Eerste vrouwen melden zich voor NIP-test ziekenhuis: Ik wil alle risico's uitsluiten

VideoDrie academische ziekenhuizen bieden sinds vandaag de NIP-test aan. In het Erasmus MC in Rotterdam deden de eerste zwangere vrouwen de bloedtest om hun ongeboren kind te screenen op ernstige afwijkingen, waaronder het downsyndroom.

De zwangerschap verloopt misschien wel soepeler dan de eerste twee, zegt Nicole van der Meer (37). Ze is minder misselijk en voelt de baby goed in haar buik, maar ergens sluimert de onzekerheid na meerdere miskramen en een moeizaam proces om zwanger te worden. ,,Ik ben toch bang dat het misgaat en wil alle risico’s uitsluiten’’, zegt ze.

Van der Meer meldde zich vanochtend als een van de eersten vrouwen in het Erasmus MC voor de Niet Invasieve Prenatale Test (NIPT). Eerst heeft ze een gesprek met een counsellor over de test, ze betaalt 175 euro en laat twee buisjes bloed afnemen.

Ze heeft al twee kinderen van 10 en 12 en is nu 17 weken zwanger. Een poging om via IVF zwanger te raken, liep vorig jaar uit op een miskraam. Nu is het wel gelukt dankzij een ICSI-behandeling. Daarbij wordt één zaadcel rechtstreeks in het plasma van de eicel geïnjecteerd, waarna bij een succesvolle bevruchting een embryo wordt teruggeplaatst.

Volledig scherm
© AD

'Extra zekerheid'

Van der Meer heeft al een combinatietest (nekplooimeting op echo en bloedtest) gedaan – met positief resultaat -, maar wil ‘als extra zekerheid’ ook de NIPT doen. ,,Ik durfde een vruchtwaterpunctie niet aan, omdat het risico op een miskraam te groot is. Daarom wil ik eerst de risicoloze testen doen. Mijn zwangerschap is zo kwetsbaar door eerdere miskramen. Dat zit nog vers in het geheugen.’’

Quote

Mijn zwanger­schap is zo kwetsbaar door eerdere miskramen. Dat zit nog vers in het geheugen

Nicole van der Meer

In de NIPT wordt gescreend op het Syndroom van Down, Edwards en Patau. Tot nu toe moesten vrouwen naar België om de test te doen. Sinds 2014 wordt die bij wijze van proef in Nederland aangeboden aan vrouwen die na de combinatietest een verhoogd risico op een kind met een afwijking terugkregen. Nu is de test voor iedereen toegankelijk.

Over een eventuele negatieve uitkomst wil Van der Meer nog niet nadenken. ,,Pas als de uitslag definitief is, kan ik een beslissing nemen. Dertien jaar geleden zou ik gedacht hebben: dat overkomt mij niet. Nu vind ik het spannender. Er moet wel een grens zitten aan wanneer je abortus wil plegen.’’

Grote belangstelling

De drie ziekenhuizen – Erasmus MC, VUmc en Maastricht UMC+ - zien een grote belangstelling. De NIPT is betrouwbaarder dan de combinatietest. ,,De meeste vrouwen willen gerustgesteld worden’’, zegt Robert-Jan Galjaard, klinisch geneticus in het Erasmus MC. ,,Ze willen meer controle hebben over hun leven.’’

Vrouwen kunnen er ook voor kiezen om andere zeldzame genetische afwijkingen, die worden veroorzaakt door een andere chromosoomafwijking zoals een ernstige hartafwijking of open rug te willen weten. Het Erasmus MC en VUmc onderzoeken of vrouwen behoefte hebben aan een brede screening.

Chantal Visser (35), die 13 weken zwanger is van haar tweede kind, wil ook weten of er een verhoogd risico op andere afwijkingen is. ,,Ik wil volledig geïnformeerd zijn om een keus te kunnen maken. Los van het feit of het kindje wel of niet welkom is. Als mijn kind tijdens de zwangerschap kan overlijden, wil ik dat weten. Als het gehandicapt is, wil ik me daarop kunnen voorbereiden.’’

Quote

Ik wil volledig geïnformeerd zijn om een keus te kunnen maken. Los van het feit of het kindje wel of niet welkom is

Chantal Visser

Discussie

De NIPT maakt veel discussie los. Hoe ver moeten aanstaande ouders gaan om hun ongeboren kind op afwijkingen te screenen? En hoe ver moeten ziekenhuizen gaan in het aanbieden van prenatale testen? ,,Als je zo’n test hen niet aanbiedt, ontneem je mensen het recht op kennis’’, vindt Galjaard. ,,Als er een medische noodzaak is, vinden we als maatschappij dat we zwangere vrouwen die keuze moeten bieden.’’

Natuurlijk moet er een grens zijn, zegt Galjaard.  ,,We moeten ervoor waken dat het niet te ver gaat. Het gaat om ernstige aandoeningen die niet te behandelen zijn. Vrouwen moeten geen ondoordachte keuzes maken en denken dat we zomaar alles gaan screenen. Ze moeten goed kunnen nadenken over wat ze willen met hun zwangerschap. Als iemand niet te tevreden is over het geslacht hoeven zie niet bij ons te zijn om een zwangerschap af te breken. Dat is onacceptabel.’’

Quote

We moeten ervoor waken dat het niet te ver gaat. Het gaat om ernstige aandoenin­gen die niet te behandelen zijn

Robert-Jan Galjaard, klinisch geneticus in het Erasmus MC