Een vrouw in Zuid-Afrika wordt getest op het coronavirus.
Volledig scherm
Een vrouw in Zuid-Afrika wordt getest op het coronavirus. © AFP

Advies aan kabinet: ‘Geef 1 miljard euro voor bestrijding coronavirus in Afrika’

Nederland moet snel 1 miljard euro ter beschikking stellen voor de bestrijding van de coronacrisis in Afrika. Dat stelt de Adviesraad Internationale Vraagstukken (AIV) maandagmorgen in een advies aan het kabinet.

Volgens de AIV stelt het coronavirus de wereld voor ongekende problemen, met name in de kwetsbaarste landen in Afrika. ,,Covid-19 is nu in vrijwel alle landen vastgesteld, er dreigt een economische en humanitaire catastrofe zonder weerga.” Het is daarbij behalve een kwestie van internationale solidariteit en barmhartigheid, ook ‘welbegrepen eigenbelang’ dat Nederland en Europa royaal de beurs trekken.

,,De coronacrisis is niet voorbij, zolang die elders in de wereld nog voortwoekert”, zegt voorzitter Jaap de Hoof Scheffer in een toelichting. De oud NAVO-chef en minister van Buitenlandse Zaken wijst op het risico van een tweede infectiegolf door de instroom van mensen uit gebieden waar Covid-19 nog heerst. Als handelsland heeft Nederland verder baat bij een optimaal functionerende wereldeconomie. ,,Pas als alle continenten weer ‘open’ zijn kan de wereldeconomie echt herstellen.”

Het coronavirus kan tenslotte leiden tot vluchtelingenstromen richting de Europese grenzen. Weliswaar is het aantal migranten tijdelijk gedaald door de dichte grenzen en beperkingen, maar dat kan snel omslaan. ,,De gevolgen van corona in combinatie met sprinkhanenplagen en klimaatschade, kunnen de economieën van arme landen doen instorten en grote migratiestromen op gang brengen.” 

Tekst gaat verder na de infographic

Ontwikkelingshulp

De AIV adviseert 1 miljard euro beschikbaar te stellen om de meest acute noden te lenigen. De raad baseert de hoogte onder meer op de miljard euro die het kabinet wenste uit te trekken voor Italië. ,,Als je 1 miljard uittrekt voor Italië dat zo lijdt dan overvragen we niet als we om hetzelfde bedrag voor een heel continent en arme landen daarbuiten verzoeken.”

De Hoop Scheffer beklemtoont dat het wel om extra geld moet gaan. ,,Het mag niet uit de begroting van ontwikkelingssamenwerking komen. Anders zou sprake zijn van een sigaar uit eigen doos.” Hij stelt verder dat er later ook niet mag worden bezuinigd op ontwikkelingshulp, zoals na de financiële crisis van 2009 gebeurde. 

Het Kabinet verzocht de onafhankelijke Adviesraad Internationale Vraagstukken vorige maand om een spoedadvies. Dit nadat de Tweede Kamer daar tijdens het coronadebat van 16 april geleden om vroeg. Een kleine maand later ligt het advies er nu dus. 

Tekst gaat verder na de foto

Jaap de Hoop Scheffer, sinds 2014 voorzitter van  de Adviesraad Internationale Vraagstukken
Volledig scherm
Jaap de Hoop Scheffer, sinds 2014 voorzitter van de Adviesraad Internationale Vraagstukken © Martijn Beekman

‘Eerste crisis zonder Amerikaans leiderschap’

Met het Nederlandse geld moeten de bevolking van ontwikkelingslanden betere toegang krijgen tot schoon water en zeep. Het verhogen van de testcapaciteit en de beschikbaarheid van beschermende middelen zoals mondkapjes verdienen eveneens hoge prioriteit. In de verdere toekomst is het vooral belangrijk dat Afrikaanse landen de beschikking krijgen over vaccins en medicijnen tegen Covid-19. ,,Er mag geen strijd om vaccins ontstaan", beklemtoont De Hoop Scheffer. ,,Die moeten beschikbaar komen waar ze het hardst nodig zijn.”  

Volgens de AIV moet Nederland bij de bestrijding van corona elders op de wereld samen optrekken met de EU. ,,Alleen kunnen we dit niet.” De AIV en zijn voorzitter De Hoop Scheffer waarschuwen voor de potentieel ernstige geopolitieke consequenties als Nederland en Europa hun rol niet pakken.

 ,,Covid-19 is de eerste wereldwijde crisis zonder Amerikaans leiderschap en verscherpt de rivaliteit tussen de VS en China”, wijst oud-NAVO baas De Hoop Scheffer ‘met spijt in het hart’ op het geruzie tussen Trump en Beijing. ,,Normaal pakte de VS altijd de leiderschapsrol en meestal was dat een force for good. Nu ligt de VN Veiligheidsraad op zijn rug. Als de EU geen geopolitieke rol claimt wordt Europa als een notenkraker verdrukt tussen de VS en China. ”

De Hoop Scheffer waarschuwt er voor om in deze coronacrisis niet te navelstaren op Nederland zelf. ,,Enerzijds is dat begrijpelijk met duizenden doden, de coronacrisis is zo groot en belangrijk dat al het andere even wegvalt. Tegelijk is het onze taak als AIV ook om er op te wijzen dat er honderden miljoenen, nee miljarden mensen op aarde zijn die zich in een veel kwetsbaardere positie bevinden als wij hier in Nederland.” 

In een reactie bedankt Sigrid Kaag, minister van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking, de AIV op Twitter voor het advies. Ze zegt dat het kabinet spoedig met een reactie daarop zal komen.

Bekijk hier onze laatste video's over corona.

  1. Noodkreet uit slachterijen: ‘Is het nog wel veilig om te gaan werken?’
    PREMIUM
    coronavirus

    Noodkreet uit slachterij­en: ‘Is het nog wel veilig om te gaan werken?’

    Bedrijven en werknemers in de slachtsector willen dat het kabinet meer maatregelen neemt om een dreigende besmettingsgolf in slachthuizen in te dammen. Vanavond werd bekend dat bij Vion in Groenlo 147 van de 657 werknemers besmet zijn met corona. Personeel in andere slachthuizen twijfelt of het nog wel veilig is om aan het werk te gaan, en vraagt zich af wie zich bekommert om de vaak kwetsbare arbeidsmigranten.