Volledig scherm
Beeld ter illustratie © ANP XTRA

Bendes ontdekken het gemak van fraude met pgb

Geld dat bestemd is voor langdurige zorg van zieken en gehandicapten met een persoonsgebonden budget (pgb), belandt nog te makkelijk in de zakken van fraudeurs. Dat constateert de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) in onderzoek naar gesjoemel met pgb's. 

Afgelopen jaar hebben zorgkantoren, die moeten controleren op misstanden, voor 13,5 miljoen euro aan pgb-fraude ontdekt, blijkt uit cijfers van Zorgverzekeraars Nederland. Het daadwerkelijke bedrag is volgens NZa waarschijnlijk veel hoger, omdat zorgkantoren te weinig mogelijkheden hebben om fraude aan te pakken.

Zo declareerden malafide hulpverleners meer zorg of dagbesteding voor jonge verstandelijk beperkten dan ze in werkelijkheid regelden. De zorgkantoren stuiten ook op declaraties die niet met een pgb mogen worden gefinancierd, zoals dierentuinbezoeken.

Onwelwillende of ondeskundige zorgaanbieders kunnen nu heel moeilijk worden tegengehouden als ze pgb-zorg willen verlenen, constateert de zorgwaakhond. En het staat fraudeurs vrij om, zonder controle, ergens anders opnieuw zorg aan te bieden. Zelfs wanneer ze al eens failliet zijn gegaan. Zorgkantoren kunnen cliënten met een pgb alleen adviseren hun hulp elders in te kopen.

Hoge drempels

De NZa vindt het tijd voor hogere drempels om langdurige zorg via een pgb te mogen leveren. Daarnaast moeten zorgaanbieders worden verplicht informatie te delen met zorgkantoren. Nu legt de hulpverlener alleen verantwoording af aan de pgb-houder, die zelf aansprakelijk is voor de juiste besteding van het persoonlijke zorgbudget. Het gaat hierbij om cliënten die langdurige en intensieve zorg nodig hebben in een instelling of thuis, maar hun hulp zelf willen regelen.

Minderjarigen met een pgb kunnen de dupe zijn van fraude als hun ouders er financieel een zooitje van maken of zelfs fraude plegen. Zo zijn er gevallen van ouders die de aandoening van hun kind erger voordeden om een hoger pgb-budget te krijgen, en het geld vervolgens verkeerd besteedden. Dit levert pijnlijke situaties op. Zodra de kinderen 18 jaar zijn, moeten ze de schulden terugbetalen aan het zorgkantoor. Eind maart ging het om 3.000 kinderen die 30,5 miljoen euro moeten ophoesten.

Staatssecretaris Martin van Rijn vindt ook dat de toetredingseisen scherper moeten. ,,Er is een nieuw wetsvoorstel ingediend dat regelt dat pgb-zorgaanbieders moeten voldoen aan dezelfde (kwaliteits)eisen als ‘gewone’ zorgaanbieders. Dat betekent eveneens een meldplicht, zodat de inspectie aanbieders nog beter in beeld heeft.”