Volledig scherm
Amsterdammers die naar het café gaan, drinken gemiddeld zes glazen alcohol. © ANP

Amsterdamse café­bezoekers drinken steeds minder, cocaïnegebruik neemt toe

Drank blijft het roesmiddel dat voor de meeste problemen en verslavingen zorgt, al consumeren café­bezoekers steeds minder alcohol. Roken neemt af, maar cocaïnegebruik neemt toe. Dat blijkt uit onderzoek van Jellinek in de gemeente Amsterdam.

De resultaten staan in de nieuwste ‘Antenne’, het jaarlijks onderzoek van verslavingszorginstelling Jellinek en de Hogeschool van Amsterdam naar alcohol- en drugsgebruik onder Amsterdamse jongeren en jongvolwassenen. Vorig jaar werd de studie voor het 25ste opeenvolgende jaar uitgevoerd onder 540 cafébezoekers, met een gemiddelde leeftijd van 26 jaar.

Amsterdammers die naar het café gaan, drinken gemiddeld zes glazen alcohol. Niet iedereen kan goed met drank omgaan. Het aantal riskante drinkers – minimaal twee dagen per week vier of meer glazen – is fors: een op de vijf.

,,Te veel drank zorgt onder andere voor schade aan de organen en hersenen,” beschrijft senior preventiewerker Judith Noijen van Jellinek het individuele gevaar. ,,Ook hebben riskante drinkers een grotere kans op het ontwikkelen van kanker en verslaving.”

Ongelukken en geweld

Drank veroorzaakt ook maatschappelijke problemen, zegt onderzoeker Ton Nabben (HvA): ,,Te veel alcohol speelt een rol bij verkeersongelukken, bezoeken aan de Spoedeisende Hulp en geweld in het uitgaansleven.”

Van alle mensen die voor een verslaving bij Jellinek in behandeling zijn, gaat het in 45 procent primair om alcohol. Op nummer twee (17 procent) staat cannabisverslaving. Op nummer drie (14 procent) staan opiaten.

Dat te veel drank een probleem is, beseffen de cafébezoekers in de stad zelf ook. Zes op de tien zegt te vaak of te veel te drinken. Alcoholvrije alternatieven of alcoholvrije perioden worden daarom steeds gebruikelijker, net als in de rest van Nederland. De verkoop van alcoholvrij bier steeg vorig jaar met 32 procent.

Naast het alcoholgebruik neemt ook het aantal riskante drinkers af. Tussen 2000 en 2018 liep dat terug van 33 naar 21 procent. Ook wordt er minder gerookt. In 2000 stak bijna de helft van de jongvolwassenen dagelijks sigaretten op, in 2018 ging het om minder dan 20 procent.

Sportscholen

,,Er is een toenemende focus op de gezond­heidsrisico’s van genotmid­delen, wat leidt tot daling van het ­gebruik,” aldus Nabben. ,,We hebben het niet gemeten, maar ik ben ervan overtuigd dat Amsterdam nu meer sportscholen telt dan twintig jaar ­geleden.”

De Antenne laat ook andere trends zien. Zo blijft ecstasy (xtc) populair voor speciale gelegenheden: een tot vijf keer per jaar. Het aantal cafébezoekers dat recent cocaïne had gesnoven steeg van 18 procent (in 2000) naar 38 procent (2018).

Ook het gebruik van lachgas nam toe, vooral onder jongeren met een migratieachtergrond. Het aanbod van kilotanks met kraan in plaats van kleine patronen voor slagroomspuiten zorgt voor de inname van meer lachgasballonnen en is reden tot zorg.

Het onderzoek Antenne wordt gefinancierd door de gemeente Amsterdam, die beleid baseert op de uitkomsten. Jellinek gebruikt de monitoring voor preventiewerk.