Volledig scherm
© AP

Vermoorde oorlogsfotografe Camille kende geen angst

De Franse fotografe Camille Lepage (26) werd dinsdag vermoord in de Centraal Afrikaanse Republiek. AD-verslaggever Anouk Mentink was een goede vriendin van haar. Ze schrijft een ode aan een journalist die nergens voor terugdeinsde. 'Ik ken niemand die zo moedig was als zij.'

Quote

Ze hoopte vurig dat haar publiek zich voor de lakse houding van hun eigen regering zou gaan schamen

Volledig scherm
© AFP
Quote

Het zou allemaal wel goed komen, zei ze. Als ze maar hard genoeg haar best deed

Dinsdagavond in de sportschool krijg ik een verontrustend sms'je van een vriend. 'Heb je het verschrikkelijke nieuws gehoord?' Ik stop de loopband en bel hem op. 'Camille is dood,' zegt hij langzaam. 'Vermoord in de Centraal Afrikaanse Republiek, ze weten niet door wie.'

Reportage
Franse militairen hebben het lichaam van onze vriendin gevonden. In een truck. De bestuurders waren lid van de anti-Balakamilitie, een christelijke groepering waarbij ze een week geleden is aangehaakt voor een reportage. In een gebied waar in 2 maanden tijd 150 mensen zijn gedood door islamitische Seleka-rebellen.

Daar sta ik dan, in de sportschool, onder bonkende housemuziek. Terwijl een continent verderop mijn vriendin is vermoord. Een jonge Francaise met donkere pretogen. Toen we elkaar leerden kennen, tijdens een uitwisseling van de School voor Journalistiek, bleken we even oud, en allebei barstend van toekomstplannen. Nu kan er geen groter contrast zijn.

Brandhaarden
Ze moest en zou naar de brandhaarden in de wereld. Om het verhaal te vertellen dat anders niet zou worden verteld: over de levens van mensen in oorlogsgebieden, waar geen journalist zich waagt. Omdat het er gevaarlijk is, omdat er geen geld is, omdat er geen belangstelling voor is.

Maar Camille trok dat niet. Daarom wilde ze die verhalen wél vertellen.

Haar foto's waren haar manier om te berichten over de gruwelen in Zuid-Sudan en de Centraal Afrikaanse Republiek. Ze hoopte vurig dat haar publiek zich voor de lakse houding van hun eigen regering zou gaan schamen.

Onze vriendengroep was voor het laatst bijeen in Frankrijk in mei 2012, vlak voor ze naar Zuid-Sudan vertrok. We dronken wijn op het platteland, dansten in de raamkozijnen van een landhuis en praatten tot diep in de nacht. Camille vertelde dat ze een hutje zou huren in een buitenwijk van de hoofdstad Juba, zonder elektriciteit en water. Van daaruit wilde ze aan de slag als freelance fotojournalist.

Angst
Angst voelde ze niet. Het zou allemaal wel goed komen, zei ze. Als ze maar hard genoeg haar best deed. Een stabiele baan, een gezin, een kalm leven: dat was gewoon niets voor haar. Het is vreemd, maar die woorden stelden me gerust. Camille was een vrouw die de wereld aankon, zélfs die wereld.

Al gauw leerden ze in Zuid-Sudan een levenslustige blanke vrouw kennen, de enige blanke vrouw in de hele stad, die op haar motor door de straten crosste en met rebellen op straat sigaretjes rookte. Dat dat allemaal meer dan ongebruikelijk was, deerde haar niet. Ik ken niemand die zo moedig was als zij.

Gezicht
Ze vergat nooit een gezicht. Of ze nu in een grot schuilde met vluchtelingen, of mensen fotografeerde die hun aangestoken huis probeerden te blussen: eenmaal terug in de hoofdstad printte ze haar foto's uit voor de mensen die ze vastlegde. Aan het einde van een reportagereis droeg ze niks meer bij zich, behalve haar camera. Haar kladblokken, pennen en aanstekers gaf ze allemaal weg.

Ze was succesvol. Haar werk haalde de pagina's van The New York Times en The Washington Post. Ze deed dat waar wij allemaal wel eens van droomden - maar wat we niet deden. Veel geld verdiende ze er trouwens niet mee, hoe mooi die publicaties ook waren. Ze had zelfs moeite om rond te komen.

Onmenselijkheid
Maar dat hield haar niet tegen. Want hoe meer onmenselijkheid ze zag, hoe verder ze ging in haar werk. Onze gezamenlijke vriendin Margot zocht haar op in Zuid-Sudan en zag het gebeuren. 'Lijdende mensen deden haar verdriet. Haar enige remedie was om zich volledig in haar werk te verliezen.'

Een week geleden stapte ze met die gedachte in een truck van de anti-Balakamilitie in de Centraal Afrikaanse Republiek. Ze wilde de christelijke gemeenschap een stem geven.

Het werd een korte reis, waarvan de verhalen nooit zullen worden verteld. Camille stierf voor haar idealen.

Maar veel te vroeg.

Volledig scherm
Camille met haar vriendenkring, waaronder AD-verslaggever Anouk Mentink (tweede van links) in het voorjaar van 2012. © Privéfoto