Volledig scherm
© anp

'Intocht Sint mét Zwarte Piet in Amsterdam mocht'

Burgemeester Eberhard van der Laan heeft vorig jaar terecht de vergunning voor de sinterklaasintocht in Amsterdam afgegeven. Volgens de Raad van State gaat de burgemeester niet over de inhoud van zo'n evenement. Hij mag alleen een vergunning weigeren als het een gevaar voor de openbare orde is. Hiermee hebben vandaag de tegenstanders van Zwarte Piet de zaak tegen de gemeente verloren.

Volledig scherm
Jaap Polak, voorzitter van de afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. © ap
Volledig scherm
© ANP

De Raad van State heeft niet gezegd of een intocht met zwarte zwarte pieten discriminerend of stigmatiserend is. Als iemand daar een oordeel over wil krijgen, moet hij of zij naar de burgerlijke rechter of de strafrechter. Dat kan bijvoorbeeld door een zaak te beginnen tegen de organisatie van een sinterklaasintocht.

Jaap Polak, voorzitter van de afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, zei dat het volgens de grondwet niet mag dat een burgemeester een oordeel heeft over de inhoud van een sinterklaasintocht, een demonstratie of een andere publieke uiting. De Raad van State mag dat óók niet, aldus Polak. 'Hoe onbevredigend dit voor partijen wellicht ook is.' Mocht er sprake zijn van iets strafbaars, dan moeten politie en justitie ingrijpen, al dan niet nadat er aangifte is gedaan.

Beroep
Het oordeel van de Raad van State ging om een uitspraak over de evenementenvergunning die de Amsterdamse burgemeester Eberhard van der Laan in 2013 verleende voor de jaarlijkse sinterklaasintocht.

De rechtbank in Amsterdam vond eerder dit jaar dat die vergunning opnieuw moest worden bekeken, omdat de burgemeester aandacht had moeten besteden aan de belangen van de tegenstanders van Zwarte Piet. De burgemeester diende tegen die uitspraak beroep in bij de Raad van State.

Tijdens de zitting bij de Raad van State stelde de gemeente en het Pietengilde, dat zich had aangesloten bij het bezwaar, dat de burgemeester een soort zedenmeester wordt als hij ook inhoudelijk over het sinterklaasfeest in zijn stad moet oordelen. De groep aan de andere kant van de discussie, die tegen Zwarte Piet is, vindt dat ook het mensenrechtenaspect moet worden meegewogen in het oordeel om wel of geen vergunning af te geven.

'Terecht'
De Raad van State stelt nu dat de vergunningverlening vorig jaar terecht was. Het eerdere besluit van de rechtbankt in Amsterdam werd daarmee vernietigd.

'We zijn verheugd met de uitspraak van de Raad van State', zegt een woordvoerder van de Stichting Sinterklaas Intocht Amsterdam. 'Die is buitengewoon helder. Een andere interpretatie is niet mogelijk. De burgemeester mag zich niet met de inhoud bezighouden. Overigens blijven wij gewoon in gesprek met de burgemeester van Amsterdam en alle andere partijen in de samenleving over de invulling van Zwarte Piet. Amsterdam is een van de weinige gemeenten waar schoorsteenpieten komen. De maatschappelijke discussie over Zwarte Piet gaat nog jaren door. Dat verandert niet van de ene op de andere dag. Veranderingen gaan altijd gepaard met felheid. Zwarte Piet past zich aan aan de ontwikkelingen in de maatschappij en dat gaat langzaam.'

Ook het Pietengilde is tevreden met de uitspraak, al ziet Mark Gilling van de belangenclub voor zwarte pieten nog wel dat de discussie doorgaat. 'De Raad van State heeft de discussie eigenlijk teruggegeven aan de maatschappij. Wij willen graag blijven praten met tegenstanders om via de weg der geleidelijkheid aanpassingen te doen in het volksfeest', aldus Gilling, die bij de uitspraak aanwezig was.

De tegenstanders van Zwarte Piet willen mogelijk naar het Europese Hof voor de Mensenrechten. 'Dit is het begin van een nieuwe fase', zei schrijfster Margo Morrisen. Advocaat Wil Eikelboom wil daar zelf nog niet op vooruitlopen. Hij zegt de zaak eerst met zijn cliënten te willen bestuderen.

Van der Laan
Burgemeester Eberhard van der Laan is tevreden met de uitspraak van de Raad van State. Hij blijft echter open staan voor de pietendiscussie, maar hij stelt voor de discussie na 5 december te voeren als de sint het land weer uit is.

'Hij ziet dat de Raad van State zijn opvatting deelt dat hij geen zedenmeester is. Hem kan en mag niet gevraagd worden om een evenement vooraf op inhoud te beoordelen. Bij een vergunningsaanvraag toetst de burgemeester alleen op openbare orde en veiligheid', zo reageert de woordvoerder van Van der Laan op de uitspraak van de Raad van State.

'De uitspraak sterkt de ons in de overtuiging dat we in 2013 en dit jaar terecht de vergunning voor de sinterklaasintocht hebben verleend. Toch ziet de burgemeester ook dat een groot aantal Amsterdammers moeite houdt met de figuur Zwarte Piet. Allerlei aanpassingen zijn al gedaan. De burgemeester wil in gesprek blijven met alle partijen om te komen tot een zwarte piet waar iedereen in zich kan vinden.'

Van der Laan pleit ervoor om het kinderfeest eerst ongestoord te vieren. 'De sint komt zondag aan in Amsterdam. Na 5 december praten we verder hoe we het volgend jaar gaan doen. Laten we er eerst een groot kinderfeest van maken, waarbij het gezellig is en iedereen aardig tegen elkaar doet.'

Hoe ziet Piet eruit in jouw gemeente?
Minimaal 152 gemeenten in Nederland hebben, al voordat de Raad van State uitspraak deed, besloten bij de intocht alleen zwarte en bruine pieten mee te laten lopen bij de intocht. Zij passen het uiterlijk van Piet niet aan. Van de 190 door het AD onderzochte plaatsen laten slechts vijf ook Pieten die niet zwart of bruin zijn meedoen met de intocht. Bekijk in de kaart hieronder hoe Piet er in jouw gemeente uitziet.

Geel = aangepast
Oranje = nog geen beslissing
Rood = niet aangepast