Afrika Cup 2017.
Volledig scherm
Afrika Cup 2017. © epa, afp

Afrika Cup-gids: alle sterren, weetjes, landenprofielen en speelschema

De laatste vier edities van de Afrika Cup kende steeds een andere winnaar. Wie legt na Egypte (2010), Zambia (2012), Nigeria (2013) en Ivoorkust (2015) volgende maand beslag op de trofee? Een gids voor de 31ste editie van de Afrika Cup, die zaterdag in Gabon begint. 

GROEP A (Gabon, Guinee-Bissau, Kameroen, Burkina Faso)

Pierre-Emerick Aubameyang.
Volledig scherm
Pierre-Emerick Aubameyang. © AFP

Gabon
Aantal deelnames: 6
Beste prestatie: kwartfinalist in 1996 en 2012
Bondscoach: José Antonio Camacho
De voormalige Spaanse international - 81 interlands - en ster van Real Madrid werd pas eind november aangesteld als opvolger van de ontslagen Jorge Costa. Hij tekende voor twee seizoenen. Belangrijkste opdracht: Gabon aan een ticket helpen voor het WK van 2018.
Sleutelspeler: Pierre-Emerick Aubameyang
De in Frankrijk geboren aanvaller heeft een Spaanse moeder, groeide op in Italië, maar speelt voor het geboorteland van zijn vader: Gabon. De sterspeler van Borussia Dortmund volgt als aanvoerder het spoor van zijn vader Pierre-François, die aanvoerder was van Gabon bij de Afrika Cup in 1994. Aubameyang hoopt zich in eigen land te revancheren voor de penaltymisser in 2012, waardoor Mali ten koste van Gabon de halve finale bereikte.
Plek op FIFA-ranking: 110
Bijnaam: Zwarte Panters
Voorspelling: halve finale

Guinee-Bissau
Aantal deelnames: Geen
Beste prestatie: Geen
Bondscoach: Baciro Cande
Cande is in zijn geboorteland Guinee-Bissau, een voormalige Portugese kolonie in West-Afrika die tussen Guinee en Senegal ligt, een grootheid. De 49-jarige trainer won negen landstitels met topclub Sporting Bissau. Hij is bezig aan zijn tweede periode als bondscoach - na 2003-2008 - nadat hij vorig jaar maart Paulo Torres had opgevolgd. De Portugees werd ontslagen, nadat hij een scheidsrechter had beledigd. Baciro Cande heeft ook ervaring als trainer in Portugal bij het kleine Associação Desportiva de Oeiras.
Sleutelspeler: Francisco Junior
De 24-jarige centrale middenvelder werd geboren in Guinee-Bissau, waarna hij op jonge leeftijd naar Portugal vertrok. Hij speelde jarenlang voor het jeugdteam van Benfica, kreeg een uitnodiging voor een stage bij Manchester City, maar tekende uiteindelijk bij Everton. Tot een doorbraak kwam het nooit. Francisco Santos da Silva Junior  speelt inmiddels in Noorwegen, bij Stromsgodset.
Plek op FIFA-ranking: 68
Bijnaam: Djurtus (Afrikaanse wilde hond)
Voorspelling: groepsfase

Benjamin Moukandjo.
Volledig scherm
Benjamin Moukandjo. © Photo News

Kameroen
Aantal deelnames: 17
Beste prestatie: winnaar in 1984, 1988, 2000 en 2002
Bondscoach: Hugo Broos
Als opvolger van Volke Finke kende de Belg een zeer lastige start in Kameroen. Broos lag een jaartje geleden flink onder vuur bij de media, maar de kwalificatie voor de Afrika Cup liet de zon doorbreken. De voormalige Rode Duivel, steunpilaar bij de Belgen op het WK van 1986, speelde voor Anderlecht en Club Brugge. Ook was hij trainer van beide clubs, voordat hij vanaf 2008 via klussen in Griekenland, Turkije en Algerije in Kameroen belandde.
Sleutelspeler: Benjamin Moukandjo
Kameroen heeft met Vincdent Aboubakar van Besiktas een uitstekende aanvaller in huis, maar Benjamin Moukandjo is misschien wel de sleutelspeler voor de viervoudig Afrika Cup-winnaar. De 28-jarige vleugelspits van het Franse Lorient is het afgelopen jaar het enige zekerheidje geweest bij de De Ontembare Leeuwen en zorgde voor cruciale goals op weg naar de Afrika Cup-kwalificatie.
Plek op FIFA-ranking: 65
Kameroen: De Ontembare Leeuwen
Voorspelling: kwartfinale

Bertrand Traoré.
Volledig scherm
Bertrand Traoré.

