Volledig scherm
Foto ter illustratie © Archieffoto ANP

Dominee twijfelt aan bekeerde asielzoeker

De Nederlandse kerken worstelen met een groeiend aantal asielzoekers dat zich wil laten dopen. Velen van de ongeveer 250 per jaar doen dat met de juiste motieven, een stevig aantal ook omdat ze als bekeerling kansrijker zijn voor het krijgen van een verblijfsvergunning.

Quote

Het is verleide­lijk als kerk, zeker in schrijnen­de gevallen, om iemand dan maar te dopen. Toch moet je dat niet doen. Het gaat ook om onze geloofwaar­dig­heid. Wij krijgen vaak het verwijt naïef te zijn, iedereen maar aan te nemen. Soms is dat terecht, maar we proberen nu echt iets te doen.

Arjan Plaisier, scriba van de Protestantse Kerk Nederland

Rien van der Toorn heeft tientallen Afghaanse en Iranese asielzoekers gedoopt, spreekt de taal van beide landen en kent die culturen tot in de diepste kern. Toch, geeft de Haarlemmer toe, is ook hij waarschijnlijk een keer voor de gek gehouden door iemand die zich liet bekeren om meer kans te maken op een verblijfsvergunning. 'Door iemand uit Afghanistan. Ik heb die man gedoopt en daarna heb ik hem nooit meer teruggezien.'

Van der Toorn traint kerken in de omgang met onder anderen asielzoekers en schreef mee aan de brochure over hoe je zou moeten handelen bij een doopverzoek. 'Er zijn veel twijfelgevallen, dat je iemand na verloop van tijd niet meer ziet. Was het oprecht, is iemand teleurgesteld in de kerk, je weet het niet.'

Bijbelclubjes
Asieladvocaat Frank van Haren stelt dat hij in 34 jaar heel wat twijfelgevallen voorbij heeft zien komen. 'Asielzoekers die tijdens hun verhoor heel weinig wisten van het geloof. Maar het is niet aan mij om hun motieven bloot te leggen, om te checken of ze wel actief zijn geweest in bijbelclubjes.'

Van Haren ziet ook een andere trend. Asielzoekers die, vóór hun komst naar Nederland, al het christelijke geloof vonden. Afgeknapt op het geweld binnen een moslimregime.

De Immigratie en Naturalisatie Dienst (IND) kijkt kritisch naar bekeerlingen, stelt de asieladvocaat. 'Dat is ook hun rol. Zij zetten vraagtekens als er binnen één asielzoekerscentrum opeens veel bekeerlingen zijn.'

Soms worden binnen de IND de verkeerde vragen gesteld. Daarom gaf Arjan Plaisier, scriba van de Protestantse Kerk Nederland, een masterclass aan 70 medewerkers.

'Het leek er op dat vooral de bijbelkennis van asielzoekers werd getest,' zegt Plaisier. 'Maar als je dat bij mijn geloofsgenoten doet, verdwijnen er ook heel wat uit de kaartenbak. Het gaat vooral om gevoel. Maar dat is moeilijker te testen. Een mens is niet van glas. Ook door een asielzoeker kun je niet heen kijken. Gelukkig heeft de IND die suggestie tot zich genomen. Het gaat nu al een stuk beter.'

Plaisier heeft begrip voor de wanhoop van vluchtelingen die dreigen te worden uitgewezen en vervolgens de strohalm van het christendom proberen te grijpen.

'Een kat in het nauw, misschien had ik in hun situatie hetzelfde gedaan,' zegt Plaisier. 'Het is verleidelijk als kerk, zeker in schrijnende gevallen, om iemand dan maar te dopen. Toch moet je dat niet doen. Het gaat ook om onze geloofwaardigheid. Wij krijgen vaak het verwijt naïef te zijn, iedereen maar aan te nemen. Soms is dat terecht, maar we proberen nu echt iets te doen.'

Opportunisme
Directeur Jan Pieter Mostert van de Stichting Gave stelt dat het bij asielzoekers niet alleen gaat om schijnbekeringen. 'Bij het COC hebben ze een vergelijkbaar probleem. Je hebt ook schijnhomo's, omdat er landen zijn waar die hun leven niet zeker zijn. Hetzelfde opportunisme, vaak voortgekomen uit radeloosheid.'

Van der Toorn heeft na één doopplechtigheid aangegeven dat hij in een brief aan de IND best wilde instaan voor de oprechtheid van een asielzoeker. 'Maar ik heb ook gezegd dat ik mezelf het recht zou voorbehouden de IND in te lichten, als hij zich niet meer in de kerk zou laten zien.'

Algemeen Dagblad gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement