Volledig scherm
Laadpalen bij de Jaarbeurs Utrecht. In 2030 moeten er 1,8 miljoen publieke laadpalen in Nederland zijn. © Robin Berg

'Elektrisch rijden over vijf jaar even duur als op benzine'

We moeten massaal aan de elektrische auto, vindt het kabinet. Maar hoe dan? De goedkoopste elektrische auto is nog altijd twee keer zo duur als een brandstofauto. ‘Geef een aanschafsubsidie van 6000 euro.’

Neem de Citroën C Zero (de goedkoopste elektrische), het karretje kost 22.360 euro. Er kunnen vier volwassenen in en een boodschappentas achterin lukt ook nog wel. De (niet elektrische) C1 van hetzelfde merk kost 11.610 euro, is ruimer, sneller en kan veel verder met een volle tank. Met de Zero kom je op papier niet verder dan 150 kilometer. Wie de Zero wil kopen ziet in de showroom dat-ie voor het geld ook een C4, een volwaardige gezinsauto, kan aanschaffen. Een elektrische Nissan Leaf? 37 mille. Een Tesla? Al snel 100.000 euro. Onbetaalbaar voor de particulier.

,,Elektrische auto’s zijn te duur", zegt Tom Huyskens van brancheorganisatie Bovag. ,,De prijs daalt alleen als de aantallen die de fabrikanten bouwen stijgen. De vraag in Nederland alleen is daar te klein voor. Dus we moeten het doen met het stimuleren van elektrisch rijden. We hebben al eerder berekend dat je met een aanschafsubsidie van 6000 euro heel ver komt.’’

In 2030 moeten er bijna drie miljoen elektrische auto’s in Nederland rijden, vindt het kabinet. Nu zijn dat er slechts enkele tienduizenden. De Bovag ziet dat niet snel gebeuren. Er worden zo’n 430.000 nieuwe auto’s per jaar verkocht. Om de doelstellingen van het kabinet te halen zou over een paar jaar iedere nieuwe auto een elektrische moeten zijn. 

Break even

Elektrisch rijden moet goedkoper, zegt ook hoogleraar transportbeleid Bert van Wee van de TU Delft. Hij denkt dat rond 2024 elektrisch rijden even duur is als rijden op benzine. ,,De prijzen van batterijpakketten dalen nu 15 procent per jaar. Elektrische auto’s kunnen goedkoper en beter worden. De aanschaf van een elektrische auto is weliswaar ook in 2024 nog duurder, maar het onderhoud en de ‘brandstofkosten’ zijn veel goedkoper dan bij een benzineauto. Als we eenmaal dat break even punt bereikt hebben, kan het heel hard gaan.’’ 

Quote

De vrije markt alleen is niet genoeg. Er moet meer gebeuren om elektrisch rijden te stimuleren

Bert van Wee, hoogleraar transportbeleid TU Delft

Autofabrikanten beloven tientallen nieuwe elektrische modellen in alle prijsklasses. Toch twijfelt Van Wee of de doelstelling van het kabinet gehaald wordt. De vrije markt alleen is niet genoeg. Er moet meer gebeuren. Door bijvoorbeeld het invoeren van milieuzones voor alle brandstofauto’s kan elektrisch rijden aantrekkelijk worden. ,,Maar er is een enorme adder onder het gras. Fabrikanten verdienen nauwelijks aan elektrische auto’s. Als zij ervoor kiezen om hun marges groter te laten worden, blijven elektrische auto’s te duur en wordt 2030 niet gehaald.’’

Leaserijders

Elektrisch rijden is nu nog nagenoeg geheel voorbehouden aan de leaserijders. Zij zijn te porren voor een elektrische auto omdat het fiscaal gunstig is. Het kabinet wil die fiscale voordelen verschuiven van de zakelijke naar de particuliere markt. Ook mensen die een tweedehands elektrische auto willen rijden zouden een steuntje in de rug moeten krijgen. Forse stimulering van elektrisch rijden werkt, bewijst Noorwegen. Daar is 1 op de 5 nieuwe auto’s al een elektrische. Vooral het rijden over de vrije busbaan in plaats van aansluiten in de file trok autokopers over de streep.

Volledig scherm
Elektrische auto's laden in een speciale parkeergarage voor elektrische auto's onder Fort Arkershus in Oslo. © Ton Voermans

De Vereniging Elektrisch Rijden wil een ander Noors idee overnemen. Door de belasting op de meeste vervuilende diesel- en benzineauto’s te verhogen kan een aankoopsubsidie voor particulieren gefinancierd worden. De onbelaste reiskostenvergoeding voor elektrische rijders moet hoger, van 19 naar 25 cent. En laden van elektrische auto’s moet nóg goedkoper worden.

,,Stimulering is heel belangrijk", zegt Huyskens van de Bovag. ,,Als al die Tesla’s uit de lease op de tweedehandsmarkt komen dan wil je ze wel in Nederland houden dus het moet aantrekkelijk zijn om er een te kopen." De autobranche stelde eerder voor om iedere koper van een tweedehands elektrische auto een laadtegoed van 1000 euro te geven.

Het kabinet moet de stimuleringsmaatregelen nog uitwerken. De branche is wel duidelijk: stimuleren van elektrisch rijden, betekent niet dat mensen die benzine of diesel rijden bestraft moeten worden.

Duidelijk is al wel dat de vrijstelling van wegenbelasting blijft voor elektrische auto’s. Ook moet bekeken worden hoe al die miljoenen elektrische auto’s opgeladen moeten worden. In 2030 zouden er 1,8 miljoen publieke laadpalen moeten zijn. Het huidige elektriciteitsnet kan dat echter niet aan. 

Misschien zijn die miljoenen laadpalen niet nodig. Er is nóg een elektrische auto die op doorbreken staat: de waterstofauto. Die tankt waterstof zoals een lpg-auto en de actieradius is veel groter dan die van een auto met batterijen. Ook deze auto’s zijn duur. De goedkoopste is de Hyundai Nexo met een prijskaartje van 70 mille. Op een volle lading kan deze auto ruim 600 kilometer rijden. Er is geen auto op batterijen die dat haalt. Het lijkt de auto van de toekomst, ook de Duitse fabrikanten komen er met een, maar er zijn nog maar een handjevol waterstof-stations om te tanken. Ook het aantal waterstofpompen moet de komende jaren stijgen.

Ontvang elke dag gratis het laatste nieuws over auto’s en mobiliteit: volg onze autoredactie op Facebook.