Volledig scherm
Een azc in Nederland

‘14 maanden wachten voor asielprocedure start’

De wachttijden voor asielzoekers blijven oplopen, ondanks de belofte van het ministerie van Justitie en Veiligheid daaraan iets te doen. Moesten vluchtelingen er afgelopen najaar nog rekening mee houden dat het tien maanden kon duren voordat hun asielverzoek in behandeling werd genomen, inmiddels is de wachttijd daarvoor opgelopen tot veertien maanden. 

Dat stelt VluchtelingenWerk Nederland, dat asielzoekers in Nederlandse azc’s bijstaat bij hun procedures, vandaag. ,,Het is een scenario dat we ons tot voor kort niet konden voorstellen. Het kabinet moet de oplopende vertraging zo snel mogelijk een halt toeroepen’’, stelt Jasper Kuipers, adjunct-directeur van VluchtelingenWerk. Een Syriër die nu asiel aanvraagt in Nederland, is mogelijk pas in het voorjaar van 2020 aan de beurt.

Stress

De lange wachttijd bij de IND (Immigratie- en Naturalisatiedienst)  zorgt volgens VluchtelingenWerk tot frustratie bij de asielzoekers, waardoor de spanning op de azc’s oploopt. Vluchtelingen raken gestrest, doordat ze pas na de aanvang van hun procedure een aanvraag voor gezinshereniging mogen doen; hun gezinnen verblijven vaak nog in vluchtelingenkampen in Griekenland of Turkije. Ook hebben asielzoekers van wie de aanvragen nog niet in behandeling zijn genomen, geen recht op volledige toegang tot medische zorg. Volgens VluchtelingenWerk kunnen ze onder meer niet worden doorverwezen naar medisch specialisten.

Als de  asielaanvraag in behandeling is genomen, kan soms al binnen acht dagen een beslissing worden genomen. Dat gebeurt bij gemakkelijk te beoordelen zaken van bijvoorbeeld Syriërs. Als het lastiger te beoordelen is of iemand recht heeft op asiel, mag de IND er nog eens zes tot negen maanden over doen.

‘Kansloze’ aanvragen

De oplopende wachttijden zijn onder meer te wijten aan een personeelstekort bij de IND, zo werd dit najaar bekend. ,,En aan een slechte planning’’, stelt VluchtelingenWerk. Het ministerie van Justitie en Veiligheid geeft prioriteit aan het snel afwerken van ‘kansloze’ asielaanvragen, die van migranten uit veilige landen als Marokko en Albanië en van migranten die al eens in een ander Europees land geregistreerd zijn. Omdat zij in azc’s regelmatig voor overlast zorgen, wil justitie hun aanvragen zo snel mogelijk afhandelen.

IND: ‘onjuiste weergave’

De IND stelt dat VluchtelingenWerk een ‘onjuiste weergave van de situatie schetst'.  ,,Het gaat om een prognose en daarbij houdt VluchtelingenWerk géén rekening met de maatregelen die de IND neemt en heeft genomen om de doorlooptijd te verkorten", schrijft de dienst in een reactie. 

Eind 2016 werden er 300 mensen ontslagen bij de dienst. Staatssecretaris Mark Harbers (Asiel) beloofde afgelopen najaar weer meer personeel te gaan werven voor de IND. Afgelopen jaar zouden al 200 mensen zijn aangenomen, dit jaar komen er 150 extra plekken beschikbaar, aldus de verklaring.  ,,  De IND werkt hard aan het terugdringen van de doorlooptijden.”

In de video hieronder vertellen vluchtelingen openhartig over asielzoekerscentra: