Volledig scherm
© ANP

'Idioot als de PvdA opstapt'

Het lijkt er steeds meer op dat de PvdA uit het demissionaire kabinet stapt om de kwestie van de lerarensalarissen. VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra vindt het 'een politiek spelletje'.

Zelfs nu PvdA-leider Lodewijk Asscher nog ver van Den Haag volop geniet van zijn vakantie, loopt de ruzie met de VVD over de lerarensalarissen deze week nog verder op. Al voor de zomer wekte Asscher veel woede op bij de liberalen door te verklaren dat de salarissen van leraren op de basisschool volgend jaar omhoog moeten. Anders zet hij zijn handtekening niet onder de begroting. Als VVD en PvdA de komende weken niet alsnog tot een akkoord komen, stapt Asscher uit het kabinet en is het exit Rutte II.

De zomervakantie heeft de gemoederen niet kunnen bedaren. ,,Ik zou het idioot vinden als ze uit het kabinet stappen'', zegt VVD-leider Halbe Zijlstra over het dreigement van de PvdA. ,,Maar het is hun keuze. Iedereen weet dat je dit niet kunt doen als demissionair kabinet. Je mag lopende zaken afhandelen, meer niet. Ik zeg niet of wij wel of niet de salarissen willen verhogen, het hoort gewoon niet op het bordje van een kabinet dat demissionair is. Dat is simpel staatsrecht. Asscher is in de war met zijn rol als lid van de oppositie.''

Bloemen

Extra geld voor leraren willen de formerende partijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie zelf regelen, zonder de PvdA. Zijlstra verwijt Asscher 'de bloemen van de formerende partijen te willen jatten'.

,,Het is een politiek spelletje. De PvdA wekt de schijn dat ze het nu kunnen regelen, terwijl dat helemaal niet kan. Het zou een lekker zooitje worden, als we allemaal nog snel iets proberen te ritselen, terwijl we de verkiezingen hebben verloren. De PvdA zit er alleen nog op het mandaat van de vorige verkiezingen.''

Aan de andere kant van het Binnenhof, bij de PvdA, verwijten ze de VVD precies hetzelfde: het spelen van een politiek spel. Het gros van de Nederlanders en de Tweede Kamer wil dat de basisschoolleraren beter worden beloond, zegt de partij. De enige reden om het nu niet te regelen, is om het nieuwe kabinet met de eer te laten strijken. Bovendien, benadrukt de PvdA, is het ook een keuze om de leraren op de nullijn te houden. Daar wil de partij geen verantwoordelijkheid voor dragen.

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer denkt dat de VVD de komende tijd nog wel overstag gaat. ,,Ik ben ervan overtuigd dat we er samen uitkomen. Ik hoor inhoudelijk geen bezwaren van Zijlstra om de salarissen te verhogen.'' Dat de VVD het staatsrechtelijk niet in de haak vindt om dat als demissionair kabinet te regelen, wil Nijboer onbesproken laten. ,,Ik ga niet op alles reageren.''

Overleg

Quote

Het zou een lekker zooitje worden, als we allemaal nog iets proberen te ritselen

Halbe Zijlstra

Zo praten VVD en PvdA, die al die jaren als coalitiepartners de rijen gesloten wisten te houden, ineens vakkundig langs elkaar heen. Die opstelling is nog even vol te houden. Asscher is nog met vakantie en hoeft Rutte en Zijlstra pas op 21 augustus weer onder ogen te komen bij hun gebruikelijke maandagse coalitieoverleg. In de dagen daarna onderhandelen de coalitiepartijen over de begroting en zal de PvdA moeten kiezen of die haar handtekening verdient. Als de bom barst, is het naar verwachting in die week.

Op het Binnenhof ontmoet de PvdA ondertussen veel onbegrip, maar de gedecimeerde partij zou daarbuiten juist veel steun krijgen. Ze laten zien pal achter de leraren te staan en dat past bij hun nieuwe rol als oppositiepartij. Uit opinieonderzoek blijkt dat 89 procent van de PvdA-kiezers Asschers houding waardeert.

Of de lerarensalarissen door alle schermutselingen vanaf volgend jaar omhoog gaan, is nog allerminst zeker. Het nieuwe kabinet dat het moet regelen, is er immers nog niet. Een uitweg kan zijn dat de onderhandelende partijen dit najaar een deelakkoordje sluiten en bij de begrotingsbehandeling in de Tweede Kamer zelf extra geld uittrekken voor de leerkrachten. Dan hebben VVD en PvdA dus voor de bühne geruzied.