Uit de Kunst
Goos, de allemansvriend in Ugchelen

VideoBusladingen vol Duitsers. Die uitstapten bij een weinig zeggend stukje bos aan de rand van Ugchelen. Enkel en alleen om Goos te bekijken. Het verhaal van kunstenaar Lon Robbé is té mooi om niet waar te zijn. Want wie is er nu geen fan van die prachtige Goos?

Het zit hem al zijn naam. Goos is afgeleid van Gozewijn, dat allemansvriend betekent. Niet verwonderlijk dat er altijd vogels zijn die hem toezingen. Zelfs op de meest grijze dag vol regen is Goos in staat om passanten een glimlach op het gezicht te bezorgen. Al moeten ze natuurlijk wel weten waar Goos precies staat.

Volledig scherm
Goos, in De Goudvink, het bosje tussen het centrum van Ugchelen en de tennisclub. © Kevin Hagens

Die vindbaarheid van Goos is al sinds 2004 een dingetje. Toen werd het beeld van Amsterdammer Robbé geplaatst op de Dennenheuvel. Het stukje bos tegenover verpleeghuis Randerode. In de herfst kon je hem vanaf de Albert Schweitzerlaan zien staan. Maar je moest, net als nu in het centrum van Ugchelen, goed kijken én weten waar hij stond.

Volledig scherm
De plek op De Dennenheuvel, waar Goos ooit stond © Jeroen Pol

Die Duitsers, die wisten hem te vinden. ,,Het schijnt dat er wel eens bussen met fans uit Duitsland zijn komen kijken’’, vertelt Robbé. ,,Goos is een uitvergroting van een speelgoedpoppetje, dat uit de jaren vijftig stamt. Zogenaamde Biegefiguren, buigpoppetjes, van de firma Schleich. Dat was populair speelgoed, van buigzaam rubber. Goos is gebaseerd op de allereerste figuur uit 1949. Een tijdloze archetypische verschijning die doet denken aan kindertekeningen en stripfiguren. De kracht zit hem in de uitgesproken zorgeloze uitstraling.’’

Andere plek

Toch is het bestaan van Goos niet altijd zorgeloos geweest. Want eigenlijk had het beeld al aan het begin van de 21ste eeuw in het centrum van Ugchelen moeten staan. ,,In 2001 kreeg ik de opdracht’’, herinnert Robbé zich. ,,Het beeld moest in het bosplantsoen bij het centrum van Ugchelen komen. Alleen was de grond nog niet van de gemeente. Toen Goos af was waren de gemeente en de eigenaar van de grond het nog niet eens over de verkoop. In 2004 is toen besloten om Goos op een andere plek neer te zetten.’’

De passanten waren er maar wat blij mee. Maar het huis van Goos was nog geen thuis. ,,Dennenheuvel is een pretentieloos stukje bos, zonder veel eigen identiteit’’, duidt de geestelijk vader. ,,Van alle kanten omgeven door het georganiseerde leven. Je kan er even wandelen, of je hond uitlaten. Maar het is er lastig om langer te verblijven en het werkelijk als een plek van een andere orde te ervaren. Goos kon daar wel een eigen toon zetten. Qua lengte hield hij ook daar het midden tussen de bomen en de mensen.’’

Lees verder onder foto

Volledig scherm
Maart 2017 is Goos verhuisd en werd hij geplaatst in De Goudvink, het bospark in het centrum van Ugchelen. © Dirk Reiding

In 2015 kwam Dorpsraad Ugchelen met het plan om het beeld alsnog ‘thuis te brengen’. ,,De Goudvink was inmiddels klaar. Ik was erbij toen het beeld werd verplaatst’’, aldus Robbé. ,,Het enorme enthousiasme van de dorpsraad is me echt bijgebleven. Het beeld staat nu wat meer tussen de mensen.’’ Dat niet alleen. Er komt een wandelroute langs en Goos heeft zicht op sprengen en een bruggetje.  

Quote

,,Herkenning en verwonde­ring. Betrokken­heid en afstand. Het komt er allemaal samen.’’

Lon Robbé, Kunstenaar, geestelijk vader van Goos

Het geheim van Goos komt hier zeer goed tot uiting: ,,Een ontmoeting roept tegelijk iets vertrouwds als iets bevreemdends op’’, legt Robbé - allicht ten overvloede - uit. ,,Herkenning en verwondering. Betrokkenheid en afstand. Het komt er allemaal samen.’’

Volledig scherm
Goos vormt een logisch geheel met het bos van De Goudvink. © Kevin Hagens

Uit de Kunst

Nadat de gemeente Apeldoorn er twaalf jaar geen budget voor vrijmaakte, is er de komende jaren steeds 250.000 euro beschikbaar voor kunst in de openbare ruimte. Maar welke kunstwerken zijn er al te zien en hoe staan zij er bij? In de serie Uit de Kunst maakt de Stentor een rondgang. Daarbij wordt de kunst in video’s beoordeeld door de 10-jarige tweeling Aniek en Sophie.

Alleen al in 1999 werden er negentien kunstwerken in de openbare ruimte van Apeldoorn geplaatst. Een record. In 2019 staat de teller in totaal op 129 kunstwerken die door de gemeente worden onderhouden. Verslaggever Jeroen Pol maakte een selectie uit de kunstwerken waar een verhaal aan vast zit. Deze keer: Goos. Het beeld dat in De Goudvink, het bosje bij het centrum van Ugchelen, staat. De video's zijn te zien op de website van de Stentor, in de sectie Apeldoorn.

In samenwerking met indebuurt Apeldoorn