Volledig scherm
© AD/Guus Schoonewille

Bomvol klaslokaal niet per se slecht

Plofklassen of megaklassen worden ze genoemd: groepen met meer dan 30 leerlingen. De SP wil daar met een initiatiefwet een einde aan maken. Kleine klassen zorgen voor beter onderwijs, meent de partij. Docenten roepen daar al jaren om, maar veel scholen willen zelf de vrijheid om te beslissen over het aantal leerlingen in de klas.

De lokalen zijn helemaal gevuld met tafels en stoelen. Ja, basisschool Het Balkon in Maassluis heeft grote klassen. In groep 2 zitten 32 kinderen; in de combinatiegroep 5/6 31. De school staat in een nieuwe wijk en het aantal leerlingen stijgt snel. Maar klassen splitsen gaat niet zomaar. Er moet wel geld zijn om een nieuwe leerkracht aan te nemen. Dat gebeurt alleen als het nodig is. De nieuwe kleuters van groep 1 zitten nu in twee klassen van 16. ,,En die twee groepen zullen ook richting de dertig kinderen groeien hoor,'' verzekert directeur Anneke van den Beukel.

De SP vindt dergelijke klassen veel te groot. ,,In één op de 11 klassen zitten 30 leerlingen of meer, terwijl uit onderzoek keer op keer blijkt dat het onderwijs verbetert als de klassen kleiner worden,'' stelt SP-Kamerlid Tjitske Siderius.

Uit onderzoek van deze krant en DUO Onderwijsonderzoek naar passend onderwijs - waarbij ook zorgleerlingen op een reguliere school zitten - gaf een meerderheid van de leraren aan de grote klassen als hinderlijk te ervaren. ,,Juist nu hebben zowel leerlingen als docenten baat bij meer individuele aandacht,'' zegt Siderius.

Conciërges
Zij komt met een initiatiefwet waarin wordt vastgelegd dat het maximale aantal leerlingen per klas 29 is. De gemiddelde groep moet uit 23 leerlingen bestaan. De grootte van een klas wordt in het plan gekoppeld aan het aantal docenten. ,,Dat bestaat nu ook al, maar nu wordt ook ander personeel meegeteld. Conciërges, klassenassistenten en schooldirecteuren." Staan er meer gediplomeerde leraren voor de klas, dan kan de klas wat groter zijn.

Aan het SP-voorstel hangt een prijskaartje: in totaal zo'n 600 miljoen euro, verdeeld over een aantal jaar. Siderius wil in haar voorstel scholen de vrijheid geven om klassen groter of kleiner te maken. ,,Een groep 8 met 18 leerlingen kan dan gecompenseerd worden door een klas met 28 leerlingen in groep 7. Als het maximum maar 29 is.''

Volgens staatssecretaris Sander Dekker van Onderwijs moeten scholen de ruimte houden om zelf keuzes te maken. ,,Het vastleggen van het maximum aantal leerlingen belemmert bovendien allerlei vormen van creatief onderwijs,'' stelt hij. Ook de belangenbehartiger van basisscholen, de PO-Raad, vindt het een taak van scholen en niet van de overheid om te besluiten over de grootte van klassen. Op basisschool Het Balkon zitten ze niet te wachten op nieuwe regels. Die grote klassen hoeven helemaal geen obstakel te zijn, vinden ze daar, als de school maar genoeg ruimte en geld krijgt om de lessen in goede banen te leiden.

,,Als ik genoeg geld had, kon ik digitale leermiddelen inzetten of onderwijsassistenten naast de leerkrachten zetten. Dat zou een hoop druk van de ketel halen,'' zegt Van den Beukel.

Toch zien de docenten zelf het al jaren als probleem, zegt de Algemene Onderwijsbond (AOb). ,,Staatssecretaris Dekker spreekt alleen maar over gemiddelden, 23,3 per klas,'' stelt Lisa Westerveld. ,,Wij zijn gaan tellen op scholen en dan blijkt toch echt dat de meeste klassen op grote scholen uit 28 leerlingen of meer bestaan.''

Aandacht
De belangenorganisatie Ouders en Onderwijs krijgt regelmatig vragen van ouders die zich zorgen maken over de grote klas van hun kind. Ze vragen zich af of hun kind wel genoeg aandacht krijgt tussen al die andere scholieren. ,,Kleinschaligheid klinkt verleidelijk. Iedereen wil natuurlijk kleinschaligheid,'' stelt directeur Peter Hulsen.

De ouderorganisatie vindt dat scholen altijd met de medezeggenschapsraad moeten overleggen als de klassen de dertig overstijgen. Hulsen: ,,Ze moeten keuzes maken om te voorkomen dat kinderen het onderspit delven, omdat ze niet genoeg aandacht krijgen.''

De behandeling van een initiatiefwet is tijdrovend en kan jaren duren. SP'er Siderius hoopt op de steun van D66, GroenLinks, PVV en PvdA. ,,Het staat immers in hun verkiezingsprogramma's."

  1. Zorgen na vondst Anja Schaap: ‘Doodsoorzaak mogelijk nooit duidelijk’
    PREMIUM

    Zorgen na vondst Anja Schaap: ‘Doodsoor­zaak mogelijk nooit duidelijk’

    Het wordt voor pathologen een enorm karwei om de exacte doodsoorzaak van Anja Schaap vast te stellen. Dat meldt Frank van de Goot, de bekendste patholoog van Nederland, aan deze site. ,,Deze vrouw heeft waarschijnlijk zo lang in het water gelegen dat eventuele oppervlakkige verwondingen als krassen en bulten al verloren zijn gegaan. Is ze door verstikking om het leven gekomen, dan kun je dat al helemaal niet meer vaststellen.”