Volledig scherm
Het omstreden bedrijf Chemours uit Dordrecht. © ANP

GenX kwam via afvalstromen in de lucht, grond en water terecht

UpdateDe mogelijk kankerverwekkende stoffen die het omstreden chemiebedrijf Chemours in Dordrecht gebruikt bij zijn GenX-technologie, komen via afvalstromen in de lucht, grond en water terecht. Afvalverwerkers weten dat niet en halen de stoffen er dus niet uit. 

Dat blijkt uit het onderzoek naar de verwerking van afvalstromen van Chemours dat de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) op verzoek van minister Cora van Nieuwenhuizen (Infrastructuur en Waterstaat) heeft gedaan. Het chemiebedrijf vertelt niet aan zijn afvalverwerkers en -transporteurs dat er zogeheten FRD-stoffen in zijn reststromen zitten. Dat bestanddeel van GenX komt vervolgens in het leefmilieu terecht. 

Waar precies, en om welke hoeveelheden gaat het? Dat 
heeft de inspectie niet onderzocht. Chemours gebruikt fluorhoudende stoffen (FRD) bij de productie van coatings zoals anti-aanbaklagen. De stoffen, die op de lijst staan van ‘potentieel zeer zorgwekkende stoffen’, zijn alleen te vernietigen door ze zeer sterk te verhitten. Dat gebeurt echter nergens. 

Besmette tankwagens

Het afvalwater van Chemours wordt door de verwerkers gezuiverd en daarna meestal geloosd op het oppervlaktewater. De zuiveringsmethode haalt de GenX-bestanddelen er echter niet uit, waardoor ze in het oppervlaktewater terecht komen. 

De tankwagens waarin het afvalwater wordt vervoerd, worden na gebruik niet altijd gereinigd. De transporteurs controleren de tanks bovendien niet op de aanwezigheid van de omstreden stoffen. Daardoor kunnen andere vrachten ermee besmet raken, concludeert de inspectie. Wanneer de tanks wel worden gespoeld, belanden de stoffen met het spoelwater in het riool.

Ook bij het reinigen van vervuilde grond van Chemours gaat het mis. Die wordt weliswaar 
thermisch gereinigd, gewassen of samengevoegd. Maar ook die bewerking vernietigt de stoffen niet. Een aantal afvalverwerkers accepteren inmiddels geen afvalstromen van Chemours meer.

In hoeverre Chemours de regels heeft overtreden door afvalverwerkers niet te informeren, kan de inspectie niet zeggen. Daar richtte het onderzoek zich niet op. ,,
Uit oogpunt van de wettelijke zorgplicht in de Wet milieubeheer mag van Chemours, afvalverwerkers, transporteurs, provincies, gemeenten en waterschappen worden verwacht dat zij maatregelen nemen om uitstoot van FRD-stoffen te voorkomen en te beheersen'', stelt de inspectie.  Chemours meet zelf niet of het spul in zijn afvalstromen zit. 

Oneens

Chemours laat in een reactie weten het rapport inmiddels bestudeerd te hebben en het sterk oneens te zijn met een aantal van de bevindingen. ,,Specifiek verwerpt Chemours de suggestie dat wij niet weten wat de samenstelling van ons afval is of waar het afval heengaat. Chemours heeft reeds forse maatregelen genomen om onze afvalstromen te verkleinen en te volgen, en dat blijven wij doen. Meer dan 95% van het afval waarin zich mogelijk het GenX-bestanddeel FRD903 bevindt, wordt hergebruikt of vernietigd, waardoor het bestanddeel op het milieu of de gezondheid geen invloed heeft", aldus het bedrijf in een verklaring.

Volgens Chemours hield het bedrijf zich wel degelijk aan de regels: ,,
Onze afvalverwerkingsprocessen worden zorgvuldig beheerd. Wij delen alle relevante informatie met de betrokken partijen, waaronder afvalverwerkers, -transporteurs en de ILT. Chemours werkt in overeenstemming met alle toepasselijke regels en het bedrijf wordt continu gemonitord door de toezichthoudende autoriteiten."

Het bedrijf besluit: ,,
Wij hebben een onwrikbare toewijding aan verantwoordelijk milieubeheer en wij hebben extra stappen gezet, meer dan vanuit regelgeving wordt verwacht, om onze invloed op het milieu en de omgeving te verminderen. Deze stappen omvatten het fors investeren in additionele technologieën om emissies in afvalwater door de inzet van koolstoffilterinstallaties te verminderen. Wij werken hard aan de uitbreiding van deze technologie om ook emissie naar de lucht terug te dringen. Chemours blijft nauw samenwerken met de autoriteiten, waaronder de ILT, terwijl wij ons inspannen om onze invloed op het milieu verder te verkleinen."