Volledig scherm
Ivo Opstelten. Inzet Joris Demmink. © ANP/AD

Ex-bajesbazen: Alle reden voor diepgravend onderzoek

De zes voormalig gevangenisdirecteuren die aangifte hebben gedaan tegen minister van Veiligheid en Justitie Ivo Opstelten vertellen waarom ze dit nu hebben gedaan en waarom ze niet eerder aan de bel trokken. 'Er werden sappige verhalen verteld over Praagse jongensbordelen, maar ik wist nooit wat daarvan waar was. Daarom heb ik er nooit iets mee gedaan.'

Dat legt Jos Poelmann, met zijn 65 jaar de jongste van de aangevers, uit. De voormalig bestuursvoorzitter van de Pompe-stichting, een bekende tbs-instelling in Nijmegen, hoorde op Justitieborrels wel eens geruchten over Demmink.

'Jonge jongens regelen'
Dit voorjaar raakte Poelmann ervan overtuigd dat er meer aan de hand was dan enkele boosaardige roddels. Hij woonde getuigenverhoren bij van twee oud-gevangenisdirecteuren. Zij verklaarden over een zakenreis in 1992, waar een directiesecretaresse van Justitie in een hotelbar uit de school zou zijn geklapt. Ze zou hebben geklaagd dat ze jonge jongens voor Demmink moest regelen.

'Ik ken die twee directeuren als zeer integere, niets uit hun duim zuigende types,' zegt Poelmann. 'Voor mij was duidelijk dat ze niet zaten te liegen. Dit is toch heel eigenaardig, dacht ik.'

Vertragen
Afgelopen vrijdag verstuurden Poelmann en vijf andere  oud-gevangenisdirecteuren hun aangifte naar het Openbaar Ministerie (OM) en de Tweede Kamer. Volgens hen is de minister schuldig aan het 'vertragen in plaats van voortvarend afhandelen' van aangiften tegen Demmink.

Dat er nu wel een strafrechtelijk onderzoek tegen de topambtenaar loopt, is afgedwongen door twee Turkse mannen, die zeggen als minderjarigen te zijn misbruikt door Demmink. Daarna heeft Opstelten publiekelijk gezegd in de onschuld van zijn oud-topambtenaar te blijven geloven.

Ook Peter Scheffelaar Klots, jarenlang gevangenisdirecteur in Brabant, kwam op de getuigenverhoren af. Zo hoorde hij een oud-zedenrechercheur vertellen hoe een onderzoek naar vermeend misbruik van minderjarigen door officieren van justitie en hoge justitieambtenaren van hogerhand was stukgemaakt.

'Die verklaringen waren zó glashelder en overtuigend. Er was alle reden voor de minister van Justitie om te zeggen dat er een diepgravend onderzoek moest komen. Maar het bleef oorverdovend stil. Het enige dat Opstelten over de zaak Demmink zei, was: 'Het was niks, het is niks en het wordt niks.''

'Gênant en schandalig' noemt Bart Molenkamp die uitspraak. 'Opstelten gaat daarmee op de stoel van de rechter zitten. Er worden getuigen onder ede gehoord die schokkende dingen verklaren, en de bewindsman zegt spijkerhard dat er niets aan de hand is.'

Kleine kans
Hun aangifte, die ze deze zomer hebben voorbereid en 2 weken terug gezamenlijk in Amsterdam hebben ondertekend, richten de zes aan de Kamercommissie voor Verzoekschriften en Burgerinitiatieven. Ze hopen dat deze de procureur-generaal van de Hoge Raad vraagt om een strafrechtelijk onderzoek in te stellen tegen Opstelten. Al erkennen ze dat de kans daarop klein is.

Wat hopen de heren dan wel te bereiken? Jos Poelmann: 'In elk geval dat het de zaak onder de aandacht van het publiek houdt. Ook van rechters, officieren van justitie, advocaten en de media. Ik hoop dat sommige mensen de moed vatten toch iets te melden en dat Kamerleden doorgaan.'

Integriteit
Poelmann: 'Aan mij werden hele hoge eisen gesteld als het gaat om integriteit. Als er aanleiding was om daar bij een personeelslid aan te twijfelen, moest die persoon meteen op non-actief worden gesteld. Maar het lijkt erop dat dat niet geldt voor topambtenaren op het departement zelf. En als ik ergens een hekel aan heb, is het klassenjustitie.'

Ivo Opstelten verwijst in een reactie naar antwoorden op Kamervragen die Mark Rutte eerder deed. Rutte zei in mei dat Opstelten uitgaat van de onschuld van Demmink en geen reden had daar op terug te komen. 'Ook heeft de minister aangegeven dat het OM niet wordt gehinderd door deze uitspraak.'