Exclusief

Het beste van het AD

In AD+ vind je een selectie van onze beste verhalen. Elke dag alles van het AD lezen? Neem dan een abonnement.

De schedel van Neo is bijna compleet. Nederlander Paul Dirks was betrokken bij het wetenschappelijke onderzoek naar de Homo naledi.
Volledig scherm
De schedel van Neo is bijna compleet. Nederlander Paul Dirks was betrokken bij het wetenschappelijke onderzoek naar de Homo naledi. © Reuters/Photoshop

Nederlandse geoloog zocht in Afrikaanse grotten naar oermensen

Paul Dirks kan eindelijk openlijk praten over de bijzondere vondsten die hij met zijn team heeft gedaan in de grotten van Zuid-Afrika. De geoloog, professor aan een Australische universiteit, is een van de wetenschappers die betrokken is bij de ontdekking van de oermens Homo Naledi, een verre neef van de huidige mens.

Dirks is een bereisde man. Voor zijn werk als geoloog is hij op vele plekken op de wereld al aan de slag gegaan. De laatste jaren pendelt hij tussen Australië en Zuid-Afrika, waar hij meewerkt aan de opgravingen bij de Rising Star Cave op 50 kilometer afstand van Johannesburg. 

In dit grottenstelsel werden in 2015 de overblijfselen van Neo gevonden, een oermens met een kleine schedel, korte en stevige romp maar met het onderstel van een mens. ,,Je zou het kunnen zien als de verre neef van de huidige mens'', aldus Paul Dirks. 

Wat is zo bijzonder aan deze vondst?

,,We hebben altijd gedacht dat er een geleidelijke evolutie was in hersengrootte en dat de Homo sapiens als laatste is overgebleven. Maar nu, met de vondst van Neo, weten we dat ten tijde van de Homo sapiens in Afrika ook andere menssoorten leefden. Zoals de Homo naledi, waar Neo toebehoort.''

Dr Peter Schmid (R) van de Universiteit van Zurich met "Neo".
Volledig scherm
Dr Peter Schmid (R) van de Universiteit van Zurich met "Neo". © AFP

Wat betekent dat voor wetenschappers?

,,In de grot waar we Neo vonden, lagen ook andere fossielen waar we een tijdsbepaling aan kunnen hangen. En verrassend: Neo was helemaal niet zo oud als we dachten. Sterker nog. Hij wandelde rond tussen de Homo sapiens én had ook gewoonten als de andere menssoorten zoals het gebruik van werktuigen en het begraven van de doden.''

Wow! Werktuigen?

,,Ja, we dachten dat de familie van Neo te primitief was om werktuigen te gebruiken, maar dat blijkt helemaal niet zo te zijn. We hebben onder meer handbijlen en speerpunten van de Homo naledi gevonden.''

Dat zet nogal wat archeologische aannames op losse schroeven?

,,Voorheen was een speerpunt sowieso van een Homo sapiens. Maar dat is dus helemaal niet het geval. Het kan dus ook van een andere mensachtige zijn geweest.''

Er komt vast meer naar buiten over dit onderzoek?

,,Wat we nu weten, is het topje van de ijsberg. We hebben maar ongeveer honderdvijftig fossielen bekeken, maar in de grotkamers lag nog veel meer materiaal. Daar kunnen we nog veel meer onderzoek naar doen.''  

Volledig scherm
© AFP