Actievoerders tegen Zwarte Piet eisen dat 'blokkeerfriezen' les nemen

Tijdens dag drie van de rechtszaak tegen de 34 mannen en vrouwen die vorig jaar de snelweg blokkeerden om antipietdemonstranten tegen te houden, kwamen de activisten van 'Kick Out Zwarte Piet' met een opmerkelijke eis. Zij willen de verdachten letterlijk een lesje leren door ze één dag te laten deelnemen aan workshops over diversiteit en de geschiedenis van Sinterklaas en Zwarte Piet. 

Volledig scherm
Actie voor de rechtbank in Leeuwarden. © Victor Schildkamp

De twee activisten van Kick Out Zwarte Piet die vandaag als benadeelde partij het woord namen, zaten 18 november 2017 in de bussen die op weg naar de intocht van de Sint in Dokkum werden tegengehouden.  

Hun advocaat vertelde hoe dreigend de situatie was tijdens de blokkade. De chauffeur van de bus belde de politie toen er mannen met hoodies en mutsen dreigend op de bus afkwamen. Mitchell Esajas nam in de bus de microfoon en zei dat iedereen rustig moest blijven. Maar zijn handen trilden. Hij was verbijsterd dat de politie niemand oppakte en gewoon de handen schudde van de blokkeerders. De actievoerders zijn erg verbolgen over het beeld dat van hun is ontstaan als 'onruststokers' en dat de politie zo amicaal omging met de blokkerende Friezen. 

'Graag in gesprek'

Quote

Deze blokkade was gewoon georgani­seer­de misdaad

Jerry Afriyie

Advocaat Sluiter eist namens de twee actievoerders tegen Zwarte Piet ruim 7300 euro materiële schade. Onder meer voor de huur van de bussen en gemaakte drukkosten. Ook eisen ze dat de verdachten één dag deelnemen aan workshops en cursussen over diversiteit en de geschiedenis van Sinterklaas en Zwarte Piet. De advocaat vraagt de rechtbank ook een dwangsom van 200 euro op te leggen voor wie niet meedoet aan de cursus. Mitchell Esajas wil graag met de verdachten in gesprek en dat kan wat hem betreft op die ene cursusdag. 

In de rechtszaal werd met licht hoongelach gereageerd. Veel mensen die steun betuigen aan de verdachte 'blokkeerfriezen' waren daarna snel vertrokken en luisterden niet meer naar het verhaal van Esajas. Hij vertelde over de jaarlijkse pesterijen die het sinterklaasfeest veroorzaakt bij veel kinderen en dat de blokkade 'een van de angstigste momenten' in zijn leven was.

Na Esajas kwam Jerry Afriyie aan het woord. Hij hoopt dat de verdachten stuk voor stuk hun verdiende loon krijgen. Afriyie was keihard over de blokkade. ,,Dit was georganiseerde misdaad. Hier was niets spontaans en ludieks aan.'' Afriyie vertelde dat 'dit ook zijn land is'. ,,Maar als ik op alle dreigementen afga, mag ik blij zijn dat ik nog leef.'' 

Angstaanval

De Friezen die deze week terechtstaan, blokkeerden de snelweg op 18 november net voorbij Joure om zo te verhinderen dat twee bussen vol antizwartepietdemonstranten door konden rijden naar de intocht van Sinterklaas in Dokkum. Door de blokkade ontstond een file van drie kilometer. Dat leidde tot problemen: uit de file kwamen 112-meldingen: van een familie die naar crematie moest, van een man die met zijn vader naar ziekenhuis moest en iemand kreeg een angstaanval. 

Vandaag kwamen de laatste drie verdachten voor, onder wie Jenny Douwes die als enige wordt verdacht van opruiing. Zij plaatste enkele dagen voor de intocht de Facebookoproep om de activisten tegen te houden: 'Project P': ,,Voor alle Grote Pyren (een Friese krijgsheer, Grutte Pier, uit de 16de eeuw, red.), kom met motor, auto, trekker of paard en wagen om de onruststokers tegen te houden.''  

Duidelijk is dat Douwes bang was dat 'de relschoppers van Kick Out Zwarte Piet' rotzooi kwamen trappen tussen 'onze kinderen' en kwamen 'roepen dat wij racisten zijn'. ,,Ze moesten stoppen met dit gesodemieter en lekker in Amsterdam blijven. Geen zin in dit gezeur,'' zei ze in diverse berichten. Douwes zag de activisten als terroristen die niet van plan waren vreedzaam actie te voeren. Ze kreeg verontrustende informatie over 'oorlog voeren' en mensen 'die met knuppels zouden komen'. 

'Het ontplofte'

In de rechtszaal zei ze vanmorgen: ,,Dit was bedoeld als ludieke actie. Ik was bezorgd. Ik had geen tijd om zelf toestemming voor een demonstratie te vragen. Ik maakte me zorgen om de veiligheid van onze kinderen.'' Douwes had wel steun verwacht, maar niet dat 'het nuchtere brede midden' zo massaal bereid was om actie te voeren. ,,Ongelooflijk, uit alle lagen van de bevolking. Het ontplofte.''

De een-na-laatste verdachte, Sybolt H. (34), verklaarde hoe hij en anderen werden uitgemaakt voor racisten en neonazi's en 'noem allemaal maar op'. ,,Ik ben wel even naar de bus gelopen en gezegd hoe ik erover dacht. Daarna heb ik gezegd: we moeten door want het staat hier stil.'' Over de blokkade zegt hij: ,,Ik weet dat je het recht niet in eigen hand kan nemen, maar soms gaat veiligheid boven de wet. Wij zijn zo trots op ons sinterklaasfeest in Dokkum. Waarom moeten zij dat verprutsen? Als ze later waren gekomen, hadden ze zelfs koffie gekregen. Maar niet tijdens het feest.''

De laatste verdachte, Jan Z. (56) zei per ongeluk bij de blokkade betrokken te zijn geraakt. Hij was aan het toeren op zijn motor, werd ineens omringd door allerlei auto's en werd aangereden door een van de bussen. Hij deed daarvan zelfs aangifte wegens poging moord/doodslag. Daarom stond hij ook bij de blokkade en voor de bus.

Dom blondje

Quote

Als ze later waren gekomen, hadden ze koffie gekregen. Maar verpruts niet ons feest

Verdachte Sybolt H.

Toch zat Jan wel in de besloten appgroep van de actievoerders. ,,Om juridisch advies te geven'', zegt hij daarover. Jan heeft bij de politie verklaard dat de blokkade een actie is van 'domme jongens' en dat Jenny Douwes een 'dom blondje uit Drachten' is. ,,Ik benoem de dingen bij naam,'' zei Jan. Hij keek gelijk daarna heel even om: ,,Heeft iemand daar moeite mee?''
 

Op de eerste twee zittingsdagen, maandag en dinsdag, lieten veel verdachten weten nog steeds achter de actie te staan. Sommigen verlieten de rechtszaak omdat zij de rechter te negatief vonden. Anderen verweerden zich door te zeggen dat ze niet eens precies wisten wat de bedoeling van de actie was.

De officier van justitie komt morgen met de strafeisen.

Verslaggever Victor Schildkamp is in Leeuwarden en doet verslag via Twitter: