Exclusief

Het beste van het AD

In AD+ vind je een selectie van onze beste verhalen. Elke dag alles van het AD lezen? Neem dan een abonnement.

Volledig scherm
© ANP

De nieuwe vrienden van Vladimir

MachtPoetin staat er over de hele wereld goed op bij populistische partijen links en rechts. De groep politieke vriendien van de president wordt alsmaar groter. En zijn macht dus ook.

Volledig scherm
© AD

De politieke vriendenkring van de Russische president Vladimir Poetin breidt zich snel uit. Na Donald Trump omarmde Poetin deze week alvast François Fillon, de Franse Republikein die alom wordt getipt als tegenkandidaat van Marine Le Pen in de eindstrijd om het Franse presidentschap in 2017. Win-win voor Poetin want Le Pen was al een vriendin.

Ook elders in de wereld staan de Russen er goed op bij populistische partijen van zowel rechts als links. Volgens de pro-Europese denktank ECFR denken momenteel 45 opkomende partijen in Europa in meer of mindere mate positief over Poetins standpunten. Daarbij worden ook de Duitse AfD en de Europese fractie van de PVV gerekend.

Noord- en Zuid-Amerika
De wereld kijkt uit naar de eerste ontmoeting tussen Vladimir Poetin en de nieuwe Amerikaanse president Donald Trump. De laatste heeft zijn bewondering voor Poetin nooit onder stoelen of banken gestoken en wil deals met hem sluiten. Volgens de Amerikaanse Democraten hebben Russische hackers hun computers geplunderd en de kiezers met vertrouwelijke informatie gemanipuleerd.

Moskou ontkent dit. Niettemin begroette de officiële Russische zender Russia Today Trumps overwinning als een ware triomf. Slecht nieuws voor Polen en de Baltische Staten (allemaal anti-Poetin) is dat Trump er vaag over doet of ze er misschien alleen voorstaan als de Russen zouden binnentrekken.

In Zuid-Amerika heeft Poetin oude bondgenoten in Cuba, Nicaragua en Venezuela maar ook nieuwe. Amerikaanse generaals waarschuwen regelmatig voor groeiende invloed van Moskou in Argentinië, Brazilië, Uruguay, Equator en Bolivia. Het laatste land stemde in de VN verrassend tégen een veroordeling van Rusland wegens het bezetten van de Krim. De andere Zuid-Amerikaanse landen onthielden zich van stemming.

Volledig scherm
© ap
Volledig scherm
© AP


West-Europa
Het Kremlin liet een Russische bank bijna 10 miljoen euro lenen aan de verkiezingscampagne van het populistische Front National. Marine Le Pen reisde net als andere leiders van populistische bewegingen meerdere keren naar Moskou en werd daar ontvangen met eerbetoon dat ze in West-Europa (nog) niet krijgt.

Het maakte haar hartelijke erkenning van de Russische annexatie van de Krim opmerkelijk. Haar grootste opponent van dit moment, de rechtse kandidaat François Fillon, denkt ook dat de EU Moskou heeft geprovoceerd tot de inname van de Krim. Hij is dus tegen economische sancties tegen Rusland. Over Poetin zei hij ooit: ,,Hij is ruw en van ongelooflijk slechte wil, maar hij houdt zich wel aan de afspraken."

Fel tegen
Populistische linkse partijen als Die Linke (Duitsland), Podemos (Spanje) en Syriza (Griekenland) zijn zo fel tegen de NAVO, dat ze een welwillend oor vinden in het Kremlin. Rechts-populistische leiders als Nigel Farage (UKIP), Marine Le Pen (Front National) en ook Geert Wilders (PVV) komen opmerkelijk vaak in beeld op de propagandazender Russia Today. Vooral als ze zich tegen een handelsverdrag van de EU met Oekraïne uitspreken.

Geert Wilders (pro-Amerika en pro-Israël) is geen uitgesproken vriend van Poetin maar hij deelt wel diens aversie tegen de EU. Denktank ECFR onderzocht niettemin het stempatroon in Brussel en registreerde dat de PVV het vaakst pro-Russische keuzes steunt van alle rechts-populistische partijen in het Europarlement.

Volledig scherm
© EPA

Oost-Europa
Extreemrechtse partijen als Jobbik in Hongarije en Ataka in Bulgarije krijgen financiële steun uit Rusland voor hun jeugdbewegingen en congressen, zegt de Hongaarse politicoloog Peter Kreko.

Sinds veel voormalige Oostbloklanden ontdekken dat het Europese lidmaatschap niet alleen rechten maar ook plichten inhoudt (denk aan opvang van vluchtelingen) bekoelt de pro- Europese koers van een aantal landen. De leiders van Hongarije en Bulgarije maken geen geheim van hun bewondering voor Poetin.

De kersverse president van Moldavië Igor Dodon verwacht meer van Moskou dan van Brussel en is vast van plan de politieke en handelsbetrekkingen te herstellen. Veel Oost-Europese populisten delen Poetins ideeën over nationalisme, de christelijke traditie die hij omarmde, en het verzet tegen de EU en elke gebiedsuitbreiding van de NAVO.

Rest van de wereld
Voor zover het die niet al had, wint Rusland gestaag invloed in voormalige satellietstaten. Hillary Clinton waarschuwde voor een Sovjet-Unie 2.0 in de vorm van een Euraziatische Unie van Oekraïne tot Kazachstan.

De Turkse president Erdogan stond er even slecht op door een Russisch vliegtuig neer te halen dat boven Turks grondgebied opdook. Daarna werden hij en Poetin weer vrienden. Vooral omdat de VS in de strijd tegen het kalifaat van Islamitische Staat de Koerden steunt, de erfvijand van Erdogan. Iran en Syrië zijn van oudsher bondgenoten van Rusland.

In het Verre Oosten ziet de Filipijnse president Duterte meer heil in een alliantie met Poetin dan met de Amerikanen. De provocerende 'Trump van Azië' gelooft in een 'nieuwe wereldorde onder gezag van China en Rusland'.

Exclusief

Het beste van het AD