Volledig scherm
© Shutterstock

'Werknemers snakken naar leiderschap'

Er is een leiderschapscrisis in Nederland, zegt debatleider en schrijver Gijs Weenink. Zijn boek Durf Te Kiezen is een pleidooi om knopen door te hakken, de werknemer mee te laten praten en wat minder snel een consultant in te huren.

,,Hak die knoop door”, zegt Gijs Weenink, schrijver van het boek Durf Te Kiezen. Weenink begeleidt debatten binnen bedrijven. In de afgelopen 25 jaar leidde hij 2.5000 Lagerhuisdebatten bij 2.000 organisaties. Op basis van de kennis en de ervaringen die hij daarbij opdeed, heeft hij 21 stellingen bedacht waar organisaties over kunnen praten. 

,,Iedere keer komt het er weer op neer dat er niks aan de werknemers wordt gevraagd en dat zij niet weten wat de directie wil”, vertelt Weenink. ,,Die werknemers zeggen: geef ons leiding. Ze zijn verweesd. Ze inspraak en uitleg geven, helpt. Als tegenstand wordt uitgesproken dan verdwijnt het. En als die tegenstand toch blijft, dan schort er misschien iets aan die visie.”

Volledig scherm
Gijs Weenink © Levin den Boer

Vijf stellingen voor Gijs Weenink.

Stelling 1: Nederland gaat aan polderen ten onder

Weenink: ,,Polderen is op veel vlakken iets heel goeds. Maar omdat we allemaal gelijk zijn, weet de leidinggevende het vaak ook niet meer. Er worden geen beslissingen meer genomen, maar het is altijd pappen en nathouden. Als iedereen zijn mening heeft laten horen en als de stemmen staken, dan moet er een baas zijn die een knoop doorhakt.”

Stelling 2 (uit het boek): We schaffen het management af

Weenink: ,,Er zijn leidinggevenden in Nederland die geen benul hebben waar ze mee bezig zijn. Terwijl veel werknemers precies kunnen vertellen waar de schoen wringt in een bedrijf. Als management kun je juist geld besparen door wat vaker naar medewerkers te luisteren. Meer luisteren naar werknemers zorgt er echt niet voor dat je overbodig bent als directie. En soms zitten er wel overbodige managers in een bedrijf. Het is helemaal niet erg als die vertrekken, het gedrag van medewerkers wordt bepaald door wat ze bij de top zien. Een trap moet je van bovenaf schoonvegen.”

Stelling 3: Er zijn te veel consultants in Nederland

Weenink: ,,Ik geloof er heilig in dat we in een debat van een dag het werk kunnen doen waar een consultant een jaar voor nodig heeft. Zo’n consultant gaat een inventarisatie van de problemen maken, stelt een rapport op met bevindingen, dan komt er een plan van aanpak en zo verder. In die inventarisatie gaat het vaak al fout. Zet je het bedrijf bij elkaar en laat je ze samen debatteren dan worden er geen onzinproblemen aangedragen." 

,,Vooral door de stillere mensen ook naar hun mening te vragen, kom je tot de beste oplossingen. Het zijn trouwens vaak die stillere mensen, meestal vrouwen, die de opmerkingen maken die de meeste bijval krijgen. Omdat die mensen eerst luisteren en nadenken voordat ze wat zeggen. En het leuke is dat alle autoriteit verdwijnt in zo’n debat. Je moet echt met argumenten komen om je te redden.”

Quote

Wijzen naar een ander zorgt er niet voor dat jij er beter voor staat

Stelling 4 (uit het boek): Rokers moeten een uur langer werken

Weenink: ,,Dit is een ongemakkelijke stelling, maar het komt ook voort uit ongemak binnen bedrijven en dat moet je benoemen. Je moet in een debat uitkomen boven het niveau van twee collega’s die elkaar niet kunnen uitstaan. Het komt niet vaak voor dat mensen in een debat naar elkaar gaan wijzen, dat doen ze eerder in kleinere setting. En wijzen naar een ander zorgt er ook niet voor dat jij er beter voor staat. Als het gebeurt zeg ik altijd: andermans vuil is niet jouw zeep.

Stelling 5: Gijs Weenink schreef dit boek zodat iedereen hem daarna inhuurt om debatten te leiden

Weenink: ,,Eens. Maar het is ook een soort missie om de wijsheid van de eigen organisatie te gebruiken. En daar heb je dan wel een externe gespreksleider voor nodig die onafhankelijk is van de directie, maar die ook de werknemer kritisch durft te bevragen. We hebben er allemaal wat aan, als bedrijven dat vaker doen. De drie succesfactoren voor werknemers zijn competentie, relatie en autonomie. Juist dat laatste wordt zo vaak weggehaald bij mensen. Een managementteam moet niet alles voor anderen gaan bedenken.”

Lees de beste artikelen op het gebied van werk en carrière via onze wekelijkse nieuwsbrief!