Burkina Faso
Aantal deelnames: 10
Beste prestatie: finalist in 2013
Bondscoach: Paulo Duarte
Bezig aan zijn tweede periode als bondscoach van Burkina Faso. De 47-jarige Portugees begint aan zijn derde Afrika Cup met Burkina Faso na 2010 en 2012. Hij was daarna coach van Gabon, het (gast)land dat hij pikant genoeg treft in de groepsfase. Duarte kwam als speler vrijwel zijn gehele carrière uit voor Uniao Leiria in zijn geboorteland. Sinds 2006 is hij trainer. 
Sleutelspeler: Bertrand Traoré
De Ajacied, die wordt gehuurd van Chelsea, is de derde jongste speler ooit in de Afrika Cup toen hij in 2012 in Gabon op 16-jarige leeftijd zijn entree maakte bij Burkina Faso. Prompt lokte Chelsea hem naar Londen, maar de doorbraak op Stamford Bridge blijft tot op heden uit. Hij werd eerst uitgeleend aan Vitesse en speelt sinds afgelopen zomer op huurbasis in Amsterdam. Hij vormt met zijn oudere broer Alain de aanval van Burkina Faso.
Plek op FIFA-ranking: 50
Bijnaam: De Hengsten
Voorspelling: groepsfase

GROEP B (Senegal, Algerije, Tunesië, Zimbabwe)

Senegal
Aantal deelnames: 13
Beste prestatie: finalist in 2002
Bondscoach: Aliou Cissé
Cissé is met zijn 40 jaar de jongste coach bij de Afrika Cup in Gabon. Hij was aanvoerder van zijn land bij het WK van 2002 in Japan en Zuid-Korea. Senegal won de openingswedstrijd van wereldkampioen Frankrijk en reikte tot de kwartfinale. Cissé was als voetballer actief in Frankrijk (Lille en PSG) en Engeland (Birmingham City en Portsmouth), en speelde 35 interlands. Nadat hij bondscoach was van Senegal Onder-23 bij de Spelen van 2012 in Londen stapte hij over naar de belangrijkste elf.
Sleutelspeler: Sadio Mané
Werd vorige week achter Riyad Mahrez en Pierre-Emerick Aubameyang derde in de verkiezing van Afrikaans voetballer van het jaar. Hij dankte die verkiezing onder meer aan een sterk seizoen onder Ronald Koeman bij Southampton, dat de vleugelspits afgelopen zomer zag vertrekken naar Liverpool voor het Afrikaanse recordbedrag van 40 miljoen euro. Onder Jürgen Klopp maakt de 24-jarige aanvaller zijn prijskaartje meer dan waar. Sané is op Anfield uitgegroeid tot smaakmaker.
Plek op FIFA-ranking: 33
Bijnaam: Lions of Teranga
Voorspelling: kwartfinale

Sadio Mané.
Volledig scherm
Sadio Mané. © AFP
Georges Leekens.
Volledig scherm
Georges Leekens. © AFP

