Volledig scherm
Poppen van Sinterklaas en Zwarte Piet in het Sinterklaasmuseum © ANP

VN: 'Nederland moet stoppen met sinterklaasfeest'

UpdateVolgens professor Verene Shepherd, mensenrechtenonderzoeker bij de Verenigde Naties en hoofd van de VN-werkgroep die onderzoek doet naar Zwarte Piet, moet Nederland stoppen met het sinterklaasfeest omdat Zwarte Piet 'racistisch is' en 'een terugkeer naar de slavernij'.

Volledig scherm
© ANP

'De werkgroep begrijpt niet waarom Nederlanders niet inzien dat dit een terugkeer naar de slavernij is en dat in de 21ste eeuw dit feest moet stoppen', zei Shepherd in een interview met EenVandaag.

Afgelopen weekend werd duidelijk dat de VN bezig is met een onderzoek naar de vraag of Zwarte Piet racistisch is. Vier VN-rapporteurs over culturele minderheden en racisme hebben Nederland om opheldering gevraagd over de viering van het sinterklaasfeest nadat ze klachten hadden ontvangen over het stereotiepe karakter van Zwarte Piet.

Als de interviewer vraagt of ze niet al lang overtuigd is van de uitkomst van het onderzoek, antwoordt de uit Jamaica afkomstige Shepherd: 'Als zwart persoon voel ik, dat als ik in Nederland zou wonen, ik me ertegen zou verzetten. Als lid van de onderzoeksgroep ben ik verplicht meer onderzoek te doen, maar als zwart persoon zou ik me er zeker tegen verzetten.'

Onafhankelijkheid
Als haar onafhankelijkheid in twijfel wordt getrokken, antwoordt ze: 'Men krijgt de kans ons ongelijk te bewijzen. We gaan onderzoeken of de informatie die we hebben klopt. Zo niet, dan veranderen we ons standpunt. Maar de klachten die we krijgen, wijzen op racisme en een terugkeer naar de slavernij. Dat gaan we uitzoeken.'

'Maar je hebt gelijk. Mijn persoonlijke mening is, dat dit in de 21ste eeuw niet zou mogen gebeuren. Het is beledigend, wij gaan ook niet de straat op en zeggen: 'Dit is hoe alle blanke mensen eruit zien'. Wij doen dat niet, wij doen dat niet!', aldus een emotionele Verene Shepherd in het interview dat terug te luisteren is op de site van EenVandaag.

Volgens Shepherd heeft Rutte de macht het feest af te schaffen en om zijn invloed uit te oefenen op de groep dat deze gewoonte in stand houdt. 'En waarom hebben jullie eigenlijk twee Santa Clauses nodig?', besluit ze het interview.

Kamer wil gesprek
Een Kamerdelegatie die op bezoek is bij de Verenigde Naties in New York, wil een gesprek met Shepherd. Het CDA-Kamerlid Madeleine van Toorenburg laat aan de NOS weten dat het gesprek een tweeledig doel heeft. Ze wil niet alleen opheldering over het standpunt van Shepherd, maar haar ook uitleggen wat het Nederlandse sinterklaasfeest inhoudt.

Afkomst Sinterklaas, Zwarte Piet en Santa Claus
Om niet verdwaald te raken in deze verhitte Zwarte Pieten-discussie hieronder het ’echte’ verhaal van Sinterklaas en Zwarte Piet. Want wie is die kindervriend met zijn Pieten nu eigenlijk? En wie is Santa Claus?
Wie is Sinterklaas?
De Goedheiligman komt niet zoals vele liedjes beweren uit Spanje, maar is geboren in Turkije rond 280 na Christus. Sint Nicolaas was de bisschop van het Turkse Myra en heeft in zijn leven vele goede daden verricht. Het strooien van snoepgoed is af te leiden aan het geld dat hij aan armen schonk. Sint-Nicolaas werd zelfs na zijn dood de beschermheilige van zeelieden, handelsreizigers, kinderen, dieven, pandjesbazen, maagden en prostituees. Het zetten van de schoen is een traditie uit de15e eeuw. In eerste instantie gebeurde dat in de kerk en was de opbrengst voor de armen. Uit archiefstukken blijkt dat vanaf 1427 in de Sint Nicolaaskerk in Utrecht schoenen werden gezet op 5 december, pakjesavond. Rijke Utrechters legden wat in de schoenen en de opbrengst werd verdeeld onder de armen op 6 december. Volgens de Nederlandse sinterklaasviering is de Sint jarig op de dag na pakjesavond, dus op 6 december. Nicolaas van Myra stierf echter op 6 december 343 na Christus.
Wie is Zwarte Piet?
Over het bestaan van Zwarte Piet bestaan meerdere verhalen. Een daarvan is dat de Goedheiligman een Ethiopisch jongetje met de naam Piter op een slavenmarkt vrij kocht. Uit dankbaarheid bleef de jongen de Sint nabij. Een ander verhaal is dat Zwarte Piet pas vanaf 1850 als helper in beeld kwam. Toen introduceerde de onderwijzer Jan Schenkman in zijn leesboekje 'Sint Nicolaas en zijn Knecht' drie nieuwe zaken, die allemaal zijn blijven hangen in de sinterklaasfolklore: een knecht voor Sinterklaas, de intocht en de stoomboot. Die knecht had in zijn boekje nog geen naam, hij was een gekleurde jongeman, gekleed als een schildknaap.
Wie is Santa Claus?
In feite is Santa Claus een spin-off van Sint-Nicolaas. In de 16de eeuw emigreerden Nederlanders naar New York en namen de sinterklaastraditie mee. Al snel werd de naam Sinterklaas verbasterd naar ’Sinty Claus’. Maar niet alleen zijn naam veranderde, ook het uiterlijk. Daar hebben het gedicht A Visit From Saint Nicholas en Coca Cola een grote rol in gespeeld. In 1931 wilde het bedrijf de verkoop naar kinderen uitbreiden, maar werd hierin gehinderd door een wet die het verbood om kinderen af te beelden die Coca Cola dronken. De oplossing werd gezocht in de toen al redelijk bekende Santa Claus. Illustrator Haddon Sundblom kreeg als taak om de Kerstman commercieel aantrekkelijk te maken en creëerde op basis van Moore’s gedicht de nu welbekende dikke, jolige man in zijn rode pak met witte bontrand.