'Polderpanda van het Groene Hart met uitsterven bedreigd'

Zo op het eerste gezicht lijken de koeien van boerderij Buitenverwachting in Hoogmade niet bijzonder.

Toch zijn deze 'polderpanda's' - vernoemd naar de vlekken rondom hun ogen - bijzonderder dan ze lijken. ,,Deze blaarkopkoe is 'met uitsterven bedreigd' onder de Nederlandse veeteelt", vertelt Carla Glorie (50), bestuurslid van Slow Food. ,,Bijna alle koeien in Nederland zijn Holstein koeien." Tot teleurstelling van de organisatie, die juist pleit voor meer biodiversiteit.

Passie

Een rondleiding in de stal, een gesprekje met de boeren, een slager die live het vlees verwerkt - 'van dit stuk bovenbil wordt rosbief gemaakt' - en koks die de kaas en het vlees van de blaarkopkoeien opdienen; op deze manier probeert Slow Food (dierlijke) producten uit de anonimiteit te halen en de afstand tussen producent en consument te verkleinen.

Zaterdag kozen zij voor de kleinschalige, biologische boerderij van Corneel van Rijn als het toneel voor hun uitje, waar 28 mensen uit alle uithoeken van Zuid-Holland zich voor in schreven. Carolijn Hawinkels (48) komt uit Scheveningen, maar vindt dat ze 'als stadsmeisje ook eens buiten moet komen'. ,,Ik steun het gedachtegoed van Slow Food en ik ben dol op vlees en kaas, dus ik vind het heel leuk om hier te zijn. Om in het huidige klimaat boer te zijn moet je echt passie hebben voor het vak en de dieren en dat vind ik mooi."

Quote

Door ze op te eten houd je de boerderij levensvat­baar

Theo Warmerdam

Zuivelboer Theo Warmerdam (52) geeft aan dat het inderdaad hard werken is om als kleinschalige boer zijn boterham te verdienen. ,,Je moet er veel meer tijd insteken door bijvoorbeeld ook op markten te gaan staan. Er zijn wel mensen die speciaal naar ons toekomen, maar veel mensen vinden het ook duur. Ik zeg dan altijd: voor goedkope kaas ga je naar de supermarkt, voor lekkere kaas kom je hierheen."

Als de groep bij de stal aankomt twijfelt Henk van Steijn (68) geen moment en is de eerste die de koeien aait en hooi toereikt. Hij is opgegroeid tussen de koeien, omdat zijn buurman een boerderij had. ,,Ik liep zo tussen de koeienpoten door en de boer spoot tijdens het melken weleens voor de grap verse melk in mijn gezicht. Ik heb er altijd interesse voor blijven houden."

Dubbeldoelkoe

Quote

Om in het huidige klimaat boer te zijn moet je echt passie hebben voor het vak

Carolijn Hawinkels

'Cultureel erfgoed', noemt Glorie de dieren ook wel. De blaarkopkoeien domineerde namelijk lange tijd de weilanden in het Groene Hart, vooral rondom Leiden. Nadelig aan de koeien is dat ze relatief minder melk produceren en daarom ruilden veel boeren ze in. Van Rijn en Warmerdam zijn nog wel gek op de polderpanda. ,,Het is een lagekostenkoe, heel vruchtbaar, heeft sterke poten en het is een 'dubbeldoelkoe', dus uiteindelijk levert het dier ook goed vlees op", aldus Warmerdam.

De zeldzame blaarkopkoe staat vandaag dus centraal, maar hoe houden we het ras in leven? ,,Door ze op te eten", zegt boer Van Rijn. ,,Het klinkt tegenstrijdig", beaamt Warmerdam, ,,maar zo houd je de boerderij levensvatbaar en het ras in stand." De groep zet alvast een stap in de goede richting met het verorberen van een ossenstaartsoep, beenmergpijpjes, rib-eye en short-ribs.

Volledig scherm
Boerderij Buitenverwachting in Hoogmade. Op de foto helaas geen blaarkopkoe. © Martin Sharrott Fotografie