misschien één van die apostelen? Het moest haast wel.

En toen kwam Jezus met zijn gevolg de Amersfoortse berg af.  Het grote plein van de stad was stampvol. Op een golf van vrolijk chauvinisme lieten de mensen hun terreurangst in de Eem glijden. Ruim 3 miljoen televisiekijkers zagen een stad die voor een slordige 2 ton kon laten zien waar hij voor stond. Voor de gepassioneerde stad. Voor theater. Voor zang. Geloof. Hoop. Liefde.

Quote

Het stadsbestuur was intussen gewend geraakt aan wonderen en rekende op een goede afloop

Bedevaartsoord
Even leek het alsof de wonderen ook na het vertrek van Jezus en zijn apostelen bleven komen. De fietsbrug over de Eem, waar Jezus had gestaan,  werd in de zomer een bedevaartsoord waar mensen, van jong tot oud, in volstrekte overgave urenlang naar hun telefoon stonden te staren. Soms zag je ze groepsgewijs abrupte bewegingen maken. Bij nader inzien bleek de sekte niet religieus van aard te zijn. Het was een zeldzame vorm van epidemische geestesziekte, in de wandeling Pokémon geheten. Nooit meer wat van gehoord.

Alles werd intussen weer gewoner in de stad. De Eem verloor zijn goddelijke glans. Het werd de Lek. De Styx. De persoonsgegevens van 1900 Amersfoorters kwamen in verkeerde handen. Foutje. Foutjes kun je toegeven of verzwijgen.  Het stadhuis verzamelde alle beschikbare afdichtmiddelen. Ambtenaren bestookten elkaar met de wijsheid van hun oma's: spreken is zilver, zwijgen is goud.

Het stadsbestuur was intussen gewend geraakt aan wonderen en rekende op een goede afloop.  Maar de staart hing toen al klaar. Voor tussen de benen.

Het werd een even smadelijke als voorspelbare vertoning. Vuur aan schenen (oppositie), door het stof, boetekleed (wethouder), motie van wantrouwen (SP), volste vertrouwen (coalitie).

Het had iets vertrouwds. We hadden onze stad weer een beetje terug. Het ging gelukkig ook weer over de nieuwe weg aan de westkant van de stad. Waar je vandaag de dag het spoor moet kruisen. En waar dan zomaar spoorbomen dicht kunnen gaan. Je moet dan wachten. Met een beetje pech rijd je verderop tegen een rood stoplicht aan. Dan moet je weer wachten. Dat heet oponthoud. Soms gaan er veel auto's over de oude weg. Die hebben dan allemaal oponthoud. Dat heet stagnatie. Stagnatie is geproblematiseerd oponthoud. In de wereld van de auto's is oponthoud not done. Er moet worden doorgestroomd. Daarom komt er een nieuwe weg. Ook om snel naar de A28 te kunnen, waar we misschien straks wel overal 130 mogen rijden. Amersfoort daalt op de misdaadladder, maar stijgt op de fijnstoflijst. De lijst van de onzichtbare criminaliteit.

Koopgoot
Dat de voorraad wonderen uitgeput was, bleek ook bij de zoveelste poging de koopgoot te reanimeren. Wanneer je een ondergrondse eetfabriek 'Food Village' noemt, is dat nog geen garantie op succes. De boel liep weer eens spaak. Onze hoop is nu gevestigd op een blinde durfkapitalist.

Maar hoe hardnekkig een stad niettemin blijft geloven in wonderen, bewezen de dames en heren van De War, voorheen een verffabriek. Deze culturele broedplaats bevindt zich in een lelijke uithoek van bedrijventerrein Isselt. Zoals het hoort. Broedplaatsen zitten aan de rand. Ze leven van passie. Voor zover hun gedachten rendement genereren, doen ze dat op termijn. Maar op het stadhuis is de dag van morgen toch verleidelijker dan alles wat daarna komt. Zo zagen ze daar dat de lelijke uithoek eigenlijk op een heel mooi en goed verkoopbaar punt ligt. Te mooi voor culturele broeders alleen.

Dus bedachten ze een list. Om de locatie te verwerven, mocht De War het in een pitch opnemen tegen commerciële bedrijven. Een bij voorbaat verloren wedstrijd. Want wonderen bestaan niet. Passie is mooi, maar dan wel als moderne klederdracht voor ondernemers. Je kunt ontvangen eremetaal plechtig en demonstratief teruggeven aan de aarde, maar daarmee gaat de aarde nog niet anders draaien.

We lezen tot slot even uit Mattheus:
Nu kwam de beproever naar hem toe en zei: 'Als u de zoon van God bent, beveel dan de stenen in broden te veranderen'. Maar Jezus gaf hem ten antwoord: (....) 'De mens leeft niet bij brood alleen
 (.......)'.

'Niet bij brood alleen', een oneliner van Jezus. Uit de tijd dat hij zelf nog een culturele broedplaats had. Maar nu is hij alweer met zijn hoofd bij Leeuwarden. Zijn volgende handelsmissie.

In samenwerking met indebuurt Amersfoort