Chemische stof GenX op veel meer plaatsen in Zuid-Hollands drinkwater

onderzoekDe omstreden stof GenX zit op veel meer plaatsen in het drinkwater dan tot nu toe bekend. Drinkwaterbedrijven maken zich zorgen. ‘Deze stof mag er niet in zitten.’

Volledig scherm
Miranda van Elswijk en dochter Sophie uit Gouda tappen kraanwater voor de de GenX-test © Frank de Roo

Deze krant liet kraanwater uit zes plaatsen in Zuid-Holland onderzoeken op de aanwezigheid van GenX. Die stof wordt geloosd door chemiebedrijf Chemours uit Dordrecht en komt in het oppervlaktewater terecht, maar zou volgens toxicologen niet in het drinkwater moeten zitten. Langdurige blootstelling is mogelijk schadelijk voor de gezondheid.

Uit het onderzoek, uitgevoerd door de Vrije Universiteit, blijkt dat de stof in alle onderzochte plaatsen al in het drinkwater zit: Dordrecht, Rotterdam, Gouda, Goeree, Spijkenisse en Alblasserdam. GenX werd eerder al aangetroffen in het drinkwater van waterbedrijf Oasen (750.000 afnemers), maar blijkt nu ook voor te komen in dat van Evides (2,5 miljoen afnemers).

Nog geen gevaar

De aangetroffen concentraties vormen vooralsnog geen gevaar voor de gezondheid, stellen zowel toxicologen als drinkwaterbedrijven: het kraanwater is nog gewoon veilig. Maar de uitslagen zijn voor Oasen het bewijs dat dringend maatregelen moeten worden getroffen. ,,Of de lozing van de stof gaat aan banden, of er zijn gigantische investeringen nodig om het drinkwater met nieuwe filters veilig te houden’’, zegt Joost van Luijt van het waterbedrijf. ,,Alleen al voor ons gaat het om een investering van tientallen miljoenen. En die rekening komt op het bord van de consument.’’

Quote

De lozing gaat aan banden, of er zijn gigantische investeringen nodig om het drinkwater veilig te houden

Joost van Luijt, waterbedrijf Oasen
Volledig scherm
GenX werd al aangetroffen in het drinkwater van waterbedrijf Oasen, maar blijkt nu ook voor te komen in dat van Evides. © Milan Rinck

Toxicologen zijn verrast dat GenX nu al in deze concentraties in het leidingwater zit. De gevolgen zijn nu nog beperkt, zegt hoogleraar Martin van den Berg. ,,Zelfs als je twee liter per dag drinkt, blijft de blootstelling nog ruim onder de grens waarbij we bij proefdieren gezondheidseffecten zien. Maar dit toont aan dat de uitstoot van de stof sterk beperkt moet worden. Anders komt de veiligheid van het drinkwater wél in het gedrang.’’

Het ministerie van Infrastructuur en Milieu zegt de zorgen van de drinkwaterbedrijven te delen. ,,De provincie heeft de vergunning onlangs aangescherpt. We hebben het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) gevraagd om nader onderzoek. Op basis van de uitkomsten zullen we bekijken of meer maatregelen nodig zijn.’’

Chemours, het bedrijf dat de stof gebruikt en loost, wil niet reageren.