Volledig scherm
© Thinkstock

Slapen zonder stikken dankzij tongzenuwstimulator

Eindelijk de oplossing voor mensen die 's nachts bijna stikken in hun slaap. In plaats van een enorm zuurstofmasker is er voor apneu-patiënten nu een 'pacemaker voor de tong'.

Quote

Een mondbeugel of zuurstofmasker zijn allesbehalve prettig of romantisch

Twaalf patiënten van het St. Antonius Ziekenhuis in Nieuwegein hebben inmiddels de operatie achter de rug en slapen weer als een roos. Zij behoren tot de circa half miljoen Nederlanders die slaapapneu heeft. Dit is een aandoening waarbij 's nachts de ademhaling meer dan 5 en soms wel 60 keer per uur stokt. Gekmakend voor de patiënt omdat die gebroken opstaat, maar ook voor zijn partner die horendol wordt van het keiharde gesnurk of bang is dat zijn geliefde stikt.

Tot nu toe waren er grofweg twee oplossingen: een mondbeugel of een zuurstofmasker dat sterk lijkt op een uitrusting van een F16-piloot. Beide opties zijn allesbehalve prettig of romantisch, weten apneupatiënten. Er is nu een alternatief: de tongzenuwstimulator. Dat is een implantaat dat onder de tong wordt geplaatst. Zodra de ademhaling dreigt stil te vallen, doordat de tong te ver terugzakt in de keel, krijgt de tongzenuw een licht, pijnloos schokje. Hierdoor wordt de tong automatisch een stukje naar voren geduwd en blijft de luchtweg open. Het implantaat staat in verbinding met een soort pacemaker dat onder het sleutelbeen wordt geplaatst. Een sensor tussen de ribben registreert de ademhaling.

Wondermiddel

Volledig scherm
© St Antonius

Joke Versluis (61) uit het Zuid-Hollandse dorpje Ameide heeft zo'n tongpacemaker. ,,Een wondermiddel'', noemt zij het. Jarenlang liep ze rond met vermoeidheidsklachten. ,,Ik kon amper mijn ogen openhouden. Ik weet het altijd aan mijn suikerziekte." Alleen haar keiharde gesnurk kon ze niet verklaren. ,,Mijn man stootte mij 's nachts dikwijls aan, maar ik dacht dat hij overdreef. Tot mijn kleinkind zei: oma, je snurkt écht heel hard."

Na onderzoek is de diagnose snel gesteld: slaapapneu. Een zuurstofmasker helpt wel iets, maar Versluis heeft aan de lopende band bloedneuzen. Om die reden kwam zij in aanmerking voor de tongzenuwstimulator, die tot voor kort in de testfase zat. Sindsdien slaapt ze 's nachts - geruisloos - door en is ze overdag veel energieker. ,,Je merkt er amper iets van. Alleen als je wakker wordt, kun je niet goed praten of drinken doordat je tong iets naar voren is geduwd. Met een afstandbediening kun je het apparaatje dan even op pauze zetten."

Kostbaar

KNO-arts Marcel Copper van het St. Antonius Ziekenhuis verwacht dat er landelijk voorlopig nog maar honderd patiënten per jaar in aanmerking komen, bij wie andere behandelingen niet voldoende helpen. Voor deze groep wordt het kostbare apparaat - ruim 25.000 euro - sinds kort wel vergoed vanuit het basispakket.

Overigens weet lang niet iedereen dat hij slaapapneu heeft, vertelt Copper. ,,Van de circa 500 duizend mensen worden er nog maar 160 duizend behandeld." Vaak melden patiënten zich pas na een lichte relatiecrisis waarbij de partner het gesnurk niet meer kan verdragen. Bij Joke Versluis kwam het gelukkig niet zover. ,,Na 43 jaar huwelijk kan mijn man wel wat van me hebben."

Volledig scherm
Een patiënt met slaapstoornissen ondergaat een onderzoek. © Robin Utrecht