Exclusief

Het beste van het AD

In AD+ vind je een selectie van onze beste verhalen. Elke dag alles van het AD lezen? Neem dan een abonnement.

Volledig scherm
Een klant koopt marihuana in een wietshop in Denver. © Hollandse Hoogte

McWiet op elke straathoek

LEGALE TEELT MARIHUANALegaal wiet telen, in delen van de VS mag dat al. Colorado, hart van de Amerikaanse marihuanamarkt, weet wat Nederland kan verwachten als de wietwet daadwerkelijk ingaat.

Volledig scherm
© REUTERS

Als Andrew Freedman één ding heeft geleerd als 'marihuanatsaar' van de gouverneur van Colorado, is het wel dat je commerciële wiettelers met een licentie héél goed in de gaten moet houden. ,,Als marihuana illegaal blijft in omringende landen, is de economische prikkel om het spul daar te gaan verkopen gewoon heel groot", waarschuwt Freedman. ,,In Colorado levert een pound, ongeveer 450 gram, 1.000 dollar op, elders in de VS wel 4.000 dollar. Als je niet wilt dat het de grens over gaat, moet je elke plant monitoren."

Freedman, net aan een nieuwe carrière als adviseur begonnen, was coördinator van het softdrugsbeleid van Colorado sinds die staat in 2012 teelt, verkoop, bezit en gebruik van marihuana toestond. Bewoners stemden daar in meerderheid voor. Inmiddels hebben acht Amerikaanse staten marihuana geheel gelegaliseerd. De VS is daarmee progressiever dan gedoogland Nederland. De Tweede Kamer wil in Nederland nu ook teelt van marihuana onder toezicht gedogen. Het lijkt Freedman een verstandige stap: ,,Het lijkt bij ons te werken."

Dat president Trump met Jeff Sessions een minister van Justitie heeft aangesteld die pertinent tegen legalisering is - 'Goede mensen roken geen marihuana', zei hij eens - maakt Colorado wel nerveus. Gaat Sessions ingrijpen? In korte tijd is marihuana een belangrijk onderdeel van de economie geworden. Er waren vorig jaar 424 marihuanawinkels in Colorado, tegen 202 filialen van McDonald's. In 2016 werd voor 1,3 miljard dollar aan marihuanaproducten verkocht.

Makkelijk rijk worden

Quote

Legalisering kan de productie- en dis­tri­bu­tie­kos­ten van cannabis drastisch verminderen

Beau Kilmer

Sinds Colorado licenties uitgeeft aan telers, kan het ook invloed uitoefenen op de kwaliteit van hun oogst. Zo bleek dat veel schadelijke pesticiden werden gebruikt. Dat mag niet meer - elke teler moet zich houden aan een 26 pagina's lange lijst van toegestane middelen en uitvoerig registreren wat hij op zijn planten spuit. Snel en makkelijk rijk worden is er zo dus niet bij. Al helemaal omdat de prijs van marihuana in Colorado gestaag daalt, sinds 2014 met 48 procent, berekende Bloomberg.

,,Legalisering kan de productie- en distributiekosten van cannabis drastisch verminderen'', legt Beau Kilmer uit, onderzoeker van het RAND instituut. Het risico van inbeslagname en arrestatie hoeft niet doorberekend te worden, telers hoeven hun planten niet meer te verstoppen en kunnen dus profiteren van schaalvoordelen en nieuwe technologie gebruiken.

Minimumprijs

Iets waar Nederland over na moet denken, waarschuwt Kilmer. Want goedkope wiet maakt het niet alleen interessanter om het spul in het buitenland door te verkopen, het maakt een joint ook aantrekkelijker, vooral voor jongeren. ,,Om dat te voorkomen kun je bijvoorbeeld een minimumprijs eisen, of accijns heffen."

De drugsbestrijdingsdienst van de Rocky Mountains is niet blij met het beleid in Colorado. In een rapport waarschuwde taskforce HIDTA vorig jaar dat het steeds meer marihuanasmokkelaars arresteert, vaak Amerikanen uit de rest van het land die het spul de staatsgrens over willen brengen voor handel of eigen gebruik.

Zwarte markt

Quote

Je moet een pad naar legalisering voor ze bedenken

Andrew Freedman

Om de zwarte markt zo veel mogelijk uit te bannen, zegt Freedman, zal Nederland om de tafel moeten met de beunhazen die nu de wiet leveren en hun illegale broodwinning in rook zien opgaan als coffeeshops moeten inkopen bij kwekers met een licentie. ,,Je moet een pad naar legalisering voor ze bedenken."

Het zijn in Colorado vooral thuistelers die de zwarte markt in stand houden, zeggen Freedman en Kilmer: op licentiekwekers is veel meer toezicht. Burgers mogen thuis 99 planten voor medisch gebruik telen. Voor recreatie zijn zes planten toegestaan, en kweken mag in groepsverband. Daarop is weinig toezicht. 

Gouverneur Hickenlooper wil nu een einde aan de groepskwekerijen en registratie voor medische thuistelers, zodat de politie legale en illegale teelt beter van elkaar kan onderscheiden. De Amerikanen overwegen ook 'proeflokalen' à la coffeeshops toe te staan, zodat klanten de producten niet meer op straat hoeven te gebruiken. Amsterdam style noemen ze dat in Colorado.