Algerije
Aantal deelnames: 16
Beste prestatie: winnaar in 1990
Bondscoach: Georges Leekens
De voormalige bondscoach van België, twee periodes zelfs, begint bij de Afrika Cup aan zijn derde grote toernooi. Leekens was bondscoach van de Belgen bij het WK van 1998 in Frankrijk en leidde Tunesië tijdens de Afrika Cup van 2015. Leekens, 67 jaar inmiddels, was al werkzaam bij Algerije, en trainde ook clubs in België (onder meer Anderlecht, Club Brugge en KV Mechelen), Turkije (Trabzonspor) en Nederland (Roda JC). Met Tunesië bereikte hij in 2015 de kwartfinale van de Afrika Cup. Met Algerije wordt ingezet op een plek in de halve finale.
Sleutelspeler: Riyad Mahrez
Met Jamie Vardy was Riyad Mahrez de sterspeler die Leicester City naar de Engelse titel loodste. Het leverde de aanvallende middenvelder annex vleugelspeler de titel van Afrikaans voetballer van 2016 op. De in het Franse Sarcelles geboren speler dook via Quimper op bij Le Havre, waar Leicester hem in 2014 voor een prikkie (500.000 euro) oppikte. Kan hij in Gabon met Algerije opnieuw stunten?
Plek op FIFA-ranking: 38
Bijnaam: De Woestijnvossen
Voorspelling: finale

Henryk Kasperczak.
Volledig scherm
Henryk Kasperczak. © EPA

Tunesië
Aantal deelnames: 17
Beste prestatie: winnaar in 2004
Bondscoach: Henryk Kasperczak
De 'opa' van de Afrika Cup begint met Tunesië aan zijn zesde kunstje. De Poolse legende, die met Polen in 1974 derde werd bij het WK in West-Duitsland, moet in aantal deelnames alleen Claude Le Roy voor zich dulden. Kasperczak leidde Ivoorkust in 1994 naar het brons, Tunesië in 1996 naar het zilver en Mali in 2002 naar de halve finales. Met Senegal in 2008 en - opnieuw - Mali in 2015 bleven successen uit. Met Tunesië aast de 70-jarige coach in zijn zesde poging op de trofee, maar die kans lijkt erg klein. 
Sleutelspeler: Aymen Abdennour
De 27-jarige verdediger is al jaren het gezicht van Tunesië. De centrale verdediger kon als speler van Monaco twee seizoenen geleden naar Chelsea, maar koos voor 22 miljoen euro voor Valencia. Aymen Abdennour, ook oud-speler van Werder Bremen en Toulouse, begint aan zijn vierde Afrika Cup in successie voor Tunesië.
Plek op FIFA-ranking: 35
Bijnaam: Adelaars van Carthago
Voorspelling: groepsfase

Zimbabwe-bondscoach Callisto Pasuwa en aanvaller Knowledge Musona.
Volledig scherm
Zimbabwe-bondscoach Callisto Pasuwa en aanvaller Knowledge Musona. © AFP

Zimbabwe
Aantal deelnames: 2
Beste prestatie: groepsfase
Bondscoach: Callisto Pasuwa
Hij debuteert op 46-jarige leeftijd op een groot international toernooi, nadat Callisto Pasuwa zich met de nummer 102 van de wereld verrassend had gekwalificeerd voor de Afrika Cup. De Zimbabwaan was als trainer en speler louter actief in eigen land, vooral bij Dynamo, de populairste club van hoofdstad Harare. Nadat hij tussen 2011 en 2014 vier keer de titel had gepakt met Dynamo werd hij eerst coach van Zimbabwe Onder-23, waarna hij in 2015 doorstroomde naar het vlaggenschip.
Sterspeler: Knowledge Musona
Hij werd als tiener al uit Zimbabwe weggelokt door de Zuid-Afrikaanse topclub Kaizer Chiefs FC, waar zijn scoringsdrift niet te temmen viel. Hij verdiende er de fraaie bijnaam The Smiling Assassin mee en wekte interesse uit Europa. In 2011 tekende Knowledge Musona voor Hoffenheim, maar tot een doorbraak kwam het niet. Hij werd uitgeleend aan Augsburg en keerde terug naar Kaizer Chiefs. Toen zijn contract bij Hoffenheim was afliep, werd hij opgepikt door Oostende.
Plek op FIFA-ranking: 102
Bijnaam: The Warriors
Voorspelling: groepsfase

Het speelschema en de poule-indeling.
Volledig scherm
Het speelschema en de poule-indeling. © AD Sportwereld

GROEP C (Marokko, Ivoorkust, DR Congo, Togo)

