Volledig scherm
Het ontwerp van de westvleugel, zoals dat uiteindelijk niet is uitgevoerd. © collectie Nationaal Archief

Het Loo vindt oud plan voor paleis-appartementen

Appartementen in Paleis Het Loo? Het was een serieuze optie in de 18e eeuw. Hoofdconservator Johan de Haan van het paleis ontdekte dat onlangs toen hij stuitte op een nog onbekend ontwerp.

Het Loo ondergaat de komende jaren een grondige restauratie en uitbreiding. Uiteraard aan de hand van een doordacht en uitvoerig besproken ontwerp. Dat is bepaald niet het eerste verbouwingsplan, beschrijft De Haan in een blog.
,,Voor Paleis Het Loo zijn al eeuwenlang ontwerpen gemaakt, zowel voor het paleis als voor de tuinen. Sommige ontwerpen zijn uitgevoerd, maar de meeste niet."

Bewijs

Stadhouder Willem IV speelde rond 1750 met het idee speelde om de tuinen van Het Loo te verfraaien en daarin nieuwe gebouwen te plaatsen. ,,Door de vrij plotselinge dood van de prins in 1751 bleef het echter ook hier bij een paar mooie tekeningen, gemaakt door hofarchitect Pieter de Swart."

Quote

Van een verbouwing van beide vleugels kwam het echter niet door het overlijden van Willem IV.

Hoofdconservator Johan de Haan

Kleine kring

Tot voor kort was niet bekend dat Willem IV ook het paleis zelf wilde verbouwen. In het Nationaal Archief ontdekte De Haan echter bewijs hiervoor: een tekening van meer dan een halve meter lang, gesigneerd door De Swart. ,,Deze tekening was al in een kleine kring van architectuurhistorici bekend, maar er werd gedacht dat het om een ontwerp voor een kazerne ging, in een onbekende plaats. Niets bleek minder waar."

Slaapkamer

De tekening toont een ontwerp voor de westvleugel van Het Loo, waar in de 17e en 18e eeuw de stallen waren ondergebracht. Sinds het paleis een museum is, zijn in dit deel de tijdelijke tentoonstellingen. Vanaf 2021 is hier een speciaal museum voor kinderen ondergebracht. Dat had dus allemaal heel anders kunnen zijn, als de tekeningen van de hofarchitect waren uitgevoerd. 

Voorgevel

,,De Swart bedacht voor deze vleugel een nieuwe voorgevel en een andere indeling. De stallen werden hierbij vervangen door appartementen voor gasten. Deze comfortabele appartementen bestonden voor het merendeel uit een grote zit- /slaapkamer, een kleiner kamertje voor een bediende en een kabinet, een klein, gemakkelijk te verwarmen kamertje waarin de gasten zich even terug konden trekken."

Het ligt voor de hand dat de verbouwing van de westvleugel gevolgd had moeten worden door een verbouwing van de oostvleugel, zodat de symmetrie van het paleis bewaard zou blijven, redeneert De Haan. ,,Van een verbouwing van beide vleugels kwam het nooit door het overlijden van Willem IV."

In samenwerking met indebuurt Apeldoorn