Volledig scherm
Tjitske Dijkstra met een deel van de gevouwen kraanvogels in haar armen en op de achtergrond een deel van de dozen waar de rest in is opgeslagen. © Peter Wassing via DvhN

300.000 kraanvogeltjes voor MH17 krijgen eindelijk een plek

Noodgedwongen lagen ze jarenlang in dozen in een bejaardenhuis. Ruim 290.000 handgevouwen kraanvogels, bedoeld ter nagedachtenis aan de slachtoffers van de MH17. Maar niemand had de afgelopen jaren plek voor ze. 

Het initiatief voor de kraanvogels kwam van Tjitske Dijkstra (55), een docente en kunstenares uit Groningen. Ze verloor haar vriendin en collega Hieke Raap in de ramp, en zocht naar een manier om haar verdriet een plek te geven. Ze vouwde, geheel volgens Japanse traditie, 1.000 kraanvogels ter nagedachtenis aan haar vriendin, die werkte als leerlingenbegeleidster. Hieke was onderweg naar haar geliefde Indonesië om haar 56ste verjaardag te vieren. Beiden werden niet gehaald. 

Kraanvogels staan symbool voor hoop, gezondheid en troost. Als je er meer dan duizend vouwt, krijg je een lang en gelukkig leven. De actie werd goed ontvangen, en Dijkstra's leerlingen van het Alfa-college besloten om voor álle slachtoffers kraanvogels te vouwen. Ze deden een oproepje, en vanuit alle hoeken van de wereld stuurden mensen de vogeltjes op. Groningen was in mum van tijd 290.000 kraanvogeltjes rijker. Het nationaal monument lag voor de hand, alleen was er geen plek voor ze. Eigenlijk was er nergens plek voor de vogels, en dus eindigde ze noodgedwongen en ietwat verpieterd in verzorgingstehuis 't Olde Heem in Kloosterburen ,,Muis- en stofvrij", dat wel. 

Volledig scherm
De kraanvogels kwamen uit alle delen van de wereld. © Tjitske Dijkstra

Geen energie

De vogeltjes raakten bij veel vouwers in de vergetelheid, maar niet bij Dijkstra. De verstoffende dozen wogen haar loodzwaar op de schouders. ,,Ik ben de actie begonnen vanuit emotie. Toen er steeds geen plek voor ze was, heb ik het maar even zo gelaten. Ik had er geen energie meer voor, en ben de pelgrimsroute naar Santiago de Compostella gaan lopen. Ik moest er echt even afstand van nemen. Tijdens het lopen kwam ik tot bezinning en ging erop vertrouwen dat er uiteindelijk wat goeds zou gebeuren. Ik ben zo blij dat ze nu een prachtige plek krijgen."

Op 17 juli, precies drie jaar na de verwoestende crash, opent in het voormalige dierenpark Emmen een tentoonstelling van de kraanvogels. ,,De vogels komen in het Afrikahuis, een bijzondere plek want toen de dierentuin nog open was, liepen er tegenover échte kraanvogels."

De plek in het Afrikahuis is niet permanent. Op 24 september verdwijnt de expositie weer, omdat de gemeente andere plannen met het gebouw heeft. Wat gaat er dan met de 290.000 kraanvogels gebeuren? Dijkstra weet het niet, maar ze is ervan overtuigd dat de expositie voor meer erkenning gaat zorgen. Haar grootste wens? ,,Dat veel van de vouwers komen kijken."

Volledig scherm
'Met liefde gevouwen' © Tjitske Dijkstra
Volledig scherm
Tjitske Dijkstra met een deel van de gevouwen kraanvogels in het bejaardenhuis in Kloosterburen. © Peter Wassing via DvhN