Marokko
Aantal deelnames: 15
Beste prestatie: winnaar 1976
Bondscoach: Hervé Renard
In Nederland begrijpen we er geen snars van dat de Fransman Hakim Ziyech buiten de boot laat, maar in Afrika heeft Hervé Renard een grote reputatie. De 48-jarige bondscoach gaat met Marokko op zoek naar zijn derde scalp bij de Afrika Cup, na zeges met Zambia in 2012 en Ivoorkust in 2015. Yaya Touré, aanvoerder van Ivoorkust, noemde Renard toentertijd en 'groot leider'. Als voetballer kwam Renard uit voor Cannes, en hij was assistent-trainer van Claude Le Roy in China, Engeland en bij Ghana.
Sterspeler: Mehdi Benatia
De in Frankrijk geboren centrumverdediger heeft een carrière om u tegen te zeggen. Hij is pas 29 jaar, maar op die leeftijd kunnen niet veel spelers de volgende clubs als werkgever overleggen: Olympique Marseille, Udinese, AS Roma, Bayern München en Juventus. Hij kwam als jeugdspeler uit voor Frankrijk, maar koos als 'senior' toch voor Marokko. Hij begint komende week aan zijn derde Afrika Cup.
Plek op FIFA-ranking: 57
Bijnaam: Leeuwen van de Atlas
Voorspelling: kwartfinale

Hervé Renard.
Volledig scherm
Hervé Renard. © AFP

Ivoorkust
Aantal deelnames: 21
Beste prestatie: winnaar 1992 en 2015
Bondscoach: Michel Dussuyer
Net als Henryk Kasperczak is Michel Dussuyer een Afrika Cup-veteraan. Hij leidde Guinee in 2004 naar de kwartfinale, was assistent van Henri Michel bij Ivoorkust in 2006 (zilver), coachte Benin in 2010 (groepsfase), keerde voor twee edities (2012 en 2015) terug bij Guinee. Twee jaar geleden reikte hij tot de kwartfinales met Guinee, een plek waarmee dit jaar met titelverdediger Ivoorkust niet mag en kan thuiskomen. Van de oud-speler van Cannes, Nice en Alès wordt hetzelfde resultaat verwacht als van Hervé Renard - nu coach van Marokko - in 2015. Liefhebbers hebben 24 januari - het laatste groepsduel - al met rood omcirkeld. Dan treffen Marokko en Ivoorkust elkaar.
Sterspeler: Wilfried Zaha
In Engeland al enkele jaren een bekende naam, maar Wilfied Zaha, aanvalsleider van Crystal Palace maakt zijn debuut bij de Afrika Cup. Dat heeft een reden. Zaha (24) kwam jarenlang uit voor jeugdteam van Engeland, speelde zelfs twee Engelse A-(oefen)interlands, maar koos na de 'leegloop' bij Ivoorkust (afscheid van de generatie-Didier Drogba) voor zijn geboorteland. Zaha, in Abidjan geboren, verhuisde op 4-jarige leeftijd naar Londen. Hij speelt op een teleurstellend seizoen bij ManUnited (2014) na al heel zijn leven bij Crystal Palace.
Plek op FIFA-ranking: 34
Bijnaam: De Olifanten
Voorspelling: finale

Wilfried Zaha.
Volledig scherm
Wilfried Zaha. © Photo News



DR Congo

Aantal deelnames: 17
Beste prestatie: winnaar 1968 en 1974
Bondscoach: Florent Ibenge
Ibenge was een van de genomineerden voor Afrikaans coach van het Jaar. De prijs ging nipt aan zijn neus voorbij - die ging naar Mamelodi Sundowns-trainer Pitso Mosimane - maar Ibenge maakte in zijn dubbelrol indruk in Afrika. Hij plaatste zich met DR Congo  - niet te verwarren met Congo-Brazzaville - voor de Afrika Cup en haalde met zijn club Vita Club uit Kinshasa onverwacht de finale van de Afrikaanse Champions League. Florent Ibenge werd geboren in Congo, maar groeide op in Frankrijk. Hij speelde op bescheiden niveau in België, Frankrijk en Duitsland.
Sleutelspeler: Chancel Mbemba
De 22-jarige verdediger is de sterkhouder van Congo, befaamd om zijn bikkelharde tackles. In Europa kent Chancel Mbemba geen imponerende start. Hij kwam de voorbije seizoenen niet of nauwelijks in het stuk voor bij Newcastle United. De kans is groot dat hij deze maand nog wordt verhuurd. Anderlecht schijnt in beeld te zijn, de club waarvoor hij vorig seizoen ook al op uitleenbasis uitkwam.
Plek op FIFA-ranking: 48
Bijnaam: De Luipaarden
Voorspelling: groepsfase

