Volledig scherm
Stijn Schoonderwoerd uit Vlissingen geeft alle klasgenootjes een kaart. © Lex de Meester

Basisscholen sturen kerstkaart de klas uit

Leerlingen mogen niet langer op alle basisscholen kerstkaarten uitdelen in de klas. Scholen willen voorkomen dat de ene leerling met een stapel de deur uitgaat en het andere kind geen enkel kaartje krijgt.

Quote

Een kind dat geen kerstkaart krijgt, kan bijvoorbeeld niemand hebben om na schooltijd mee te spelen of in de klas worden overgeslagen

Mieke van Stigt
Volledig scherm
© ANP XTRA

Het begon met de leerlingen van de bovenbouw, maar de afgelopen jaren gaven zelfs de kleuters van de Prins Willem van Oranjeschool in Terneuzen elkaar kerstkaarten. ,,De kaarten leken een moetje te worden," zegt adjunct-directeur Kim du Puy. ,,Het schoot zijn doel voorbij. Ouders en leerlingen kregen het idee dat ze iedereen een kaart moesten geven.

Op die kaarten stond dan meestal alleen maar een naam. En er zijn ook altijd kinderen die geen kerstkaarten krijgen, of die ze niet kunnen uitdelen omdat hun ouders weinig geld hebben. Dat is extra sneu."

Dikke stapel
Basisscholen leggen het ronddelen van kerstkaarten aan banden. Ze zien met lede ogen toe hoe steeds weer datzelfde kind met lege handen in de schoolbankjes zit, terwijl klasgenoten met een dikke stapel post naar huis gaan. ,,Kinderen waren heel verdrietig als ze niets kregen,'' vertelt Linda Tukkers, directeur van CBS Anna van Buren in Enschede. 3 jaar geleden besloot de school de kerstpost uit de klaslokalen te bannen.

Via de nieuwsbrief vroeg het lerarenteam de kinderen één kaart mee te nemen voor de hele klas of de post bij vriendjes en vriendinnetjes thuis te bezorgen. Tukkers: ,,Ouders snapten in het begin niet goed waarom we het zo wilden doen. Ze dachten: zo'n kaartje is toch leuk en hadden geen kwade opzet. Maar zeker bij jonge kinderen doet het pijn als ze er geen krijgen.''

Onrustig
Want kinderen blijven kinderen. Ze tellen driftig hoeveel exemplaren ze in de collectie hebben én schromen niet daar trots over te vertellen. De kerstkaartenperiode is veel te onrustig voor de leerlingen, constateert ook José de Jong, locatiedirecteur op De Wegwijzer in Woerden. ,,Dan zijn ze de kaarten weer kwijt, ligt er één op de grond, is een kind in de stress omdat het de post is vergeten mee te nemen. En het is zielig voor de kinderen die niets krijgen.''

De basisscholen proberen hun leerlingen daarvan bewust te maken tijdens de lessen. Waarom geven ze bepaalde klasgenoten geen kaartje? Hoe kan het dat ze de één wel een fijne kerst wensen, maar de ander niet? En hoe zouden ze het zelf vinden als ze geen kaarten krijgen?

Uitsluiting
Want als een enkel kind in een klas geen kerstkaart krijgt van de andere klasgenoten, zit het probleem dieper. ,,Dit kan een vorm zijn van sociale uitsluiting,'' constateert Mieke van Stigt, socioloog en schrijfster van het boek Alles over Pesten. ,,Een kind dat geen kerstkaart krijgt, kan bijvoorbeeld niemand hebben om na schooltijd mee te spelen of in de klas worden overgeslagen. Al die speldenprikjes bij elkaar kunnen erop duiden dat een kind wordt gepest.''

Hoogleraar sociologie René Veenstra juicht het daarom toe dat basisscholen er serieus over nadenken. ,,Sommige kinderen krijgen continu te maken met afwijzing. Het is goed te kijken hoe dat kan worden verminderd.'' Het gebeurt bijvoorbeeld met de uitnodigingen voor kinderfeestjes. ,,Iedereen hoopt erbij te zitten.''

En zo werkt het ook met kerstkaarten. Alleen als alle kinderen van alle klasgenoten een kerstkaart krijgen, hoeft de post geen problemen te veroorzaken. Veenstra: ,,Met trakteren krijgt de hele klas iets. Dat zou met kerstkaarten ook zo moeten zijn.''