Volledig scherm
© Uitgeverij Vantilt

Uniek WO II-document toont capitulatie van Rotterdam

Door te bieden op internetveilingen, heeft de Rotterdamse schrijver Gerard Groeneveld een unieke collectie foto's en documenten uit WO II verworven. Een waar juweeltje is het originele capitulatiedocument, waarmee Rotterdam zich in de middag van 14 mei 1940 overgaf aan de Duitsers. De stad was toen al platgebombardeerd.

Groeneveld (Rotterdam, 1956) verwerkte het materiaal in zijn boek 'Rotterdam Frontstad', dat vandaag verschijnt. Hij baseerde zich onder meer op fotoboeken van Duitse soldaten, die in mei 1940 waren opgerukt tot op het Noordereiland in Rotterdam-Zuid, en van daaruit de verwoesting van de stad op 14 mei van dichtbij konden zien en fotograferen.

Huiveringwekkend is één van de opnames, die is gemaakt vanuit een raam van een woning aan de Maaskade. Te zien zijn de stofwolken na de explosies, en hoe rondslingerend puin in het water van de Nieuwe Maas valt. Ook voor de Duitse troepen kwam het bombardement als een verrassing, omdat ze op dat moment nog onderhandelden met de Nederlanders over overgave van de stad.

Lees verder onder de foto.

Volledig scherm
De explosies van de bommen slingeren stukken puin de Maas in tijdens het bombardement. © Uitgeverij Vantilt

Groeneveld: ,,Het was een kippenvelmoment toen ik dit beeld zag. Er is geen foto bekend die zó dicht op het bombardement is gemaakt. Ik had er zoveel over gehoord, gelezen, en probeerde te begrijpen hoe het was. En ineens zit je als het ware in die kamer op het Noordereiland, en hoort de stenen vallen. Plons, plons, plons.'' 

Volstrekt uniek is het capitulatiedocument, dat destijds in een autobus bij de Maassilo werd ondertekend. De Duitsers hadden bij de inval in Nederland op 10 mei al vrij snel vliegveld Waalhaven en Rotterdam-Zuid in handen, maar de aanval stokte op het Noordereiland. Op 13 mei al drongen ze bij de Rotterdamse garnizoenscommandant Pieter Scharroo aan om de stad op te geven, zonder succes. 

Een eerste ultimatum werd op 14 mei van de hand gewezen. Het antwoord aan de Duitsers schreef Scharoo op een velletje papier. Op hetzelfde briefje krabbelde generalleutnant Rudolf Schmidt, bevelhebber van het 39ste Armeekorps, opnieuw voorwaarden voor capitulatie, en gaf de Nederlandse troepen drie uur de tijd om daaraan te voldoen. Om zo de verwoesting van de stad, net zoals eerder in Warschau, te voorkomen. 

Lees verder onder de foto.

Volledig scherm
© Uitgeverij Vantilt

Voordat de inkt droog was, lieten moorddadige Heinkel-bommenwerpers echter hun dodelijke last al op de stad vallen. Er waren meer dan 800 doden te betreuren. Groeneveld ontdekte het originele document in een Kriegstagebuch, dat op internet werd aangeboden. Het is het topstuk in zijn boek. 

,,Een scharnierdocument'', noemt hij het, ,,feitelijk de schakel tussen de oude en nieuwe stad. En ook voor het Nederlandse opperbevel reden om te capituleren.''

Het eerste exemplaar van Rotterdam Frontstad wordt donderdagmiddag om 17.00 uur in boekhandel Donner aangeboden aan burgemeester Aboutaleb. Het boek wordt uitgegeven door Vantilt en kost 29,50 euro. ISBN: 978 94 6004 258 4

Volledig scherm
© Uitgeverij Vantilt
Volledig scherm
© Uitgeverij Vantilt