Exclusief

Het beste van het AD

In AD+ vind je een selectie van onze beste verhalen. Elke dag alles van het AD lezen? Neem dan een abonnement.

Volledig scherm
De Hoef: één van de bedrijventerrein in Amersfoort dat kampt met leegstand. Het gebied wordt gedeeltelijk omgetoverd tot 'woonwijkje', besloot de gemeenteraad dinsdag. © Saskia Berdenis van Berlekom

Uit het ladeblok van Kemmerling

ANALYSEAmersfoort heeft lege kantoren te over, en sociale huurwoningen te weinig. En dus is één en één twee, toch? Niet helemaal: plots is er een nieuw probleem geboren.

Volledig scherm
Artwin Kreekel. © Saskia Berdenis van Berlekom

Scheidend raadslid Erwin Blaauw (D66) stond er dinsdagavond in zijn afscheidstoespraak nog bij stil: wethouder zijn in Amersfoort is een pittige baan. Continu onder het vergrootglas van raadsleden (of van deze krant) en eigenaar van archiefkasten vol hoofdpijndossiers, die alle om een snelle oplossing vragen. Eén van die dossiers in de la van oud-wethouder Yvonne Kemmerling draagt het labeltje 'kantorenleegstand'. 

Na het opruimen van haar bureau, twee weken geleden, is het sleuteltje van haar ladeblok op het bureau van Hans Buijtelaar (VVD) komen te liggen. Koud een dag probleemeigenaar, gaf hij dinsdag 7 februari een presentatie over de stand van zaken. 22 procent van de kantoren in de stad staat leeg. In de rest van het land is dit gemiddeld minder dan 15 procent. ,,We hebben hier nog wel een opgave te gaan", vatte hij de situatie kort en bondig samen. Maar ja... hoe?

Een paar kamers verder van die van Buijtelaar, staat het bureau van wethouder Fleur Imming (PvdA). Ze mag nagenoeg klaar zijn met de monsteroperatie die Indebuurt033 heet, achteroverleunen kan ze nog niet. Dat komt door dat ándere slepende probleem waar ze verantwoordelijk voor is: de sociale woningmarkt. De wachttijd voor zo'n huis loopt inmiddels richting de tien jaar. Om de situatie op orde te krijgen, moeten er de komende jaren zeker tweeduizend woningen bij worden gebouwd. Maar ja... waar?

Oplossing
Gelukkig spreken de Amersfoortse wethouders elkaar geregeld. In elk geval één keer per week, op dinsdagochtend, tijdens de collegevergadering. In dat samenzijn is een oplossing gevonden. De één heeft ruimte te veel, de ander te weinig. Dus: leegstaande kantoren worden de komende tijd omgebouwd tot sociale huurwoningen. Het meest sprekende voorbeeld is de grootschalige ombouw van De Hoef-West (het gebied ten zuiden van de Outputweg). Juist afgelopen dinsdagavond gaf een overgrote meerderheid van de gemeenteraad een klap op dit megaproject, waarin ook voor horeca en winkels de deur wijd open wordt gezet.

Tijd voor champagne. Wéér een probleem minder. Iedereen blij. Toch? Nee dus. Hoe slim ook op het eerste oog: met het 'opvullen' van ongebruikte kantoren met appartementen, creëert het stadhuis juist weer een probleem. Dat stelde Jeroen Koevermans, directeur van bedrijfsmakelaardij MVGM (voorheen Meeus), tijdens dezelfde bijeenkomst waarin Buijtelaar zijn vuurdoop als economiewethouder beleefde. Hij probeerde elke alarmbel op het stadhuis aan het rinkelen te krijgen.

Want wat nu als een groot bedrijf zijn oog laat vallen op Amersfoort, op zoek gaat naar een leegstaand pand en erachter komt dat er niets meer van zijn gading is? Een nieuw pand bouwen is praktisch onmogelijk: de provincie heeft een dikke streep gezet door ongebreidelde nieuwbouw. Juist, om leegstand tegen te gaan. Die leegstand laat zich niet alleen zien op De Hoef, maar ook in het stationsgebied. Een jaar geleden stond daar 167.000 vierkante meter kantoorruimte vrij, blijkt uit cijfers die Koevermans de raadsleden voorhield.

Kantoorkolos
Mede door de (voorgenomen) ombouw tot woningen, is daar volgens hem op papier nog 65.000 vierkante meter van over. Voor één grote kolos is nog geen definitieve bestemming gevonden: het voormalige Agispand. Mocht daar verandering in komen - bijvoorbeeld als de gemeente de knoop doorhakt en er tóch een stadhuis van maakt -, dan is er nog 'slechts' 30.000 vierkante meter over.

Wie oogkleppen opzet en het alleen tot zijn of haar opgave rekent leegstaande kantoren te vullen, zal juichen. Koevermans niet. ,,De kantorenvoorraad komt op een dermate laag niveau, waardoor je je moet afvragen of de balans tussen wonen en werken niet doorslaat. Ik ga geen namen noemen, maar ik heb al bedrijven aan de telefoon gehad die interesse hadden, maar door de transformatieplannen uiteindelijk de stad links hebben laten liggen."

Gelukkig voor de stad heeft de kwestie inmiddels ook de aandacht van het gemeentebestuur. ,,Als er een groot bedrijf dat we in de stad willen hebben voorbijkomt, zie je dat het aantal locaties beperkt is", aldus Buijtelaar. En zie daar: plots kan er weer een níeuw hoofdpijndossier aan de ladekast 'economie' worden toegevoegd. Misschien moet de opvolger van Kemmerling als eerste werkbezoek maar eens langs de IKEA...

In samenwerking met indebuurt Amersfoort