Chancel Mbemba.
Volledig scherm
Chancel Mbemba. © Getty Images

Togo

Claude Le Roy.
Volledig scherm
Claude Le Roy. © AFP

Aantal deelnames: 8
Beste prestatie: kwartfinalist in 2013
Bondscoach: Claude Le Roy
De 68-jarige Fransman is 'mister Afrika Cup'. Hij gaat de komende weken zijn recordaantal Afrika Cup-duels (35) in acht verschillende eindtoernooien in elk geval met drie uitbreiden. Hij coachte DR Congo, Congo-Brazzaville, Ghana, Senegal en Kameroen, waarmee hij in 1988 de titel pakte. Ook was Le Roy coach in Maleisië, Oman en Syrië en had hij heel kort Cambridge United in Engeland onder zijn hoede.
Sterspeler: Emmanuel Adebayor
De aanvaller, 32 jaar inmiddels, zit in de nadagen van zijn carrière, maar is voor zijn land nog altijd van onschatbare waarde.  Als zoon van immigranten uit Nigeria verliet hij op 17-jarige leeftijd Togo voor Frankrijk. Hij brak door bij Monaco en verdiende er vlak voor het WK van 2006 in Duitsland een transfer naar Engeland. Hij speelde in de Premier League voor Arsenal, Manchester City, Tottenham Hotspur en Crystal Palace en kwam tussendoor uit voor Real Madrid. Sinds juni heeft Adebayor geen club. Mogelijk dat een goed optreden bij de Afrika Cup nieuwe deuren opent voor de Afrikaans voetballer van 2008.
Plek op FIFA-ranking: 91
Bijnaam: The Sparrow Hawks (de sperwers)
Voorspelling: groepsfase

GROEP D (Oeganda, Mali, Ghana, Egypte)

Denis Onyango.
Volledig scherm
Denis Onyango. © Getty Images

Oeganda
Aantal deelnames: 5
Beste prestatie: finalist in 1978
Bondscoach: Milutin Sredojevic
In zijn geboorteland Servië is Milutin Sredojevic een grote onbekende, maar in Afrika loopt de 47-jarige trainer al meer dan een decennium rond. Hij is op het continent vooral bekend om zijn ongekende woede-uitbarstingen langs de lijn. In Oeganda kan hij echter niet meer stuk, nadat hij de Kraanvogels voor het eerst in 40 jaar weer naar de Afrika Cup loodste. Verder werkte Sredojevic in Rwanda, Ethipië, Zuid-Afrika en Soedan. 
Sleutelspeler: Denis Onyango
Als aanvoerder van Oeganda én doelman van Mamelodi Sundowns - de Zuid-Afrikaanse winnaar van de Afrikaanse Champions League - werd Onyango vorige week bij de Afrikaanse voetbalprijzen gekozen tot beste speler die uitkomt voor een Afrikaanse club. Hij was de eerste keeper in de geschiedenis die deze eer te beurt viel.
Plek op FIFA-ranking: 72
Bijnaam: De Kraanvogels
Voorspelling: groepsfase

