Volledig scherm
© Hoogheemraadschap van Rijnland

Doorbraak eeuwenoude dijk gecoverd als experiment

De vijf eeuwenoude veendijk van de Leendert de Boerspolder in Kaag en Braassem is woensdagmorgen om 6.30 uur doorgebroken, waardoor het poldertje van zes hectare helemaal onder water is gelopen. De geplande doorbraak werd gade geslagen door een groep waterschappers. De doorbraak was een wetenschappelijk experiment.

De opgedane kennis bij de dijkbezwijkproef kan gebruikt worden bij het kostbare onderhoud aan dijken. Nederland telt 14.000 kilometer dijk, waarvan 3000 kleidijken op veen.

De polder vormde een eilandje in de Haarlemmermeerse Ringvaart grenzend aan de Kagerplassen. Het stukje boerenland heet hier De Hanepoel. 

Sensoren en metertjes
Onderzoekers van waterschap Van Rijnland en Stichting Toegepast Onderzoek Waterbeheer (Stowa) hadden de dijk volgestopt met sensoren en metertjes om precies te kunnen vast stellen wat de maximale belasting van de dijk was. 

De afgelopen weken was de dijk, die eerst kletsnat was gemaakt, stapje voor stapje verzwakt door aan de teen van de dijk een sloot te graven. Die sloot werd iedere week een stukje dieper gemaakt. De laatste keer gebeurde dat afgelopen maandag. 

Volgens projectleider Robin Biemans van Stowa is het experiment geslaagd. ,,Twee uur voor de doorbraak ging het alarm af. Toen is een aantal onderzoekers naar de dijk gegaan om de doorbraak met eigen ogen te zien. Helaas was het toen nog donker, zodat op de webcam niet veel te zien was.'' 

Boezemwater
Waterschap Van Rijnland moest het poldertje onder water zetten om elders verloren gegaan boezemwater te compenseren, ook wogen de droogmaalkosten niet meer op tegen de agrarische opbrengst. Het waterschap heeft de eigenaar gecompenseerd.  

Naar aanleiding van de doorbraak van de veendijk bij Wilnis in 2003 (waarbij 1500 inwoners geëvacueerd werden) is veel onderzoek gedaan naar de sterkte van dit type dijk. ,,We weten al veel, ook uit proeven met modellen, maar niet alles'', vertelt Robin Biemans van Stichting Toegepast Onderzoek Waterbeheer (Stowa). ,,Hier hadden we de kans in de praktijk te zien hoe lang een echte kleidijk op veengrond het uithoudt totdat 'ie instort. We kunnen nu controleren of de rekenmodellen die wij hanteren, kloppen.''