De Nachtwacht wordt opgeknapt en we kunnen allemaal meekijken

In het Rijksmuseum in Amsterdam is vandaag de restauratie van de Nachtwacht begonnen. Het wereldberoemde meesterwerk uit 1642 van Rembrandt van Rijn staat de komende tijd achter een glazen wand, waardoor het publiek de omvangrijke klus op zeven meter afstand kan volgen. Ook online is 'Operatie Nachtwacht' te volgen.

Rijksmuseumdirecteur Taco Dibbits nodigde het onderzoeksteam maandagochtend vroeg uit het speciaal ontworpen ‘glazen huis’ binnen te gaan, waarin het meesterwerk zich de komende tijd bevindt. ‘Ontzettend spannend’, noemde hij het grootste en meest veelzijdige onderzoeks- en restauratieproject van het wereldberoemde schilderij uit 1642.

Het doek met de wereldberoemde schutterscompagnie van kapitein Frans Banninck Cocq en luitenant Willem van Ruytenburgh is niet ‘ziek’ maar kampt wel met verouderingsverschijnselen, verklaarde hoofd restauratieatelier schilderijen bij het Rijksmuseum Petria Noble afgelopen weekend tegenover deze site.

Een team van 29 personen, onder wie restauratoren, conservatoren, natuurwetenschappers en fotografen, stond gehuld in lange zwarte jassen met daarop ‘Operation Nightwatch’ klaar om te beginnen. Volgens Katrien Keune, hoofd Science, werken elke dag van de week drie personen aan het onderzoek. Het scanapparaat dat het doek de komende twee maanden millimeter voor millimeter in beeld brengt, gaat dag en nacht door.


Full-bodyscan


Dibbits verwacht dat het onderzoek, dat hij omschrijft als een full-bodyscan, veel inzicht geeft in hoe Rembrandt van Rijn het schilderij heeft gemaakt. ,,Zodat we beter kunnen zien hoe Rembrandt werkte, hoe hij deze ambitieuze compositie maakte en welke materialen hij gebruikte.”

Verder worden ruim 12.500 foto’s van het doek gemaakt in extreem hoge resolutie. Ook onderzoeken de experts met geavanceerde scanners en lasers het doek op microscopisch niveau. Aan de hand van de resultaten hiervan wordt gekeken wat de beste manier is om De Nachtwacht te restaureren.


Live te volgen

De restauratie is voor iedereen te volgen, zowel in het Amsterdamse museum als online. Dibbits: ,,Het Rijksmuseum is rond de Nachtwacht gebouwd. Het publiek heeft er recht op om te zien wat er met het schilderij gebeurt. De Nachtwacht verdient het ook om niet snel, snel in een atelier te worden gerestaureerd, maar om er de tijd voor te nemen die nodig is.”

Het onderzoek duurt naar verwachting tien maanden en kost 3 miljoen euro. Eerder werd gemeld dat dit het bedrag was voor de hele restauratie, waarvan het Rijk een derde zou betalen. Volgens een woordvoerster van het museum komt de financiering nu voor rekening van hoofdpartner AkzoNobel, particulieren en fondsen. Wat de totale restauratie gaat kosten en hoe lang het hele project in beslag neemt, is nog niet duidelijk. De Nachtwacht is voor het laatst onder handen genomen in 1976

Volledig scherm
Hoofddirecteur Taco Dibbits (R) van het Rijksmuseum en Thierry Vanlancker (CEO) van AkzoNobel gaan samenwerken bij de grootscheepse restauratie van De Nachtwacht van Rembrandt van Rijn. © ANP