Alain Giresse.
Volledig scherm
Alain Giresse. © afp

Mali
Aantal deelnames: 9
Beste prestatie: finalist in 1972
Bondscoach: Alain Giresse
Qua naam de bekendste coach bij de Afrika Cup. De Fransman was de adjudant van Michel Platini bij het EK van 1984 en het WK van 1986 - 47 interlands - en speelde meer dan 600 duels voor Bordeaux en Olympique Marseille. De 64-jarige Giresse begint met Mali aan zijn tweede Afrika Cup, nadat hij eerder ook Gabon en Senegal coachte. Als clubcoach was de Fransman minder succesvol met korte periodes bij Toulouse, PSG en bij een aantal Marokkaanse clubs.
Sterspeler: Adama Traoré
Op 21-jarige leeftijd is hij al een grootheid in Mali. De middenvelder werd bij het WK Onder-20 in Nieuw-Zeeland gekozen tot beste speler van het toernooi. Kwalificaties uit het juryrapport: technisch onovertroffen en de baas op het middenveld. Nadat hij voor Lille was gedebuteerd in de Ligue 1 verkaste hij in de zomer van 2015 naar Monaco voor 14 miljoen euro. Daar wacht hij nog steeds op zijn (internationale) doorbraak. Mogelijk dat de Afrika Cup ogen opent.
Plek op FIFA-ranking: 60
Bijnaam: de Adelaars
Voorspelling: groepsfase

Asamoah Gyan
Volledig scherm
Asamoah Gyan © epa

Ghana
Aantal deelnames: 20
Beste prestatie: winnaar in 1963, 1965, 1978 en 1982
Bondscoach: Avram Grant
De voormalige coach van Chelsea zit alweer een tweetal jaar op zijn post bij Ghana, dat hij op zijn 60ste verjaardag naar de finale leidde. Pas na een zinderende strafschoppenreeks was Ivoorkust in 2015 te sterk. De positie van Grant staat in Ghana flink onder druk na één punt uit twee duels in de WK-kwalificatie. Een slechte Afrika Cup kan meteen het einde betekenen voor de Israëliër.
Avram Grant ging na enkele seizoenen in zijn eigen land in 2006 als technisch directeur naar Chelsea, maar nam de boel over na het (eerste) ontslag van José Mourinho. Door Edwin van der Sar verloor hij met de club uit Londen de finale van de Champions League in Moskou van ManUnited. Grant werkte ook bij Portsmouth, West Ham United, Partizan Belgrado en in Thailand.
Sterspeler: Asamoah Gyan
De 31-jarige Gyan wordt nog bijna dagelijks herinnerd aan zijn penaltymisser in de kwartfinale van het WK in 2010, waardoor niet Ghana, maar Uruguay in de halve finale de tegenstander was van Oranje. Hij is echter nog altijd de aanvalsleider van Ghana. Inmiddels speelt Gyan alweer bijna zes seizoenen buiten Europa, nadat hij in 2011 Sunderland de rug toekeerde. Via Al Ahli en Shanghai SIPG belandde hij vorig jaar weer bij Al Ahli in de Verenigde Arabische Emiraten.
Plek op FIFA-ranking: 53
Bijnaam: Black Stars
Voorspelling: kwartfinale

Egypte
Aantal deelnames: 22
Beste prestatie: winnaar in 1957, 1959, 1986, 1998, 2006, 2008 en 2010
Bondscoach: Hector Cuper
De 61-jarige Argentijn is bij de Afrika Cup de enige coach uit Zuid-Amerika. Hij verdiende vooral krediet als trainer van Malaga, dat hij naar de Champions League leidde, en Valencia, waarmee hij in 2000 en 2001 de finale haalde van de Champions League. Internazionale strikte Cuper vervolgens, maar dat werd geen succes. Nadien was hij nog bondscoach van Georgië en Egypte.
Sterspeler: Mohamed Salah
Na de absentie van recordhouder Egypte bij de vorige Afrika Cup behoren de Pharaohs nu weer tot de favorieten. Dat komt vooral door Mohamed Salah, de 24-jarige aanvaller. Via FC Basel belandde hij in 2014 bij Chelsea. Hij brak daar nooit door, maar is na een verhuurperiode aan Fiorentina sinds dit seizoen bezig aan een sterk seizoen bij AS Roma. Kan hij Egypte de komende weken dragen?
Plek op FIFA-ranking: 36
Bijnaam: Pharaohs
Voorspelling: halve finale