Een foto van de Amerikaanse marine waarop te zien zou zijn hoe een raket naar Syrië wordt afgevuurd vanaf een marineschip op de Middellandse Zee.
Volledig scherm
Een foto van de Amerikaanse marine waarop te zien zou zijn hoe een raket naar Syrië wordt afgevuurd vanaf een marineschip op de Middellandse Zee. © REUTERS

Amerikaans leger valt Syrische legerbasis aan uit vergelding voor gifgasaanval

De Verenigde Staten hebben in de nacht van donderdag op vrijdag een militaire basis in Syrië aangevallen. Het Amerikaanse leger heeft vanaf twee Amerikaanse schepen in de Middellandse Zee 59 raketten afgevuurd.

Trump geeft donderdagnacht op zijn resort een verklaring over de aanval.
Volledig scherm
Trump geeft donderdagnacht op zijn resort een verklaring over de aanval. © AFP
Archieffoto van de Syrische luchtmachtbasis Shayrat, geleverd door het Amerikaans leger.
Volledig scherm
Archieffoto van de Syrische luchtmachtbasis Shayrat, geleverd door het Amerikaans leger. © DigitalGlobe

Doelwit was een basis van de Syrische luchtmacht bij de stad Homs. Het gaat om de eerste rechtstreekse aanval van de VS tegen het regime van president Bashar al-Assad sinds het begin van de Syrische burgeroorlog zes jaar geleden. Volgens Donald Trump is de militaire operatie in het 'belang van de Amerikaanse nationale veiligheid' om de verspreiding en het gebruik van chemische wapens te voorkomen, zo liet hij weten in een verklaring na de aanval.

De Amerikaanse raketaanvallen waren een reactie op de Syrische gifgasaanval eerder deze week waarbij tientallen mensen om het leven kwamen. Trump riep in zijn verklaring andere landen op om samen met de Verenigde Staten een 'einde te maken aan het moorden en het bloedvergieten in Syrië'. Trump is momenteel op zijn resort in Florida waar hij de Chinese president te gast heeft, aan wie hij het nieuws persoonlijk meedeelde. De koers van de dollar daalde op de Aziatische beurzen meteen na de eerste berichten over de militaire actie.

Rusland op de hoogte
Eerder donderdag gaf de Amerikaanse regering al aan ingrijpen in Syrië te overwegen. Homs was het doelwit omdat het Amerikaanse leger meent dat vanaf die basis de dodelijke gifgasaanvallen werden uitgevoerd. De Syrische televisie bericht donderdagnacht over aanvallen door de 'Amerikaanse agressie'. De gouverneur van Homs zegt in een reactie dat de aanval gewapende terroristengroepen en Islamitische Staat zal helpen. Hij zegt dat er vooral materiële schade is en dat hulpdiensten urenlang aan het blussen zijn. Persbureau AFP meldt dat er twee doden zijn gevallen.

Volgens het Amerikaanse leger hebben de raketten flinke schade toegebracht aan Syrische gevechtsvliegtuigen op de basis Shayrat en dat het voor de Syrische regering nu moeilijker is om gifgasaanvallen uit te voeren. Op de basis is ook materieel van het Russische leger gestationeerd. Dat is niet geraakt. De Amerikanen hebben Rusland vooraf geïnformeerd over de aanval, aldus een legerwoordvoerder, maar hebben de Russen niet om toestemming gevraagd.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, Rex Tillerson, noemt de aanval in een verklaring 'proportioneel'. Hij wees beschuldigend naar Rusland dat er volgens hem niet in is geslaagd de Syrische chemische wapens in beslag te nemen.

'Prachtige baby's'

Een man draagt een slachtoffer van de aanval op Khan Sheikhoun dinsdag.
Volledig scherm
Een man draagt een slachtoffer van de aanval op Khan Sheikhoun dinsdag. © AP
Een combinatiefoto van het Amerikaans ministerie van Defensie waarop de impact van de gifgasaanval dinsdag te zien zou zijn.
Volledig scherm
Een combinatiefoto van het Amerikaans ministerie van Defensie waarop de impact van de gifgasaanval dinsdag te zien zou zijn. © REUTERS
Volledig scherm
© REUTERS

De Russische VN-ambassadeur Vladimir Safronkov waarschuwde donderdag voor 'negatieve consequenties' als de Verenigde Staten aanvallen in Syrië zouden uitvoeren. Hij verwees naar Irak en Libië als uitleg van zijn waarschuwing. Het Westen houdt het Syrische regime van Bashar al-Assad verantwoordelijk voor de aanval dinsdag op Khan Sheikhoun. De Syrische regering ontkent echter elke verantwoordelijkheid. Bij de gifgasaanval in Syrië kwamen tientallen burgers om het leven, onder wie kinderen.

In zijn korte toespraak na de raketaanvallen verwees Trump naar die kinderen: 'prachtige baby's' en hij zei dat 'Gods kinderen' zulk drama niet moeten meemaken. 'Dinsdag voerde dictator Bashar al-Assad een vreselijke aanval met chemische wapens uit tegen onschuldige burgers. Door een dodelijk zenuwgas te gebruiken, heeft Assad hulpeloze mannen, vrouwen en kinderen verstikt', aldus Trump.

Vluchtelingencrisis
De Amerikaanse president verwees ook naar zijn voorganger Barack Obama. 'Jarenlang hebben de VS geprobeerd om het gedrag van Assad te veranderen, maar die pogingen faalden en faalden op een zeer dramatische manier. Het resultaat is de vluchtelingencrisis die erger wordt en een verdere destabilisatie die de VS en hun bondgenoten bedreigt.'

De Syrische oppositie heeft de Amerikaanse aanval op een luchtmachtbasis in Syrië enthousiast onthaald, zo meldt persbureau AFP. De aanval is een 'zeer belangrijke reactie' van de VS. 'Die moet het begin inluiden van het tijdperk waarin men aan het Syrische regime duidelijk maakt dat het niet ongestraft kan blijven', aldus Ahmed Ramadan van de Syrische Nationale Coalitie (SNC).