Volledig scherm
Marianne Vaatstra. © Anp

Advocaat: 'Dood Marianne Vaatstra was geen moord'

UpdateHet Openbaar Ministerie heeft zojuist in de rechtbank in Leeuwarden 20 jaar cel geëist tegen Jasper S., de man die heeft bekend in 1999 de 16-jarige Marianne Vaatstra te hebben verkracht en vermoord. Volgens zijn advocaat Anno Huisman is er echter geen bewijs dat Jasper S. zijn slachtoffer met voorbedachten rade om het leven bracht. 'Hij handelde in paniek.' De uitspraak in de zaak vindt plaats op 19 april.

Volledig scherm
Jasper S. © anp

Het Openbaar Ministerie (OM) zegt wel dat S. momenten had om zich te beraden over de gevolgen van waar hij mee bezig was. Het vindt daarom dat moord is bewezen. Maar volgens Huisman handelde S. in een opwelling. Het verwurgen met de bh, de rugzak en het doorsnijden van de keel gebeurde in fracties van seconden. 'Hij greep in het gras naar het eerste wat voor handen was', zei Huisman.

Het Openbaar Ministerie vindt moord wel bewezen. Vanaf het moment dat hij Marianne voor het eerst op de fiets tegenkwam en 'jij bent van mij' dacht, zou hij volgens het OM de kans hebben gehad te stoppen met zijn daden. Telkens als S. een nieuw mogelijk moordwapen pakte, kon hij zich beraden, is juist de mening van het OM.

Huisman betwistte ook dat S. de polsen van Marianne tijdens de verkrachting vastbond. Volgens hem ontbreekt het bewijs daarvoor. De sporen in de polsen kunnen net zo goed veroorzaakt zijn als S. haar daar vasthield en zijn armbanden droeg.

De familie Vaatstra heeft besloten om niet in de zaal te zitten tijdens het pleidooi van de advocaten Jan Vlug en Huisman. Op Twitter schreef broer Freddy daarover: '2 uur leedverzachtend gepraat is aan mij niet besteed'. Later vulde hij daarop aan: 'De tweets lezend mis ik niks van het pleidooi. Zo voorspelbaar, mis nog steeds de openheid van zaken.'

Advocaat Vlug gaf aan het slot van zijn pleidooi aan dat een gesprek tussen S. en Bauke Vaatstra mogelijk is. 'Ik kan dat hem niet weigeren', zei Jan Vlug. Volgens de advocaat zou een gesprek wel aan bepaalde voorwaarden moeten voldoen. Hij doelde daarmee op veiligheidsmaatregelen die moeten worden genomen.

Volledig toerekeningsvatbaar
Een levenslange celstraf vindt het OM een te zware straf. Sinds 2006 is de maximale tijdelijke straf die kan worden opgelegd 30 jaar, maar omdat deze moord en verkrachting al in 1999 zijn gepleegd, geldt hiervoor nog de maximale tijdelijke straf van 20 jaar. Omdat S. ten tijde van de moord volledig toerekeningsvatbaar was, is tbs volgens het OM niet aan de orde.

DNA
Bauke Vaatstra vond zijn dochter op 1 mei 1999 in Veenklooster dood in het weiland. Ze was de avond ervoor niet teruggekeerd van een avond stappen in de discotheek in Kollum. S. liep na 13,5 jaar tegen de lamp, nadat hij vrijwillig DNA had ingeleverd tijdens een zogenoemd DNA-verwantschapsonderzoek vorig jaar in de regio van het misdrijf.

Verzet
De aanklager zei dat Marianne zich naar alle waarschijnlijkheid hevig heeft verzet. Zo zijn er DNA-sporen van S. gevonden onder de nagels van Marianne en beet ze S. Ook het feit dat haar polsen werden vastgebonden tijdens het misbruik, wijst op verzet, concludeert het OM. S. zei juist dat Marianne bij het zien van het mes zich niet langer verzette.

Willekeurig slachtoffer
De verdachte hoorde het betoog van de officier grotendeels aan met gebogen hoofd en de handen in het haar. Volgens het OM was Marianne een volstrekt willekeurig slachtoffer. S. fietste haar achterna toen hij haar midden in nacht was tegengekomen tijdens een rondje fietsen om 'zijn gedachten te ordenen'. Hij dwong haar tot stoppen en nam haar onder dreiging van een zakmes mee het weiland in. Daar misbruikte hij haar volgens de aanklager met veel geweld. Hij sneed haar kleding los en bond haar polsen vast met haar eigen bh. Daarna wurgde hij haar met datzelfde kledingstuk en sneed haar keel drie keer door omdat hij haar nog voelde ademen. Marianne was toen hoogstwaarschijnlijk al buiten bewustzijn.

'De verdachte heeft de 16-jarige Marianne, een levenslustige en vrolijk, jong famke in de bloei van haar leven, midden in de nacht van haar fiets getrokken. Enkel en alleen uit pure lust om zijn eigen seksuele gevoelens te bevredigen', zei de officier van justitie. 'Marianne was al bang in het donker en die angst is bewaarheid geworden. Verdachte herinnert zich zelfs de angstige blik toen ze zich omdraaide. Dat heeft hem niet weerhouden zijn drift tot lust door te zetten.'