De nieuwbouw van theater De Speeldoos en de bibliotheek komt in één gebouw met de Volksuniversiteit in Baarn.
Volledig scherm
De nieuwbouw van theater De Speeldoos en de bibliotheek komt in één gebouw met de Volksuniversiteit in Baarn. © Gemeente Baarn

Dilemma voor Baarn: wel of geen cultuurhuis met prijskaartje van 18 miljoen?

Wel of geen gloednieuw cultuurhuis in het centrum? Baarn lijkt er niet uit te komen. Wat de een ziet als een mooie kans, is voor de ander een financiële strop.

Theater De Speeldoos, de bibliotheek en de Volksuniversiteit zijn belangrijke culturele organen van het dorp. Die moeten samenkomen in één kloppend hart, vinden Harry Kelder, Marije Mensink en Hanneke Rutgers. Zij hebben zich verenigd in de Stichting Baarnse Feniks. ,,Op dit moment staat er veel leeg en dat eist zijn tol in Baarn. Wij willen het centrum nieuw leven inblazen met een multifunctioneel cultuurhuis op de Brink”, zegt Hanneke Rutgers.

Vorig jaar stond het nog vrijwel vast dat een nieuw cultureel centrum zou verrijzen op de Rembrandtlaan, op de plek waar nu theater De Speeldoos staat. Die verbouwing gaat 3,7 miljoen euro kosten. Het plan nam vorig jaar juli een onverwachte wending toen projectontwikkelaar Johan Zijtveld van JeeGee Vastgoed met een plan kwam voor de bouw van een theater, bibliotheek, volksuniversiteit en grand café op de plek van winkelcomplex de Arcade aan de Laanstraat. 

De gemeente gaf Zijtveld daarop twee maanden om onderzoek te doen naar de haalbaarheid van het project. ,,Baarn kampt al jaren met enorme leegstand in het centrum. Ik ben ervan overtuigd dat een nieuw cultuurhuis levendigheid kan brengen. Baarn heeft reuring nodig”, vertelt de projectonwikkelaar. Op de Rembrandtlaan wil hij woningen bouwen.

Baarn heeft reuring nodig, vindt projectontwikkelaar Johan Zijtveld.
Volledig scherm
Baarn heeft reuring nodig, vindt projectontwikkelaar Johan Zijtveld. © Caspar Huurdeman

Kostenpost

Aan die reuring hangt een prijskaartje van 16 tot 18 miljoen euro. Het college van burgemeester en wethouders heeft geconcludeerd dat de mogelijkheid van een nieuw cultuurhuis op de Brink haalbaar is, maar dat het de gemeente jaarlijks 222.000 tot 336.000 euro gaat kosten. Dat is waar de schoen wringt voor een aantal fracties. ,,We hebben het hier over 18 miljoen euro. Dat kunnen wij ons niet permitteren”, zegt Kees Koudstaal van de Baarnse Onafhankelijke Partij (BOP), die vreest voor een financieel fiasco. ,,Dit brengt te grote financiële lasten en risico’s met zich voor de gemeente en haar inwoners. De bouw van een nieuw cultuurhuis zadelt de gemeente de komende veertig jaar op met een onverantwoord hoge lastenverzwaring. Blijft er dan genoeg geld over voor belangrijke zaken, zoals zorg?”

Het cultuurhuis is een heikel punt in de politiek. Wethouder Theo Stroo (D66) stapte vorige maand op. Naar eigen zeggen kan hij niet de invulling aan zijn werk geven zoals hij dat zou willen. De Speeldoos was zijn ‘hoofdpijndossier’. Zijn partij moet nu op zoek naar een vervanger.

Investeren of renoveren

Een nieuw multifunctioneel centrum op de Brink kost ruim vier keer zo veel als de vernieuwbouw van het huidige theater aan de rand van het centrum. De grote vraag voor de gemeenteraad: is het verantwoord om op die manier in de toekomst van Baarn te investeren?

Stichting Baarnse Feniks vindt van wel. ,,Bedenk eens hoeveel Baarn dit zal opleveren aan inkomsten. Bezoekers, parkeren, horeca: het centrum krijgt een nieuwe impuls. Daar durft iedere weldenkende Nederlander zijn hand voor in het vuur te steken.”

Onzin, volgens Koudstaal. ,,Zou er werkelijk één raadslid geloven dat de komst van een cultuurhuis op de Brink gaat zorgen voor een wederopstanding van het zieltogende centrumwinkelgebied?”

De Brink is volgens Stichting Baarnse Feniks de ideale plek voor een nieuw cultuurhuis.
Volledig scherm
De Brink is volgens Stichting Baarnse Feniks de ideale plek voor een nieuw cultuurhuis. © Inge Pastoor

Inspraakavond 

De gemeente vroeg haar inwoners wat ze van het plan vinden in een online enquête, die meer dan 1300 keer werd ingevuld. Ruim 78 procent zegt voorstander te zijn van een nieuw cultuurhuis in het centrum. De helft geeft aan minder vaak naar de bibliotheek te gaan als deze buiten het centrum zou zijn. ,,Het is duidelijk wat het publiek wil. Nu is het aan de politiek”, zegt Rutgers, die met de stichting inmiddels 2528 steunbetuigingen heeft verzameld.

Gisteravond kon de Stichting Baarnse Feniks nog eenmaal haar zegje doen tijdens een inspraakavond in de gemeenteraad. ,,We rekenen erop dat het positief uitpakt voor ons, voor Baarn met een nieuw cultuurhuis in het centrum. Zo niet: dan gaan we niet stilzitten.”

Koudstaal verwacht het tegenovergestelde. ,,De raad kan dit niet met goed fatsoen goedkeuren. Laten we alsjeblieft bij zinnen blijven en kiezen voor realisme.”’

Op 29 januari neemt de gemeenteraad een besluit.

In samenwerking met indebuurt Amersfoort

Amersfoort